«Η ασπίδα προστασίας της EE κατά των ψηφιακών και υβριδικών απειλών» - Συνέντευξη στον «Π» της Ευρωπαίας επιτρόπου για την Τεχνολογική Κυριαρχία

Από κυβερνοεπιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές και παραπληροφόρηση με τη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης, έως ξένες παρεμβάσεις στις εκλογές και αυξανόμενη πίεση στα ανεξάρτητα Μέσα Ενημέρωσης, η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα ολοένα και πιο σύνθετο ψηφιακό τοπίο απειλών. Σε αυτή τη συνέντευξη στον «Π», η Ευρωπαία επίτροπος για την Τεχνολογική Κυριαρχία, την Ασφάλεια και τη Δημοκρατία, Henna Virkkunen, περιγράφει πώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σκοπεύει να απαντήσει στις ψηφιακές απειλές, προειδοποιώντας ότι οι κυβερνοαπειλές σε ένα κράτος μέλος μπορούν γρήγορα να εξελιχθούν σε κίνδυνο για ολόκληρη την Ένωση. Αναλύει τα επερχόμενα μέτρα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας στον τομέα της κυβερνοασφάλειας, συμπεριλαμβανομένης της αναθεώρησης του σχετικού κανονισμού και της διεύρυνσης του ρόλου του ευρωπαϊκού οργανισμού κυβερνοασφάλειας, ENISA, ενώ ταυτόχρονα αναφέρεται στις υβριδικές απειλές που στοχεύουν τις δημοκρατικές διαδικασίες.
Η Henna Virkkunen εξηγεί πώς νέα εργαλεία της ΕΕ, όπως ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act), ο Κανονισμός για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act) και η Ευρωπαϊκή Ασπίδα Δημοκρατίας (European Democracy Shield), αποσκοπούν στην προστασία των εκλογών, την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης και τη στήριξη της ελευθερίας των Μέσων Ενημέρωσης, καθώς η Ευρώπη επιχειρεί να υπερασπιστεί τα δημοκρατικά της συστήματα εν μέσω ραγδαίων τεχνολογικών αλλαγών.
Σε ό,τι αφορά τη ρύθμιση της Τεχνητής Νοημοσύνης και την επιδίωξη της στρατηγικής αυτονομίας, η Henna Virkkunen εξηγεί γιατί κανόνες «φιλικοί προς την καινοτομία» και επενδύσεις -από εργοστάσια Τεχνητής Νοημοσύνης έως ακαδημίες δεξιοτήτων- βρίσκονται στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής προσπάθειας για ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, ενώ αναδεικνύει και πρωτοβουλίες που αφορούν ειδικά την Κύπρο, όπως το Pharos-CY και το Κέντρο Ψηφιακής Καινοτομίας DiGiNN.
Ψηφιακή ασφάλεια
Οι κυβερνοαπειλές εξελίσσονται ραγδαία, επηρεάζοντας τα πάντα, από τις κρίσιμες υποδομές έως τις δημοκρατικές διαδικασίες. Πώς ενισχύει η Επιτροπή την ανθεκτικότητα στον τομέα της κυβερνοασφάλειας στην ΕΕ;
Πράγματι, καθώς κοιτάζουμε προς το 2026, το ταχέως εξελισσόμενο τοπίο της κυβερνοασφάλειας παρουσιάζει τόσο αναμενόμενες όσο και απρόβλεπτες προκλήσεις. Σε αυτό το σύνθετο περιβάλλον, ενισχύουμε ενεργά την ανθεκτικότητα στον τομέα της κυβερνοασφάλειας σε ολόκληρη την ΕΕ, λαμβάνοντας νέες πρωτοβουλίες και εφαρμόζοντας το ολοκληρωμένο μας πλαίσιο. Μια κυβερνοαπειλή σε ένα κράτος μέλος αποτελεί απειλή για όλους. Γι' αυτό συνεργαζόμαστε με τα κράτη μέλη, εταίρους του ιδιωτικού τομέα, την ακαδημαϊκή κοινότητα και την κοινωνία των πολιτών. Για την αντιμετώπιση των αναμενόμενων απειλών, η Επιτροπή επικεντρώνεται στην κλιμάκωση των υφιστάμενων μέτρων κυβερνοασφάλειας και στον εκσυγχρονισμό των σημερινών πολιτικών. Υιοθετούμε νέες