Τρεις εβδομάδες πολέμου στο Ιράν – Η Ισλαμική Δημοκρατία κατέρρευσε λένε ΗΠΑ και Ισραήλ – Τι λένε αναλυτές
Καθώς συμπληρώνονται τρεις εβδομάδες πολέμου στο Ιράν και παρά τις ενίοτε θριαμβευτικές δηλώσεις τους, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν βρίσκονται σε πλεονεκτική θέση ώστε να αποφασίσουν μόνοι τους το τέλος των εχθροπραξιών, σύμφωνα με αναλυτές.
Οι δύο σύμμαχοι επαναλαμβάνουν με κάθε ευκαιρία ότι η Ισλαμική Δημοκρατία κατέρρευσε και ότι επίκειται ο τερματισμός του πολέμου, ο οποίος ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου. Ο Αμερικανός Πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, διαβεβαίωνε ήδη από τα μέσα Μαρτίου ότι ο πόλεμος «θα τελειώσει σύντομα».
«Εμείς είμαστε εκείνοι που θα αποφασίσουν για το τέλος του πολέμου», ανταπάντησε, ωστόσο, ο εκπρόσωπος των Φρουρών της Επανάστασης, του ιδεολογικού στρατού του καθεστώτος, κρίνοντας ότι η έκβαση βρίσκεται «στα χέρια» των δικών τους ενόπλων δυνάμεων. «Οι αμερικανικές δυνάμεις δεν θα θέσουν τέλος στον πόλεμο», επέμεινε.
Την περασμένη Πέμπτη, ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός, Βνιαμίν Νετανιάχου, πλειοδότησε, υποσχόμενος ότι ο πόλεμος θα «τελειώσει πολύ πιο γρήγορα από ό,τι φαντάζεται ο κόσμος», χωρίς όμως να παρουσιάσει κάποιο χρονοδιάγραμμα. Εκτίμησε ότι το Ιράν «δεν έχει πλέον την ικανότητα να κατασκευάζει βαλλιστικούς πυραύλους». Η απάντηση των Φρουρών: «Ακόμα και σε καιρό πολέμου, συνεχίζουμε την παραγωγή».
Για τον Πιερ Ραζού, διευθυντή ερευνών στο Μεσογειακό Ίδρυμα Στρατηγικών Μελετών (FMES), «το ιρανικό καθεστώς είναι αυτό που αποφασίζει τη διάρκεια αυτής της παρτίδας πόκερ — υπό την προϋπόθεση ότι θα επιβιώσει». «Υπάρχουν λίγες πιθανότητες να λάβει εγγυήσεις μη επίθεσης από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ», συνεχίζει. «Το συμφέρον του είναι να συνεχίσει έναν πόλεμο φθοράς χαμηλής έντασης σε βάθος χρόνου», αναφέρει.
Η ισραηλινο-αμερικανική δύναμη πυρός επιβλήθηκε από την πρώτη ημέρα, χωρίς να αφήσει στο Ιράν την παραμικρή πιθανότητα να διατηρήσει τον έλεγχο του εναέριου χώρου του.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες στόχευσαν τις πυρηνικές και βαλλιστικές εγκαταστάσεις του Ιράν, ενώ το Ισραήλ έπληξε τα κέντρα εξουσίας και εξόντωσε τα υψηλόβαθμα στελέχη του κράτους. Όμως, η Τεχεράνη δεν σταμάτησε ποτέ να απαντά, βασιζόμενη σε μια στρατηγική που είναι ταυτόχρονα χαμηλού κόστους —με φθηνούς πυραύλους και μη επανδρωμένα εναέρια μέσα— και αποτελεσματική σε παγκόσμια κλίμακα.
Οι Φρουροί απέκλεισαν τα στρατηγικής σημασίας Στενά του Χορμούζ, από όπου διέρχεται το 20% των παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Στη συνέχεια, στόχευσαν αποθήκες, διυλιστήρια και εγκαταστάσεις παραγωγής υδρογονανθράκων στον Κόλπο. Τα βλήματά τους συχνά αναχαιτίζονταν από τα αντιαεροπορικά μέσα της περιοχής, αλλά το ποσοστό επιτυχίας τους ήταν αρκετό για να προκαλέσει αναταραχή στον κλάδο.
Για τον Τζακ Γουάτλινγκ, ειδικό σε θέματα πολέμου στο Βασιλικό Ινστιτούτο Ενωμένων Υπηρεσιών (RUSI), «οι Ιρανοί μπορούν πιθανότατα να διατηρήσουν μια διαρκή απειλή για τη θαλάσσια ναυσιπλοΐα (…) για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα». Το έργο της επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ, αναγκαίο για την παγκόσμια οικονομία, αποδεικνύεται περίπλοκο σε στρατιωτικό επίπεδο.
