Σε άνθηση ο θρησκευτικός τουρισμός Κύπρου: Επισκέψεις πιστών από όλο τον κόσμο

Ο θρησκευτικός τουρισμός συγκαταλέγεται στους βασικούς πυλώνες του τουριστικού προϊόντος της Κύπρου. Το νησί κατέχει ξεχωριστή θέση στην ιστορία του Χριστιανισμού, καθώς αποτέλεσε τον πρώτο τόπο όπου διαδόθηκε το μήνυμα της νέας πίστης και την αφετηρία για την εξάπλωσή του σε ολόκληρη την Οικουμένη. Δεν είναι τυχαίο ότι η πρώτη ιεραποστολική περιοδεία των Αποστόλων Παύλου και Βαρνάβα ξεκίνησε από την Κύπρο.
Προσκυνητές από όλο τον κόσμο
Όπως αναφέρει το euronews, σε ετήσια βάση, χιλιάδες επισκέπτες από όλο τον κόσμο, όχι μόνο ορθόδοξοι αλλά και πιστοί άλλων δογμάτων, καταφθάνουν στο νησί για να γνωρίσουν τους ιερούς του χώρους, τις εκκλησίες και τα μοναστήρια του. Ιδιαίτερη σημασία έχουν δέκα ναοί της περιοχής του Τροόδους, οι οποίοι από το 1985 περιλαμβάνονται στον κατάλογο μνημείων παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO.
Το μοναστηριακό συγκρότημα του Αγίου Ιωάννη Λαμπαδιστή
Κατά το ίδιο ρεπορτάζ του euronews, ανάμεσα στα παλαιότερα και σημαντικότερα μνημεία ξεχωρίζει το μοναστηριακό συγκρότημα του Αγίου Ιωάννη του Λαμπαδιστή, το οποίο βρίσκεται λίγο έξω από τον Καλοπαναγιώτη, στην επαρχία Λευκωσίας.
Το συγκρότημα είναι χτισμένο σε πλαγιά της ανατολικής όχθης του ποταμού Σέτραχου, μέσα στην κοιλάδα της Μαραθάσας, στην καρδιά της οροσειράς του Τροόδους. Αποτελείται από τρεις εκκλησίες: τον ναό του Αγίου Ιωάννη Λαμπαδιστή, τον ναό του Αγίου Ηρακλειδίου και ένα μικρό λατινικό παρεκκλήσι, οι οποίες στεγάζονται κάτω από κοινή ξύλινη στέγη. Αρχικά λειτούργησε ως μοναστήρι και με την πάροδο του χρόνου υπέστη εκτεταμένες εργασίες ανακατασκευής και αποκατάστασης.
Ιστορική μαρτυρία και πνευματική αξία
Την ιστορία της μονής αφηγήθηκε στο euronews ο πατήρ Θεόδωρος Ιβάνα, ρουμανικής καταγωγής, εφημέριος της κοινότητας Καλοπαναγιώτη και φύλακας του μοναστηριού. Το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη του Λαμπαδιστή θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους ιερούς χώρους της Κύπρου, καθώς φιλοξενεί ιερά λείψανα, την Αγία Κάρα του Αγίου, αλλά και τον ενσωματωμένο στον τοίχο τάφο του Αγίου Ιωάννη Λαμπαδιστή.
Ήδη από τον 16ο και 17ο αιώνα, η μονή αποτελούσε τόπο προσέλκυσης προσκυνητών από το εξωτερικό. Την παρουσία τους επιβεβαιώνουν τα γραπτά σημάδια και οι επιγραφές που έχουν διασωθεί στους τοίχους, κυρίως από ομάδες προσκυνητών της Μικράς Ασίας. Όπως επισημαίνει ο πατήρ Θεόδωρος, οι τοίχοι αυτοί λειτουργούσαν σαν ένα άτυπο «βιβλίο επισκεπτών», προσφέροντας πολύτιμες πληροφορίες για την καταγωγή των ανθρώπων που έφταναν στο μοναστήρι εκείνη την εποχή.
Την ιστορία της μονής αφηγήθηκε στο euronews ο πατήρ Θεόδωρος Ιβάνα, ρουμανικής καταγωγής, ο οποίος υπηρετεί ως εφημέριος της κοινότητας Καλοπαναγιώτη και φύλακας του μοναστηριού.
«Το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη Λαμπαδιστή είναι ένα από τα πιο σημαντικά σημεία της Κύπρου και είναι ένας χώρος γεμάτος χάρη, ιστορία και πολιτισμό. Είναι ένα από τα πιο παλιά μοναστήρια της Κύπρου και θεωρείται μοναδικό επειδή αυτό το συγκρότημα αποτελείται από τρεις ενωμένες εκκλησίες κάτω από μια στέγη».