τεχνολογίες, όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη, για τον εντοπισμό και την απόκριση σε απειλές, ενισχύουμε την ασφάλεια των εφοδιαστικών αλυσίδων και προστατεύουμε τις κρίσιμες υποδομές. Παράλληλα, τον Νοέμβριο του 2025 εισαγάγαμε ένα ενιαίο σημείο εισόδου, μέσω του οποίου οι εταιρείες μπορούν να εκπληρώνουν όλες τις υποχρεώσεις αναφοράς περιστατικών, ενώ θα παρέχουμε σαφέστερες και απλουστευμένες κατευθυντήριες γραμμές για να διευκολύνουμε τη συμμόρφωση με τους κανονισμούς κυβερνοασφάλειας και τα πρότυπα διαχείρισης κινδύνου. Η Επιτροπή στηρίζει επίσης τον Κανονισμό για την Κυβερνοανθεκτικότητα (Cyber Resilience Act), το σχέδιό μας για τη διασφάλιση ότι όλα τα ψηφιακά προϊόντα είναι προστατευμένα από κυβερνοαπειλές, καθώς και την Οδηγία NIS2, η οποία θέτει υψηλά, κοινά πρότυπα κυβερνοασφάλειας για την προστασία των βασικών μας υπηρεσιών. Ωστόσο, η ανθεκτικότητά μας στον τομέα της κυβερνοασφάλειας δεν περιορίζεται μόνο στις προβλέψιμες απειλές. Οφείλουμε επίσης να είμαστε προετοιμασμένοι για απρόβλεπτες απειλές, όπως επιθέσεις στην ακεραιότητα των δεδομένων που στοχεύουν συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης, καθώς και για τη σύγκλιση κυβερνοπεριστατικών με άλλες κρίσεις, όπως οι ενεργειακές ελλείψεις. Για την αντιμετώπιση αυτών των κινδύνων, έχουμε προτείνει αναθεώρηση του Κανονισμού για την Κυβερνοασφάλεια την Τρίτη (20 Ιανουαρίου 2026). Η ΕΕ οφείλει να αναλάβει άμεσα και αποφασιστική δράση για να διασφαλίσει τις εφοδιαστικές της αλυσίδες, να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών στην κυβερνοασφάλεια των προϊόντων και υπηρεσιών στην ΕΕ και να ενδυναμώσει την κοινωνική και οικονομική της ανθεκτικότητα. Η ENISA, ο Οργανισμός της ΕΕ για την Κυβερνοασφάλεια, θα ενισχυθεί και θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στη στήριξη των κρατών μελών και της ΕΕ στη διαχείριση των κυβερνοαπειλών.
Ανθεκτικότητα
Ποιος είναι ο ρόλος που μπορούν να διαδραματίσουν οι εθνικές αρχές και οι εταίροι του ιδιωτικού τομέα σε αυτή τη στρατηγική;
Οι εθνικές αρχές διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στη μεταφορά των πρωτοβουλιών σε επίπεδο ΕΕ σε δράσεις προσαρμοσμένες στο τοπικό πλαίσιο. Ενθαρρύνονται να εφαρμόζουν τις ευρωπαϊκές κατευθυντήριες γραμμές και κανονισμούς, να τους προσαρμόζουν στις περιφερειακές ιδιαιτερότητες και να διασφαλίζουν την αποτελεσματική τους εφαρμογή. Τα Εθνικά Κέντρα Κυβερνοασφάλειας λειτουργούν ως κόμβοι ανταλλαγής πληροφοριών για απειλές και συντονισμού της απόκρισης, συμβάλλοντας στον περιορισμό περιστατικών που υπερβαίνουν τα εθνικά σύνορα. Στην Κύπρο, τον ρόλο αυτό επιτελεί η Αρχή Ψηφιακής Ασφάλειας. Οι εταίροι του ιδιωτικού τομέα είναι αναντικατάστατοι σε αυτές τις προσπάθειες. Προσφέρουν καινοτομία, ευελιξία και τεχνολογική τεχνογνωσία, στοιχεία απαραίτητα για την αντιμετώπιση απειλών που μεταβάλλονται ταχύτατα. Ενθαρρύνουμε τη συνεργασία τόσο με ηγέτες της βιομηχανίας όσο και με νεοφυείς επιχειρήσεις, με στόχο την ανάπτυξη πρωτοποριακών λύσεων, την απλοποίηση των πρωτοκόλλων ασφάλειας και την ενσωμάτωση βέλτιστων πρακτικών σε όλους τους τομείς. Η ΕΕ δεν επιδιώκει μόνο να προβλέπει και να περιορίζει τις κυβερνοαπειλές, αλλά και να ενισχύει συνολικά την ανθεκτικότητά της απέναντί τους.
