ΣΤΚ: Αντιδρά στις αλλαγές για λογαριασμούς πληρωμών και πολύ μικρές επιχειρήσεις

Τη διαφωνία του με τις προτεινόμενες τροποποιήσεις στη νομοθεσία που αφορά τη συγκρισιμότητα των τελών, την αλλαγή λογαριασμού πληρωμών και την πρόσβαση σε λογαριασμούς πληρωμών από πολύ μικρές επιχειρήσεις εκφράζει ο Σύνδεσμος Τραπεζών Κύπρου (ΣΤΚ).
Σε σχετικό σημείωμα, ο ΣΤΚ αναφέρει ότι διαφωνεί με τις τροποποιήσεις που προτείνονται και αφορούν αφενός τη διεύρυνση του ορισμού του όρου «καταναλωτής», ώστε να περιλαμβάνει πολύ μικρές επιχειρήσεις, μετόχους πολύ μικρών επιχειρήσεων και αυτοτελώς εργαζομένους στο πλαίσιο των επαγγελματικών τους δραστηριοτήτων, και αφετέρου τη δυνατότητα διατήρησης λογαριασμού πληρωμών με βασικά χαρακτηριστικά σε περισσότερα από ένα πιστωτικά ιδρύματα.
Όπως σημειώνει, οι θέσεις και απόψεις του Συνδέσμου αφορούν τόσο πρακτικά ζητήματα εφαρμογής ορισμένων προνοιών όσο και νομικά και συνταγματικά θέματα που προκύπτουν.
Γενικά σχόλια
Ο ΣΤΚ αναφέρει ότι σκοπός και φιλοσοφία της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2014/92/ΕΕ είναι να δοθεί σε συγκεκριμένη κατηγορία καταναλωτών – φυσικά πρόσωπα – η δυνατότητα πρόσβασης σε τραπεζικό λογαριασμό. Πρόκειται, όπως σημειώνει, για άτομα που αντιμετωπίζουν δυσκολίες ή δεν είναι σε θέση να ανοίξουν λογαριασμό, όπως πολιτικοί πρόσφυγες ή αιτητές ασύλου, πρόσωπα που δεν κατέχουν δελτίο ταυτότητας ή διαβατήριο ή δεν έχουν μόνιμη κατοικία.
Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, η Οδηγία αναφέρει ξεκάθαρα ότι οι πολύ μικρές επιχειρήσεις, ως νομικά πρόσωπα, δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της.
Παράλληλα, σημειώνει ότι παρέμβαση στον υφιστάμενο νόμο, ο οποίος εναρμόνισε το εθνικό δίκαιο με την εν λόγω Οδηγία, ενδέχεται να θέσει τα εγχώρια πιστωτικά ιδρύματα σε ανταγωνιστικό μειονέκτημα σε σχέση με αντίστοιχα ιδρύματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Όπως αναφέρει, από ενημέρωση που ζήτησε και έλαβε από 22 κράτη μέλη της ΕΕ, σε σύνολο 27, προκύπτει ότι το άνοιγμα ή η διατήρηση λογαριασμού πληρωμών με βασικά χαρακτηριστικά ισχύει μόνο για φυσικά πρόσωπα και μόνο για έναν τέτοιο λογαριασμό σε ένα πιστωτικό ίδρυμα.
Ο ΣΤΚ τονίζει επίσης ότι κάθε πιστωτικό ίδρυμα καθορίζει τη δική του πολιτική όσον αφορά τα προϊόντα και τις υπηρεσίες που προσφέρει, τα ανοίγματα σε τομείς της οικονομίας που επιθυμεί να διατηρεί και το προφίλ κινδύνου που επιλέγει να ακολουθεί.
Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, δεν μπορεί ένα πιστωτικό ίδρυμα να υποχρεώνεται να ανοίξει λογαριασμό πληρωμών με βασικά χαρακτηριστικά σε μια επιχείρηση, αγνοώντας την πολιτική που το ίδιο θεωρεί ορθή και επιθυμεί να ακολουθεί.
Όπως σημειώνει, σε περίπτωση υιοθέτησης των τροποποιήσεων, τα πιστωτικά ιδρύματα δεν θα έχουν τη δυνατότητα να απορρίψουν αιτήματα για άνοιγμα τραπεζικού λογαριασμού για επιχειρήσεις που, υπό κανονικές συνθήκες και για συγκεκριμένους λόγους, δεν θα ενέκριναν λόγω της φύσης των δραστηριοτήτων τους, όπως επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε τομείς υψηλού κινδύνου.
Ο Σύνδεσμος επισημαίνει ακόμη ότι ο ορισμός της πολύ μικρής επιχείρησης δεν είναι στατικός. Θέτει, μεταξύ άλλων, το ερώτημα πώς θα ενεργούν τα πιστωτικά ιδρύματα όταν μια επιχείρηση που σήμερα χαρακτηρίζεται ως πολύ μικρή παύσει σε μεταγενέστερο στάδιο να πληροί τα σχετικά κριτήρια
Επιπλέον, διερωτάται πώς θα αντιμετωπίζονται περιπτώσεις επιχειρήσεων με μεταβαλλόμενο αριθμό εργαζομένων λόγω εποχικότητας και πώς θα γίνεται η εξακρίβωση του αριθμού των εργαζομένων.
Παράλληλα, σημειώνει ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις περιλαμβάνουν και χρονοδιαγράμματα σε σχέση με την αλλαγή ή μεταφορά λογαριασμού, τα οποία θεωρεί ανέφικτο να τηρηθούν, καθώς το άνοιγμα επιχειρηματικού τραπεζικού λογαριασμού απαιτεί περισσότερα νομικά έγγραφα και διαδικασίες σε σύγκριση με έναν λογαριασμό φυσικού προσώπου.
Νομικά και συνταγματικά ζητήματα
Ο ΣΤΚ αναφέρει ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις περιορίζουν τη συνταγματικά κατοχυρωμένη επιχειρηματική ελευθερία και την επιχειρηματική δραστηριότητα, καθώς και το δικαίωμα των πιστωτικών ιδρυμάτων να αποφασίζουν ποιες υπηρεσίες θα προσφέρουν και σε ποια τιμή.
Επιπλέον, σημειώνει ότι τόσο το προοίμιο όσο και συγκεκριμένα άρθρα της Ευρωπαϊκής Οδηγίας αναφέρουν ρητά ότι λογαριασμοί που τηρούν επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων μικρών ή πολύ μικρών επιχειρήσεων, δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της.
Κατά συνέπεια, σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, η θέσπιση τέτοιας νομοθεσίας θα μπορούσε να υπόκειται σε έλεγχο ως προς τη συνταγματικότητά της αλλά και ως προς τη συμβατότητά της με το κοινοτικό κεκτημένο.
Τέλος, αναφέρεται ότι η τροποποίηση του ορισμού του «καταναλωτή» και η συμπερίληψη μόνο ορισμένων επιχειρήσεων ενδέχεται να εγείρει ζητήματα άνισης μεταχείρισης άλλων επιχειρήσεων και πιθανής στρέβλωσης του ανταγωνισμού στην ενιαία αγορά.
Το σημείωμα υπογράφει ο Ανώτερος Διευθυντής του Συνδέσμου Τραπεζών Κύπρου, Μιχάλης Κρονίδης.