Άγνωστη η ημερομηνία δημιουργίας του μοναστηριού
«Ο χώρος δεν ξέρουμε πότε ακριβώς έγινε το μοναστήρι, πιθανόν στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, αλλά δεν υπάρχουν πληροφορίες. Ξέρουμε όμως ότι ο τελευταίος μοναχός κοιμήθηκε προς τα τέλη του 19ου αιώνα», εξηγεί ο πατήρ Θεόδωρος και προσθέτει: «Σήμερα το μοναστήρι είναι προσκύνημα, δηλαδή δεν έχουμε ένα ενεργό μοναστήρι με μοναχούς, αλλά προσκύνημα λόγω του τάφου του Αγίου και των αγίων λειψάνων που υπάρχουν εδώ και ταυτόχρονα έγινε και μνημείο της παγκόσμιας κληρονομιάς της Unesco το 1985 μαζί με άλλες εννιά αγιογραφημένες μονές και εκκλησίες της περιοχής Τροόδους».
Μάλιστα, στο συγκεκριμένο μοναστήρι υπάρχουν επισκέπτες όχι μόνο από την Κύπρο αλλά και προσκυνητές από όλες τις ορθόδοξες χώρες, όπως επισήμανε ο πατήρ Θεώδορος.
«Και επειδή είναι και μνημείο της παγκόσμιας κληρονομιάς, έχουμε πολλούς επισκέπτες που έρχονται από όλο τον κόσμο, από την Ιαπωνία μέχρι τη Χιλή», αποκαλύπτει ο πατήρ Θεόδωρος, ενώ η Χριστίνα Μήτα, επίσημα διαπιστευμένη ξεναγός από το υφυπουργείο Τουρισμού, προσθέτει ότι στην περιοχή Τροόδους βρίσκονται και οι δέκα συνολικά εκκλησίες που το 1985 εντάχθηκαν στον κατάλογο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομίας της Unesco.
«Έχουμε πληροφορίες, για παράδειγμα, για ένα μεγάλο γκρουπ για την εποχή εκείνη, 29 άτομα που ήταν από τη Μικρά Ασία, άντρες, γυναίκες και παιδιά. Φανταστείτε ότι μιλάμε για το 1700 και το 1800, ήταν το ταξίδι της ζωής τους και έπρεπε να κανονίσουν όλα τα πράγματα και σπίτι να μείνουν και να μαζέψουν να έχουν χρήματα μαζί τους για πέντε με οκτώ μήνες». Πρόκειται κυρίως για τουρκόφωνους κρυπτοχριστιανούς, τους επονομαζόμενους «Καραμανλήδες», που προσπαθούσαν να κρατήσουν την πίστη τους ζωντανή μιλώντας μεν τουρκικά αλλά γράφοντας στα ελληνικά. Οι συγκεκριμένοι, όπως εξηγεί στο euronews ο πατήρ Θεόδωρος, είχαν βάλει τότε ως σκοπό της ζωής τους την πραγματοποίηση αυτού του ταξιδιού στην καρδιά της Κύπρου, το οποίο σε ορισμένες περιπτώσεις ήταν και το τελευταίο για ορισμένους αφού κάποιοι δεν κατάφερναν να φτάσουν ποτέ στον προορισμό τους ή έχαναν τη ζωή τους ταξιδεύοντας κατά την επιστροφή.
Στο μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη Λαμπαδιστή υπάρχει και η σφραγίδα του Βασιλείου Μπάρσκι, ενός λόγιου περιηγητή του καιρού εκείνου που μιλούσε οκτώ γλώσσες. «Έχουμε πολύτιμες πληροφορίες από τον Βασίλειο Μπάρσκι όχι μόνο σχετικά με το μοναστήρι εδώ αλλά για όλες τις εκκλησίες και τις μονές της Κύπρου. Επειδή ξέρετε, στην περίοδο της Τουρκοκρατίας η Εκκλησία δυστυχώς δεν κατάφερε να κρατήσει πολλά στοιχεία και έτσι έχουμε από αυτόν, αρκετά στοιχεία», αποκαλύπτει ο πατήρ Θεόδωρος. Τέλος, στην τρίτη εκκλησία, την λατινική, υπάρχει μια θαυματουργή εικόνα της Παναγίας που θεωρείται αντίγραφο της Παναγίας του Κύκκου, στην οποία ο κόσμος έρχεται και αφήνει τάματα, προσεύχεται και ζητάει βοήθεια για να ξεπεράσει τα προβλήματά του.
Σε γενικές γραμμές ο θρησκευτικός τουρισμός είναι βασικός μοχλός του τουριστικού προϊόντος της Κύπρου και τα τελευταία χρόνια γνωρίζει ιδιαίτερη άνθιση, χάρη και στην στενή συνεργασία που υπάρχει ανάμεσα στο υφυπουργείο Τουρισμού και την Ιερά Αρχιεπισκοπή.
Διαβάστε επίσης: ΠΑΣΥΞΕ: Ανθρώπινο δυναμικό και διεθνής προβολή καθορίζουν το μέλλον τουρισμού