Ισχυρά εργαλεία προστασίας
Καθώς οι εκλογές αποτελούν ολοένα και συχνότερα στόχο ξένης παρέμβασης, ποια εργαλεία θα αναπτύξει η ΕΕ για την προστασία των δημοκρατικών διαδικασιών, ιδίως στα μικρότερα και πιο ευάλωτα κράτη μέλη;
Στην Ευρώπη, αντιμετωπίζουμε ένα ολοένα διευρυνόμενο φάσμα απειλών σε ό,τι αφορά τις εκλογές, από την ξένη παρέμβαση έως συντονισμένες εκστρατείες παραπληροφόρησης που αποτελούν κεντρικό στοιχείο του υβριδικού πολέμου. Οι απειλές αυτές εξελίσσονται ραγδαία και μπορούν να επηρεάσουν κράτη μέλη, μικρά ή μεγάλα. Η παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη έχει μετασχηματίσει το τοπίο της επιρροής, επιτρέποντας τη δημιουργία υπερρεαλιστικών deepfakes και αυτοματοποιημένων, εξατομικευμένων εκστρατειών παραπληροφόρησης, οι οποίες αναπτύσσονται σε πρωτοφανή κλίμακα. Τέτοιες εκστρατείες συχνά εντείνονται ενόψει εκλογών, αποτελώντας ιδιαίτερη απειλή για τις δημοκρατίες μας. Έχουμε αναπτύξει ισχυρά εργαλεία επιβολής για την προστασία του πληροφοριακού περιβάλλοντος στην ΕΕ, μέσω ρυθμιστικών πρωτοβουλιών όπως ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act - DSA) -συμπεριλαμβανομένου του Κώδικα Δεοντολογίας για την Παραπληροφόρηση- ο Κανονισμός για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act) και ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης (European Media Freedom Act). Οι μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες έχουν ιδιαίτερη ευθύνη στην ΕΕ: Όταν δημιουργούνται κίνδυνοι για τον δημόσιο διάλογο ή τις εκλογές, οφείλουν να ενεργούν και να εφαρμόζουν μέτρα για τη μείωση αυτών των κινδύνων. Παράλληλα, αναγνωρίζοντας ότι η προστασία των δημοκρατιών μας απαιτεί μια προσέγγιση που να αφορά το σύνολο της κοινωνίας, στηρίζουμε όσους ενισχύουν την ποιότητα της πληροφόρησης: Δημοσιογράφους, ερευνητές, οργανισμούς επαλήθευσης γεγονότων και φορείς εκπαίδευσης στα Μέσα Ενημέρωσης. Και, πάνω απ' όλα, επιδιώκουμε να ενδυναμώσουμε τους ίδιους τους πολίτες, καλλιεργώντας την κριτική τους σκέψη και βοηθώντας τους να μάθουν πώς να επαληθεύουν πληροφορίες και να αποστασιοποιούνται από το ιογενές περιεχόμενο. Αυτή είναι η πρόθεσή μας πίσω από την Ευρωπαϊκή Ασπίδα Δημοκρατίας (European Democracy Shield), η οποία παρουσιάστηκε τον Νοέμβριο του 2025. Οι πρωτοβουλίες που περιλαμβάνονται στην Ασπίδα Δημοκρατίας στοχεύουν στο να μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε καλύτερα τις απειλές στο πεδίο της πληροφόρησης, να προστατεύσουμε τις εκλογές και τα ανεξάρτητα Μέσα Ενημέρωσης και να ενισχύσουμε τον γραμματισμό στα Μέσα Ενημέρωσης για όλα τα κοινά. Διότι η χειραγώγηση μπορεί να επηρεάσει τον καθένα. Και διότι οι ισχυρές δημοκρατίες στηρίζονται σε ενημερωμένους πολίτες. Το προτεινόμενο Ευρωπαϊκό Κέντρο για τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα, που