Ο Ντόναλντ Τραμπ διαπίστωσε αυτή την εβδομάδα τη διστακτικότητα των παραδοσιακών συμμάχων του να παρέμβουν για την ασφάλεια του πολύτιμου θαλάσσιου περάσματος. Ο Αμερικανός Πρόεδρος μάλιστα υποστήριξε ότι δεν περίμενε τον αποκλεισμό των Στενών από την Τεχεράνη, προκαλώντας κατάπληξη σε ορισμένους και ειρωνεία σε άλλους. «Πρόκειται για κάτι πολύ περισσότερο από μια απλή γκάφα (…), μια πραγματικά ανεξήγητη αμέλεια», είπε ο Κόλιν Κλαρκ του Soufan Center στη Νέα Υόρκη.
Εδώ και δεκαετίες, «η πιθανότητα να υιοθετήσει το Ιράν μια στρατηγική φθοράς μέσω οικονομικού πολέμου (…) αποτελούσε αντικείμενο ανοιχτών συζητήσεων μεταξύ πανεπιστημιακών, αναλυτών και στρατιωτικών», προσθέτει, καταγγέλλοντας τις «ερασιτεχνικές» μεθόδους.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει επίσης να διαχειριστούν έναν Ισραηλινό σύμμαχο που επιδιώκει τους δικούς του στόχους. Την Πέμπτη, ο Βενιαμίν Νετανιάχου αναγκάστηκε να παραδεχτεί ότι το Ισραήλ «έδρασε μόνο του» στο πλήγμα στο South Pars/North Dome, το μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο, το οποίο μοιράζονται το Ιράν με το Κατάρ. «Ο Πρόεδρος Τραμπ μας ζήτησε να αναστείλουμε κάθε νέα επίθεση και συμμορφωνόμαστε», παραδέχτηκε ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός.
Η Μόνα Γιακουμπιάν, διευθύντρια του τομέα Μέσης Ανατολής στο CSIS, εκτιμά ότι οι ιρανικές δυνατότητες σε ό,τι αφορά τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη θα μπορούσαν να αποδειχθούν «δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να εξουδετερωθούν πλήρως». Η ιρανική εξουσία μπορεί επομένως να παρατείνει αυτή την ασύμμετρη σύγκρουση, το μοντέλο πάνω στο οποίο εκπαίδευσε τις συμμαχικές ένοπλες ομάδες —Χούθι της Υεμένης, Χεζμπολάχ του Λιβάνου, ιρακινές πολιτοφυλακές, παλαιστινιακή Χαμάς.
Η Τεχεράνη «φαίνεται να έχει επιλέξει μια κλιμάκωση χωρίς αυτοσυγκράτηση», εκτιμά επίσης η ειδικός. «Διάφορα σενάρια κλιμάκωσης είναι πιθανά, χωρίς να διαφαίνεται καμία οδός αποκλιμάκωσης», πρόσθεσε.
O Αμερικανός Πρόεδρος δήλωσε ότι εξετάζει «να μειώσει σταδιακά» τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν. Για πρώτη φορά χθες άφησε να εννοηθεί ότι είναι έτοιμος να εξετάσει τον τερματισμό του πολέμου.
«Πλησιάζουμε στην επίτευξη των στόχων μας καθώς εξετάζουμε να περιορίσουμε σταδιακά τις μεγάλες στρατιωτικές μας προσπάθησε στη Μέση Ανατολή εναντίον του τρομοκρατικού καθεστώτος του Ιράν», έγραψε χθες το βράδυ στο Truth Social.
Ωστόσο, λίγες ώρες νωρίτερα είχε δηλώσει στους δημοσιογράφους έξω από τον Λευκό Οίκο: «Δεν θέλω εκεχειρία. Δεν κάνεις εκεχειρία όταν κυριολεκτικά εξοντώνεις τον αντίπαλο», τόνισε.
Χθες, Παρασκευή ο Τραμπ χαρακτήρισε «δειλούς» τους συμμάχους των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ που αρνούνται να βοηθήσουν ώστε να ανοίξει το Στενό.
Την ίδια ώρα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι ο αμερικανικός στρατός θα αναπτύξει επιπλέον στρατεύματα στη Μέση Ανατολή.
Εξάλλου ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Axios έγραψε ότι η Κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο να καταλάβει ή να αποκλείσει το νησί Χαργκ στο Ιράν, απ’ όπου προέρχεται το 90% περίπου των εξαγωγών αργού του Ιράν, προκειμένου να αναγκάσουν την Τεχεράνη να ανοίξει ξανά τα Στενά του Ορμούζ, με αυτήν την αποστολή να ενδέχεται να ανατεθεί στους Πεζοναύτες.
