Παλίμψηστοι Κόσμοι: Έκθεση στη Χάγη με τέσσερις Κύπριες δημιουργούς

Ένα διαδραστικό ταξίδι µέσα στον χρόνο και την ιστορία, που γεφυρώνει το παλιό µε το νέο.
Την έννοια του παλίμψηστου διερευνούν η εικαστικός Τούλα Λιασή και το 4ELEGY Project (Έλενα Παρούτη και Ειρήνη Σταύρου), στην έκθεση με τίτλο «Παλίμψηστοι Κόσμοι» που οργανώνεται στη Χάγη από τις 26 Μαρτίου ως τις 26 Απριλίου στο πλαίσιο του Πολιτιστικού Προγράµµατος της Κυπριακής Προεδρίας του Συµβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στα εγκαίνια της έκθεσης στο χώρο Pulchri Studio Lange Voorhout 15 στη Χάγη, η Κύπρια φλαουτίστα Εύα Σταύρου θα παρουσιάσει τη µουσική της σύνθεση Breaths Παλίµψηστοι Κόσµοι.
Η καλλιτεχνική έκθεση Παλίµψηστοι Κόσµοι, που εντάσσεται στο Πολιτιστικό Πρόγραµµα της Κυπριακής Προεδρίας του Συµβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2026, λειτουργεί ως καλλιτεχνική µεταφορά της ίδιας της ευρωπαϊκής ταυτότητας: µια συνύπαρξη πολλών φωνών, ιστοριών και πολιτισµών που µοιράζονται ένα κοινό παρόν. Είναι ένα παράλληλο, διαδραστικό ταξίδι µέσα στον χρόνο και την ιστορία, που γεφυρώνει το παλιό µε το νέο, το παρελθόν µε το σύγχρονο.
Μια καλλιτεχνική πραγµατικότητα και ταυτόχρονα µια ανοιχτή αφήγηση, που αναθεωρείται διαρκώς και γεννά νέες συνθέσεις. Η έκθεση δεν εστιάζει απλώς στις αξίες της συλλογικής µνήµης µέσα από την επανεγγραφή, λειτουργεί επίσης ως ένα καλλιτεχνικό σχόλιο για την πολιτισµική πολυµορφία και τον διάλογο ανάµεσα στην παράδοση και τη σύγχρονη δηµιουργία.
Η εικαστικός Τούλα Λιασή και το 4ELEGY Project (Έλενα Παρούτη και Ειρήνη Σταύρου), διερευνούν την έννοια του παλίµψηστου µέσα από πολυεπίπεδα έργα, όπου η ιστορία και το παρελθόν παραµένουν ορατά και σε συνεχή διάλογο µε το παρόν.
Παράλληλα, η µουσική της Εύας Σταύρου λειτουργεί ως µια ηχητική γέφυρα, εµπλουτίζοντας και ενισχύοντας το πολυεπίπεδο οπτικό αποτέλεσµα της έκθεσης. Οι συµµετέχοντες καλλιτέχνες, τόσο συλλογικά όσο και ατοµικά, πιστεύουν ότι η τέχνη µπορεί να αναδείξει διαφορετικές πτυχές της κυπριακής ιστορίας, προβάλλοντας έτσι την πλούσια πολιτιστική τους ταυτότητα.
Πού και πότε
Ολλανδία, Χάγη, χώρος Pulchri Studio Lange Voorhout 15. Εγκαίνια 26 Μαρτίου στις 6μ.μ. Μέχρι 26 Απριλίου
ΤΟΥΛΑ ΛΙΑΣΗ
Η εικαστικός Τούλα Λιασή προσεγγίζει το παλίµψηστο µεταφορικά, ως µνήµη. Τα φωτογραφικά και ζωγραφικά κολάζ που παρουσιάζει αποτελούν µέρος του πρόσφατου έργου της Συγχρονίζοντας την Ιστορία, το οποίο εστιάζει στο πατρικό της σπίτι στην κατεχόµενη Αγία Τριάδα και πραγµατεύεται την ιστορία και τα αντικείµενα του. Τα κολάζ είναι δηµιουργίες εµπνευσµένες από παλιά αντικείµενα και υφάσµατα του πατρογονικού της σπιτιού. Η Τούλα Λιάση (1957) ξεκίνησε τις σπουδές της στις Καλές Τέχνες στην Αθήνα (1977–1980) και συνέχισε στη Βασιλική Ακαδηµία Καλών Τεχνών στη Χάγη (1980–1984). Αργότερα ολοκλήρωσε σπουδές στις Καλές Τέχνες στην Εκπαίδευση (BA) στη Willem de Kooning Academy (2004–2006), καθώς και µεταπτυχιακές σπουδές στο Piet Zwart Institute (MA) στο Ρότερνταµ (2013–2015). Από το 1980 ζει στη Χάγη, όπου εργάζεται ως καλλιτέχνις, ενώ για αρκετά χρόνια υπηρέτησε ως καθηγήτρια τέχνης σε ολλανδικά σχολεία Μέσης Εκπαίδευσης. Έχει παρουσιάσει το έργο της σε πολλές ατοµικές και οµαδικές εκθέσεις στην Κύπρο, την Ολλανδία και σε διάφορες χώρες της Ευρώπης. Τα τελευταία είκοσι χρόνια, το έργο της ασχολείται µε τις δύσκολες πτυχές της πρόσφατης ιστορίας της Κύπρου. Η κύρια πηγή έµπνευσής της προέρχεται από προσωπικές εµπειρίες και γεγονότα που σχετίζονται µε το ζήτηµα των αγνοουµένων και των εγκλωβισµένων στην Καρπασία. Ζητήµατα που, παρότι είναι βαθιά προσωπικά, είναι ταυτόχρονα και δηµόσια. www.toulaliasi.nl
4ELEGY PROJECT
Η αρχιτέκτονας Έλενα Παρούτη και η επαγγελµατίας επικοινωνίας Ειρήνη Σταύρου ξεκίνησαν τη δηµιουργική τους συνεργασία το 2021, εξερευνώντας τα ψηφιδωτά µοτίβα αρχαιολογικών χώρων της Κύπρου, συµπεριλαµβανοµένων εκείνων του χωριού της Λιασή. Τα στατικά αυτά µοτίβα, γεννηµένα από τις σκληρές επιφάνειες των ψηφιδωτών και των αρχαίων καταλοίπων, αποκτούν κίνηση και ρυθµό. Μεταφέρονται σε υφασµάτινες επιφάνειες, µετασχηµατίζονται και δηµιουργούν νέες τρισδιάστατες προοπτικές, ανοίγοντας έναν διάλογο ανάµεσα στις υφές, τα υλικά και τις εποχές.