αποτελεί μέρος της Ασπίδας Δημοκρατίας, θα διασφαλίσει ότι κανένα κράτος μέλος δεν θα παραμείνει «αδύναμος κρίκος». Η συνεργασία μεταξύ μας θα ενισχύσει όλες τις δημοκρατίες μας. Επιπλέον, το νέο ευρωπαϊκό έργο για το Δίκτυο Επαλήθευσης Γεγονότων (European Network of Fact-Checkers) στοχεύει να διασφαλίσει ότι υψηλής ποιότητας δυνατότητες fact-checking θα είναι διαθέσιμες σε όλες τις γλώσσες της ΕΕ και σε όλα τα κράτη μέλη, με ιδιαίτερη έμφαση σε περιοχές όπου μέχρι σήμερα η κάλυψη ήταν ανεπαρκής. Τέλος, η Ασπίδα Δημοκρατίας ανακοίνωσε την επικαιροποίηση του Εργαλείου Εκλογών (Election Toolkit) στο πλαίσιο του DSA, η οποία θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με την ανεξάρτητη συμβουλευτική ομάδα των Συντονιστών Ψηφιακών Υπηρεσιών των κρατών μελών. Στην ομάδα αυτή συμμετέχει και η Αρχή Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, συμβάλλοντας με πολύτιμη εμπειρία από πρόσφατες εκλογικές διαδικασίες.
Ασπίδα Δημοκρατίας
Τι απαιτείται για την προστασία και την ενίσχυση του ρόλου των ανεξάρτητων Μέσων Ενημέρωσης και της δημοσιογραφικής ακεραιότητας στη διαφύλαξη των ευρωπαϊκών δημοκρατικών συστημάτων;
Η ενίσχυση της προβολής του περιεχομένου των Μέσων Ενημέρωσης της ΕΕ και η περαιτέρω στήριξη της οικονομικής βιωσιμότητας του τομέα των ΜΜΕ αποτελεί μία από τις προτεραιότητες της Επιτροπής, όπως υπογραμμίζεται και στην πρόσφατη Ευρωπαϊκή Ασπίδα Δημοκρατίας. Το περασμένο έτος αποτέλεσε σημαντικό ορόσημο, καθώς τέθηκε σε εφαρμογή ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης (European Media Freedom Act - EMFA), ο πρώτος νόμος σε επίπεδο ΕΕ που διασφαλίζει την ανεξαρτησία των μέσων. Η Επιτροπή έχει προχωρήσει σε σειρά ενεργειών για τη διευκόλυνση της εφαρμογής του EMFA, από τη στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη κατά τη φάση προετοιμασίας έως τη συνεχή εμπλοκή για τη στήριξη της αποτελεσματικής υλοποίησής του. Παράλληλα, εντός του τρέχοντος έτους η Επιτροπή θα προχωρήσει στην αξιολόγηση και αναθεώρηση της Οδηγίας για τις Υπηρεσίες Οπτικοακουστικών Μέσων (Audiovisual Media Services Directive - AVMSD). Μεταξύ άλλων, η διαδικασία αυτή περιλαμβάνει την εξέταση τρόπων ενίσχυσης της προβολής των υπηρεσιών μέσων γενικού ενδιαφέροντος και τον εκσυγχρονισμό των κανόνων διαφήμισης, με στόχο την ενίσχυση της βιωσιμότητας των ευρωπαϊκών Μέσων Ενημέρωσης. Σε αυτό το πλαίσιο, και όπως επισημαίνεται και από την ίδια την Ευρωπαϊκή Ασπίδα Δημοκρατίας, θα διατηρήσουμε έναν ενεργό διάλογο με τους σχετικούς φορείς του κλάδου και τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι δικλίδες προστασίας και οι μηχανισμοί που προβλέπονται από το ευρωπαϊκό δίκαιο για τα Μέσα Ενημέρωσης, τόσο στο πλαίσιο του EMFA όσο και της AVMSD, εφαρμόζονται αποτελεσματικά σε ολόκληρη την ΕΕ.
