Ως Κύπρος κι Ελλάδα, δεν ξεκινήσαμε τον πόλεμο στο Ιράν κι ούτε είναι στο χέρι μας να τον τερματίσουμε. Όμως, αξιοποιήσαμε την ευκαιρία για την γεωπολιτική αξία της Κυπριακής Δημοκρατίας με την Ελλάδα να προβάλλει επιτέλους ισχύ στην Ανατ. Μεσόγειο, ενδυναμώνοντας τον πανεθνικό δεσμό, πράγμα που λειτούργησε ως καταλύτης για να προστρέξουν κι άλλα κράτη της ΕΕ. Η πρώτη «αποκάλυψη» είναι πως, ως μέλη της ΕΕ, Κύπρος και Ελλάδα, μπορούμε να θέτουμε θέματα στην ΕΕ (π.χ. την λειτουργικότητα της ρήτρας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής), ενώ ταυτόχρονα οφείλουμε να αξιοποιούμε έμπρακτα κάθε ευκαιρία για την αντιμετώπιση του τουρκικού επεκτατισμού και την κατοχή εδάφους της Κύπρου, που είναι το πρόβλημα.
Παράλληλα, αυτός ο πόλεμος απογύμνωσε διάφορους σε Κύπρο κι Ελλάδα, που βούλιαξαν στο ατομικό ή κομματικό τους συμφέρον. Για παράδειγμα, η περιορισμένη μειοψηφία όσων δεν επιθυμούσαν την παρουσία ελληνικών αεροναυτικών δυνάμεων στην Κύπρο, η οποία ασχημονεί δυσανάλογα προς το πολιτικό της βάρος, είναι εκείνοι που πρώτοι θα χαιρεκακούσαν αν δεν είχαμε την αποστολή για προστασία της Κύπρου. Από την στιγμή που η Ελλάδα δήλωσε παρούσα, μαζί με άλλα κράτη, οι εγχώριοι αρνητές προβάλλουν άλλες μικρότητες όπως «δεν στάλθηκαν για την Κύπρο αλλά για τις αγγλικές βάσεις», «θα μείνουν ή θα επιστρέψουν πίσω στην Ελλάδα;», «θα κινηθούν εναντίον των Τούρκων ή ήρθαν για διακοπές;». Οι αρνητές δεν επιθυμούν μόνιμη στάθμευσή τους στην Κύπρο και για αυτό ουδέποτε στήριξαν την πρόταση που για χρόνια προωθώ για μόνιμη εγκατάσταση ευρωπαϊκών δυνάμεων στην Κύπρο στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Άμυνας. Μάλιστα, για να μειωθεί ο γεωπολιτικός θετικός αντίκτυπος από την αεροναυτική παρουσία της Ελλάδας με υπερσύγχρονα μέσα, καταφεύγουν σε ψευδολογίες και «κουτσομπολιά». Δεδομένου ότι, το πλέον επιβλητικό κτίριο στην Άγκυρα αφορά την τουρκική υπηρεσία που λειτουργεί χιλιάδες ελεγχόμενους λογαριασμούς και δήθεν αθώες ιστοσελίδες στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, μέσω των οποίων γίνεται διασπορά ψευδολογιών, επικρατεί έξαρση του «υβριδικού πολέμου». Κι είναι αξιοθρήνητη η προθυμότητα με την οποία εγχώριοι σε Ελλάδα και Κύπρο, εργαλειοποιούνται και ανακυκλώνουν απίστευτα έκδηλες στρεβλώσεις.
Παρεμπιπτόντως, μια παράπλευρη εξέλιξη του πολέμου ήταν η μεταστάθμευση έξι πολεμικών αεροσκαφών της Τουρκίας στο κατεχόμενο μέρος της Κύπρου, το οποίο και δεν αντισταθμίζει το ευρύτερο πανεθνικό και γεωπολιτικό κέρδος. Είναι όμως αυτό ευκαιρία για πρωτοβουλίες δικές μας.