Η Έλενα Παρούτη είναι αρχιτέκτονας και ιδρυτικό µέλος του EPITESSERA Architects στη Λευκωσία. Απόφοιτη της Σχολής Αρχιτεκτονικής του Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης, διαθέτει περισσότερα από 25 χρόνια επαγγελµατικής εµπειρίας στον σχεδιασµό και την επίβλεψη οικιστικών, εκπαιδευτικών και έργων πολιτιστικής κληρονοµιάς. Έχει συµµετάσχει στη Μπιενάλε Αρχιτεκτονικής της Βενετίας ως µέλος της επίσηµης εθνικής αντιπροσωπείας της Κύπρου και έχει συµβάλει στο ερευνητικό πρόγραµµα Horizon 2020 ACCEPT, γεγονός που αντικατοπτρίζει το ενδιαφέρον της για την καινοτοµία στην αρχιτεκτονική.
Έχοντας διακριθεί σε αρχιτεκτονικούς διαγωνισµούς, έχει επίσης συµµετάσχει ως µέλος κριτικών επιτροπών και δραστηριοποιείται ενεργά σε επιστηµονικές επιτροπές και οµάδες εργασίας του Επιστηµονικού και Τεχνικού Επιµελητηρίου Κύπρου. Τα τελευταία χρόνια έχει επεκτείνει την επαγγελµατική της δραστηριότητα σε συνεργατικά έργα µε καλλιτέχνες και σχεδιαστές.
Η Ειρήνη Σταύρου δραστηριοποιείται επαγγελµατικά στον τοµέα της επικοινωνίας και του στρατηγικού µάρκετινγκ και κατέχει MBA από το Cyprus Institute of Marketing. Από το 2014 εργάζεται στους τοµείς της διαφήµισης, του branding και της πολιτιστικής παραγωγής, αναπτύσσοντας ένα πολυδιάστατο έργο που συνδυάζει στρατηγική σκέψη µε δηµιουργική ταυτότητα. Παράλληλα, σπουδάζει Αργυροχρυσοχοΐα στην Τεχνική Σχολή Λευκωσίας, ενισχύοντας τη σχέση της µε τη σύγχρονη χειροποίητη τέχνη. Το 2021, συνίδρυσε το 4ELEGY Project μαζί με την Έλενα Παρούτη — μια καλλιτεχνική πρωτοβουλία που επαναδιατυπώνει κυπριακά αρχαιολογικά μοτίβα σε φορέσιμη τέχνη. Ως δημιουργός του Elegy Art Concept, έχει συμμετάσχει σε επιλεγμένες εκθέσεις τέχνης, παρουσιάζοντας έργα που διερευνούν τη μνήμη, την υλικότητα και την πολιτιστική ταυτότητα μέσω σύγχρονων τρόπων αφήγησης.
ΕΥΑ ΣΤΑΥΡΟΥ
Η Εύα Σταύρου συγκαταλέγεται στις πλέον δραστήριες φλαουτίστριες της γενιάς της, µε έντονη εστίαση στη σύγχρονη µουσική. Έχει εµφανιστεί σε διεθνή φεστιβάλ όπως το Darmstadt (Γερµανία), το Time of Music (Φινλανδία) και το New Music Week (Ρώµη), ενώ έχει παρακολουθήσει masterclasses µε συνθέτες όπως οι Beat Furrer και Kaija Saariaho. Σπούδασε στη Γαλλία (Université Lumière Lyon 2 και Conservatoire à Rayonnement Régional de Lyon) και ολοκλήρωσε τις προπτυχιακές και µεταπτυχιακές της σπουδές µε άριστα στο Βασιλικό Ωδείο Βρυξελλών. Έχει εµφανιστεί σε κονσέρτα στην Κύπρο, την Ελλάδα, την Αγγλία, τη Γαλλία, το Βέλγιο, την Ελβετία, την Ιταλία και τη Φινλανδία, ως µέλος σε ορχήστρες, σύνολα µουσικής δωµατίου και διεπιστηµονικά πρότζεκτ.
Διατηρεί διαρκείς συνεργασίες µε συνθέτες όπως οι Brice Catherin, Faidros Kavallaris και Christina Athinodorou, συµβάλλοντας ενεργά στην προώθηση της σύγχρονης µουσικής στην Κύπρο και στο εξωτερικό. Το πρώτο της σόλο άλµπουµ, που περιλαµβάνει έργα συνθετών µε τους οποίους έχει συνεργαστεί στενά, προγραµµατίζεται να κυκλοφορήσει το 2026. Διδάσκει φλάουτο στα Μουσικά Σχολεία Κύπρου, µε στόχο να καλλιεργήσει την αγάπη για τις Τέχνες και να εισαγάγει τους νέους στον κόσµο της σύγχρονης µουσικής. www.evastavrou.com