Τεχνητή Νοημοσύνη
Η ΕΕ βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της διαμόρφωσης του πλαισίου ρύθμισης της Τεχνητής Νοημοσύνης, συμπεριλαμβανομένου του πρόσφατου Κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη. Πώς επιτυγχάνεται η ισορροπία μεταξύ της ανάγκης προστασίας των πολιτών και των θεμελιωδών δικαιωμάτων και της επιθυμίας ενίσχυσης της καινοτομίας και της ανταγωνιστικότητας στον ευρωπαϊκό τεχνολογικό τομέα;
Η ΕΕ επιδιώκει να ισορροπήσει την προστασία των πολιτών και των θεμελιωδών δικαιωμάτων με την ανάγκη προώθησης της καινοτομίας και της ανταγωνιστικότητας σε στρατηγικούς τομείς. Αυτό αντικατοπτρίζεται στην προσέγγισή μας στη χάραξη πολιτικής για την Τεχνητή Νοημοσύνη, η οποία βασίζεται στην αξιοπιστία, την ανταγωνιστικότητα και την κυριαρχία. Η υιοθέτηση του Κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act) αποτέλεσε ένα σημαντικό επίτευγμα για την ΕΕ και παγκόσμια πρωτιά, καθώς θέτει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο για μια ασφαλή, αξιόπιστη και φιλική προς την καινοτομία προσέγγιση της τεχνολογίας αυτής. Όπως σωστά επισημαίνετε, ο AI Act είναι καθοριστικός για τη διασφάλιση ότι τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης που διατίθενται στην ευρωπαϊκή αγορά είναι τόσο ασφαλή όσο και αξιόπιστα. Με την επιβολή συγκεκριμένων υποχρεώσεων, ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου των συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης, σε όλους τους παρόχους στην ΕΕ, δημιουργούμε ένα οικοσύστημα εμπιστοσύνης που διασφαλίζει ότι οι πολίτες είναι προστατευμένοι όταν αλληλεπιδρούν με τεχνολογίες Τεχνητής Νοημοσύνης. Ταυτόχρονα, ο AI Act αποτελεί ένα κανονιστικό πλαίσιο φιλικό προς την καινοτομία, το οποίο παρέχει νομική βεβαιότητα στους βιομηχανικούς φορείς στην ΕΕ, δημιουργώντας τις κατάλληλες προϋποθέσεις για την ανάπτυξη ενός ισχυρού ευρωπαϊκού οικοσυστήματος Τεχνητής Νοημοσύνης. Η αποτελεσματική εφαρμογή του Κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act) αποτελεί πλέον κορυφαία προτεραιότητα για εμένα και για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Γι' αυτόν τον λόγο, όταν διαπιστώσαμε ότι οι επιχειρήσεις αντιμετώπιζαν πρόσθετες προκλήσεις κατά την εφαρμογή, προτείναμε ορισμένες απλοποιήσεις και προσαρμογές στα χρονοδιαγράμματα μέσω του Digital Omnibus για την ΤΝ. Οι αλλαγές αυτές θα μειώσουν το κόστος και τα διοικητικά βάρη για τις επιχειρήσεις, καθιστώντας την εφαρμογή ευκολότερη, χωρίς να αποδυναμώνονται οι