Η μετεγκατάστασή τους παραβιάζει συγκεκριμένη νομοθεσία των ΗΠΑ εφόσον αφορά αμερικανικό εξοπλισμό και ζήτησα ήδη συνάντηση με την πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Κύπρο. Επιπλέον, προκύπτει ζήτημα για επιβολή κυρώσεων/μέτρων από την ΕΕ αλλά απαιτεί δική μας πρωτοβουλία. Αν Αθήνα και Λευκωσία, επιστρέψουν στην εμμονική θεωρία για «ήρεμα νερά», που έφερε τον τουρκικό στόλο στο μισό Αιγαίο και την Κάσο να… «κείται μακράν» αφού δεν έγινε πόντιση του καλωδίου σε διεθνή ύδατα, τα κέρδη θα γίνουν ζημιές.
Οι ευνοϊκές συνθήκες και ευκαιρίες που για χρόνια τεκμηρίωνα, ιδιαίτερα ως Πρόεδρος της Πολιτικής Επιτροπής για την Μεσόγειο, είναι μια πραγματικότητα για αξιοποίηση. Ταυτοχρόνως, Αθήνα και Λευκωσία είναι ενώπιον όσων για χρόνια προτείνουμε για να αντιμετωπίσουμε τον τουρκικό επεκτατισμό.
*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ-S&D
Παράπλευρες αποκαλύψεις λόγω του πολέμου στο Ιράν
Ο πόλεμος στο Ιράν, αν και δεν ξεκίνησε από την Κύπρο και την Ελλάδα, έχει προσφέρει μια ευκαιρία για την ενίσχυση της γεωπολιτικής αξίας της Κύπρου και την προβολή ισχύος της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η Ελλάδα, ενισχύοντας τον πανεθνικό δεσμό, έχει καταφέρει να προσελκύσει την υποστήριξη και άλλων κρατών της ΕΕ. Η κατάσταση αυτή επιτρέπει στην Κύπρο και την Ελλάδα να θέτουν θέματα στην ΕΕ, όπως τη λειτουργικότητα της ρήτρας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, και να αντιμετωπίζουν τον τουρκικό επεκτατισμό και την κατοχή της Κύπρου. Ωστόσο, ο πόλεμος έχει επίσης απογυμνώσει κάποιους σε Κύπρο και Ελλάδα, που προτιμούν τα ατομικά ή κομματικά τους συμφέροντα. Παραδείγματα αποτελούν όσοι αντιτίθενται στην παρουσία ελληνικών αεροναυτικών δυνάμεων στην Κύπρο ή όσοι υποβαθμίζουν τον θετικό αντίκτυπο αυτής της παρουσίας. Η κριτική τους επικεντρώνεται σε μικρότητες και ψευδολογίες, ενώ εργαλειοποιούνται από τουρκικές υπηρεσίες διάδοσης ψευδών ειδήσεων. Παράλληλα, η μεταστάθμευση έξι τουρκικών πολεμικών αεροσκαφών στο κατεχόμενο μέρος της Κύπρου, αν και δεν αντισταθμίζει τα γεωπολιτικά οφέλη, αποτελεί ευκαιρία για πρωτοβουλίες από την Κύπρο. Η μεταστάθμευση αυτή παραβιάζει αμερικανική νομοθεσία και έχει ήδη ζητηθεί συνάντηση με την πρέσβειρα των ΗΠΑ. Επιπλέον, προκύπτει ζήτημα για επιβολή κυρώσεων από την ΕΕ, αλλά απαιτείται πρωτοβουλία από την Κύπρο και την Ελλάδα. Συνοψίζοντας, ο πόλεμος στο Ιράν έχει δημιουργήσει ευκαιρίες για την Κύπρο και την Ελλάδα να ενισχύσουν τη γεωπολιτική τους θέση και να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις στην περιοχή, αλλά απαιτείται αποφασιστικότητα και συντονισμός για να αξιοποιηθούν πλήρως αυτές οι ευκαιρίες και να αποφευχθούν λάθη του παρελθόντος.
