Πόλεμος, ακρίβεια και απουσία ενεργειακού σχεδιασμού

Του Νεόφυτου Νεοφύτου
Το ενεργειακό σοκ από τον πόλεμο και την κρίση στη Μέση Ανατολή υπενθυμίζει εκ νέου την απούσα ενεργειακή πολιτική της κυβέρνησης του Νίκου Χριστοδουλίδη. Μπορεί οι πολεμικές εξελίξεις να επισκίασαν -έστω προσωρινά- τα μεγάλα ενεργειακά σκάνδαλα, ωστόσο οι νέες αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου και της ενέργειας τα επαναφέρουν με έντονο και κατηγορηματικό τρόπο στο προσκήνιο.
Η Κύπρος θα μπορούσε σήμερα να διαθέτει ενεργειακό μείγμα βασισμένο στο φυσικό αέριο και σε μεγάλες ποσότητες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, περιορίζοντας σημαντικά τις επιπτώσεις της κρίσης. Αντί αυτού, τα σκάνδαλα στο Βασιλικό, στον ηλεκτροπαραγωγικό σταθμό Δεκέλειας και στις άδειες ΑΠΕ «βοούν», αφήνοντας τη χώρα εκτεθειμένη σε μια νέα, όπως φαίνεται, μακρά ενεργειακή κρίση.
Η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη, η οποία παρέλαβε το σκάνδαλο του Βασιλικού από τη διακυβέρνηση του Νίκου Αναστασιάδη και του ΔΗΣΥ, αντί να δώσει λύσεις προχώρησε στον τερματισμό της σύμβασης για το έργο. Μέχρι σήμερα δεν έχει παρουσιαστεί σαφής εναλλακτική για το πώς θα ολοκληρωθεί -και με ποιο κόστος- το ημιτελές Τερματικό Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου στο Βασιλικό, ενώ η πλωτή μονάδα «Προμηθέας» παραμένει αδρανής στη θάλασσα της Μαλαισίας.
Παράλληλα, δεν έχουν δοθεί λύσεις ούτε για την έλευση φυσικού αερίου ούτε για τη νέα ηλεκτροπαραγωγική μονάδα στη Δεκέλεια, κάτι που δεν αναμένεται πριν από το 2030. Σημαντικά προβλήματα καταγράφονται και στις ΑΠΕ: χιλιάδες πολίτες εγκατέστησαν φωτοβολταϊκά, όμως η ΑΗΚ αναγκάζεται συχνά να διακόπτει την παραγωγή τους λόγω έλλειψης αποθηκευτικών υποδομών και κινδύνου για το δίκτυο.
Την ίδια ώρα, στον «αέρα» παραμένει και η πολυσυζητημένη ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου – Ελλάδας, η οποία φαίνεται να έχει παραπεμφθεί στις καλένδες των Υπουργείων Ενέργειας και Οικονομικών, ενώ ο Πρόεδρος αποφεύγει να αναλάβει την πολιτική ευθύνη για το μέλλον του έργου.
Η απουσία ολοκληρωμένου ενεργειακού σχεδιασμού βρίσκει σήμερα την Κύπρο εν μέσω διεθνούς κρίσης ανοχύρωτη και πλήρως εξαρτημένη από το μαζούτ. Ως αποτέλεσμα, οι διεθνείς αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου μεταφράζονται σε ακόμη υψηλότερο κόστος για την κυπριακή αγορά, ενώ ήδη καταγράφονται φαινόμενα αισχροκέρδειας σε βάρος των καταναλωτών.
Οι αυξήσεις επεκτείνονται σχεδόν σε όλα τα βασικά αγαθά, επιβαρύνοντας δραματικά τα νοικοκυριά. Η κοινωνική δυσαρέσκεια εντείνεται, με πολίτες να εκφράζουν την αγανάκτησή τους για τους χειρισμούς της κυβέρνησης, η οποία -όπως υποστηρίζεται- συνεχίζει να λαμβάνει στήριξη από τα περισσότερα κόμματα, με εξαίρεση το ΑΚΕΛ.