δικλίδες προστασίας μας. Συμπληρωματικά προς τον AI Act, το Σχέδιο Δράσης «AI Continent» που ανακοινώθηκε τον Απρίλιο του 2025 λειτουργεί ως ο στρατηγικός μας οδικός χάρτης για τη διαμόρφωση ενός δυναμικού περιβάλλοντος καινοτομίας στην Τεχνητή Νοημοσύνη. Εστιάζει σε πέντε κρίσιμες διαστάσεις για την επιτυχή ανάπτυξη και αξιοποίηση της ΤΝ: Υποδομές, δεδομένα, δεξιότητες, διευκόλυνση της ρύθμισης και υιοθέτηση της ΤΝ. Το σχέδιο δράσης έχει σχεδιαστεί ώστε να ενθαρρύνει τον πειραματισμό, να προάγει τη συνεργασία και να κατευθύνει πόρους προς τις ευρωπαϊκές εταιρείες Τεχνητής Νοημοσύνης, με στόχο τη μόχλευση έως και 200 δισ. ευρώ για την ενίσχυση της ανάπτυξης της ΤΝ στην ΕΕ. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα απτών αποτελεσμάτων του σχεδίου δράσης είναι τα 19 AI Factories σε ολόκληρη την Ευρώπη, τα οποία παρέχουν υποδομές υπερυπολογιστών για την εκπαίδευση και την ανάπτυξη προηγμένων ευρωπαϊκών μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης. Αυτές οι υποδομές συμπληρώνονται από τις λεγόμενες «κεραίες» των AI Factories, όπως το Pharos-CY στην Κύπρο, το οποίο στοχεύει στην επιτάχυνση της ανάπτυξης και υιοθέτησης αξιόπιστων και υψηλού αντικτύπου λύσεων Τεχνητής Νοημοσύνης σε καίριους τομείς όπως η υγεία, η βιωσιμότητα, καθώς και ο πολιτισμός και η γλώσσα. Το Pharos-CY θα συνδέεται με το Pharos AI Factory στην Ελλάδα, περιλαμβάνοντας πρόσβαση στον υπερυπολογιστή Daedalus. Παράλληλα, οι AI Gigafactories θα ενισχύσουν περαιτέρω αυτές τις κυρίαρχες υπολογιστικές δυνατότητες στο μέλλον. Το πιο πρόσφατο κομμάτι του παζλ της ευρωπαϊκής πολιτικής για την Τεχνητή Νοημοσύνη είναι η στρατηγική Apply AI, που ανακοινώθηκε τον Οκτώβριο και παρουσιάζει το σχέδιό μας για τη γεφύρωση της προσφοράς λύσεων ΤΝ με τις ανάγκες στρατηγικών τομέων, όπως η υγεία, η κινητικότητα, η μεταποίηση, η άμυνα και άλλοι, ενισχύοντας έτσι τόσο την ανταγωνιστικότητα όσο και την κυριαρχία της ΕΕ. Η στρατηγική περιλαμβάνει 70 στοχευμένα μέτρα για την επιτάχυνση της υιοθέτησης της Τεχνητής Νοημοσύνης σε 10 βασικούς βιομηχανικούς τομείς και στον δημόσιο τομέα. Προωθεί μια προσέγγιση «AI first», σύμφωνα με την οποία η Τεχνητή Νοημοσύνη εξετάζεται ως πιθανή λύση κάθε φορά που οι οργανισμοί λαμβάνουν στρατηγικές ή πολιτικές αποφάσεις, με προσεκτική στάθμιση των οφελών και των κινδύνων της τεχνολογίας. Παράλληλα, ενθαρρύνει μια προσέγγιση «αγόραζε ευρωπαϊκά», ιδίως για τον δημόσιο τομέα, με έμφαση σε λύσεις Τεχνητής Νοημοσύνης ανοικτού κώδικα.