Τρεις Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο Reuters χθες ότι 2.500 πεζοναύτες, μαζί με το αμφίβιο πλοίο εφόδου Boxer και τα συνοδευτικά πολεμικά πλοία, θα αναπτυχθούν στην περιοχή, αν και δεν διευκρίνισαν ποιος θα είναι ο ρόλος τους.
Ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, κήρυξε χθες τη νίκη επί των εχθρών της Ισλαμικής Δημοκρατίας, σε γραπτό μήνυμά του για την περσική Πρωτοχρονιά, τη Νορούζ.
«Αυτή τη στιγμή, λόγω της ιδιαίτερης ενότητας που έχει δημιουργηθεί μεταξύ σας, συμπατριώτες μας, παρά όλες τις διαφορές σας σε θρησκευτικό, πνευματικό, πολιτισμικό και πολιτικό επίπεδο, ο εχθρός ηττήθηκε», δήλωσε ο αγιατολάχ, που εξακολουθεί να μην εμφανίζεται δημοσίως, αφότου ορίστηκε να διαδεχθεί τον πατέρα του, Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος σκοτώθηκε σε έναν αεροπορικό βομβαρδισμό την πρώτη ημέρα του πολέμου.
Οι Ιρανοί «έχουν καταφέρει (στον εχθρό) ένα ολέθριο πλήγμα, σε τέτοιο βαθμό που εκστομίζει αντιφατικά και παράλογα λόγια», συμπλήρωσε ο Χαμενεΐ σε αυτό το μήνυμα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ είχαν την «ψευδαίσθηση» πως εάν ο Αλί Χαμενεΐ και άλλοι στρατιωτικοί ηγέτες σκοτώνονταν, αυτό θα προκαλούσε «τον φόβο και την απόγνωση» στο Ιράν και ότι θα μπορούσαν επομένως «να κάνουν πραγματικότητα το όνειρο να κυριαρχήσουν στο Ιράν και κατόπιν να το διαιρέσουν».
Ο ίδιος προέβλεψε πως, κατά τη διάρκεια αυτής της νέας χρονιάς, «η ενότητα του Ιράν θα γίνει μετά βεβαιότητας ισχυρότερη και σταθερότερη» και ότι οι «εχθροί του» θα γίνουν «ταπεινότεροι και λιγότερο ισχυροί».
Περισσότεροι από 2.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στο Ιράν από τις 28 Φεβρουαρίου και την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων.
Πηγή: ΚΥΠΕ
Η Ισλαμική Δημοκρατία κατέρρευσε λένε ΗΠΑ και Ισραήλ
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δηλώνουν ότι η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν έχει καταρρεύσει μετά από τρεις εβδομάδες πολέμου, ωστόσο αναλυτές επισημαίνουν ότι δεν έχουν τον έλεγχο της έκβασης των εχθροπραξιών. Ενώ ο Τραμπ προέβλεπε σύντομο τέλος του πολέμου, οι Φρουροί της Επανάστασης επιμένουν ότι η έκβαση βρίσκεται στα χέρια τους. Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Νετανιάχου ισχυρίζεται ότι το Ιράν δεν μπορεί πλέον να κατασκευάζει βαλλιστικούς πυραύλους, κάτι που διαψεύδεται από τους Φρουρούς. Σύμφωνα με τον Πιερ Ραζού, το Ιράν έχει τον έλεγχο της διάρκειας του πολέμου, καθώς δεν αναμένεται να λάβει εγγυήσεις μη επίθεσης. Το Ιράν επιδιώκει έναν πόλεμο φθοράς χαμηλής έντασης. Η ισραηλινο-αμερικανική δύναμη πυρός έχει επιβληθεί, με στόχευση πυρηνικών εγκαταστάσεων και κέντρων εξουσίας, αλλά το Ιράν απαντά με φθηνούς πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Το Ιράν έχει αποκλείσει τα Στενά του Χορμούζ, διακόπτοντας τη ροή του 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου, και έχει επιτεθεί σε εγκαταστάσεις παραγωγής υδρογονανθράκων στον Κόλπο. Παρά τις αναχαιτίσεις, οι επιθέσεις προκαλούν αναταραχή στην αγορά. Ο Τζακ Γουάτλινγκ εκτιμά ότι το Ιράν μπορεί να διατηρήσει μια διαρκή απειλή για τη ναυσιπλοΐα. Ο πόλεμος έχει οδηγήσει σε σημαντικές καταστροφές και απώλειες, αλλά καμία πλευρά δεν φαίνεται να είναι σε θέση να επιβάλει μια αποφασιστική νίκη. Η κατάσταση παραμένει αβέβαιη και η διπλωματική λύση φαίνεται δύσκολη, δεδομένης της σκληρής ρητορικής και των αντικρουόμενων συμφερόντων.