Τι μπορεί να κάνει η Ευρώπη για να επιταχύνει την ψηφιακή καινοτομία και να καταστεί ανταγωνιστική απέναντι στις μεγάλες αμερικανικές εταιρείες που σήμερα κυριαρχούν στην ψηφιακή ζωή των πολιτών της ΕΕ;
Η Ευρώπη διαθέτει μια ισχυρή κληρονομιά καινοτομίας. Ωστόσο, αυτή τη στιγμή υστερούμε, γι’ αυτό και έχω αναλάβει πρωτοβουλίες για να απελευθερώσουμε το δυναμικό μας και να ενισχύσουμε την ανταγωνιστικότητά μας σε παγκόσμιο επίπεδο. Δεν μπορούμε να μιλήσουμε για καινοτομία και ανταγωνιστικότητα χωρίς να αναφερθούμε στην τεχνητή νοημοσύνη. Σε αυτόν τον τομέα, χρειάζεται να στηρίξουμε όλα τα στάδια της αλυσίδας αξίας: να ενισχύσουμε τις ερευνητικές μας δυνατότητες, να αναβαθμίσουμε τις υπολογιστικές μας υποδομές, να βοηθήσουμε τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τις νεοφυείς εταιρείες να κλιμακωθούν και, πάνω απ’ όλα, να στηρίξουμε τις επιχειρήσεις στην προσαρμογή τους στις τεχνολογίες Τεχνητής Νοημοσύνης. Υπάρχει τεράστιο δυναμικό ανταγωνιστικότητας στην ενσωμάτωση της Τεχνητής Νοημοσύνης στις βασικές επιχειρησιακές διαδικασίες στρατηγικών τομέων, και αυτό ακριβώς επιδιώκουμε να διασφαλίσουμε μέσω του AI Continent Action Plan και της στρατηγικής Apply AI. Από κοινού, οι δύο αυτές πρωτοβουλίες καθοδηγούν το έργο μας και παρέχουν τόσο τα μέσα όσο και τον απαραίτητο συντονισμό, ώστε οι επιχειρήσεις να επωφεληθούν από τις τεχνολογίες που ήδη διαθέτουμε και οι ευρωπαϊκές νεοφυείς εταιρείες ΤΝ να μπορέσουν να κλιμακωθούν και να καταστούν ηγέτες σε εξειδικευμένους τομείς εφαρμογών. Ένα ακόμη κρίσιμο στοιχείο για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς μας είναι η επένδυση στους ανθρώπους μας. Για να διατηρήσουμε την έρευνα και ανάπτυξη παγκόσμιας κλάσης και να τη μεταφράσουμε σε εφαρμογές στον πραγματικό κόσμο, πρέπει να διευρύνουμε τη δεξαμενή ψηφιακών δεξιοτήτων. Αυτό δεν αφορά μόνο την εκπαίδευση, αλλά και τη διατήρηση του ταλέντου που ήδη έχουμε, καθώς και τη μετατροπή της Ευρώπης σε πόλο έλξης για φοιτητές, ερευνητές και επαγγελματίες με ψηφιακές δεξιότητες. Η Επιτροπή έχει ήδη δρομολογήσει σειρά πρωτοβουλιών που θέτουν τις δεξιότητες στο επίκεντρο: Την Ένωση Δεξιοτήτων (Union of Skills), το AI Continent Action Plan, τη στρατηγική για την Κβαντική Τεχνολογία (Quantum Strategy) και τη στρατηγική Apply AI. Παράλληλα, το πρόγραμμα «Ψηφιακή Ευρώπη» (Digital Europe Programme) μας επέτρεψε να χρηματοδοτήσουμε ακαδημίες δεξιοτήτων στην Τεχνητή Νοημοσύνη, την κβαντική τεχνολογία, τους εικονικούς κόσμους, τους ημιαγωγούς και την κυβερνοασφάλεια. Όλοι αυτοί οι τομείς είναι καθοριστικοί για τη διασφάλιση υψηλού επιπέδου εκπαιδευτικών προσφορών και για την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ ακαδημαϊκής κοινότητας και επιχειρήσεων, με στόχο τον εφοδιασμό φοιτητών, ερευνητών και εργαζομένων στην ΕΕ με τις ψηφιακές δεξιότητες που απαιτούνται όχι μόνο για να συμβαδίζουν με την ψηφιακή μετάβαση, αλλά για να την ηγηθούν. Τέλος, η στρατηγική της ΕΕ για Νεοφυείς και Αναπτυσσόμενες Επιχειρήσεις (EU Startups and Scaleups Strategy) αναδεικνύει την προσέλκυση και τη διατήρηση του καλύτερου ανθρώπινου δυναμικού, συμπεριλαμβανομένου του ψηφιακού ταλέντου, ως βασική προτεραιότητα, με στόχο να καταστεί η Ευρωπαϊκή Ένωση το καλύτερο μέρος στον κόσμο για την ίδρυση και την ανάπτυξη καινοτόμων, τεχνολογικά προσανατολισμένων επιχειρήσεων.