Έλεγχοι στα καταφύγια: 194 αποχαρακτηρίστηκαν ως ακατάλληλα

Σε ελέγχους που πραγματοποιήθηκαν τις προηγούμενες μέρες στα 2.480 καταφύγια της Πολιτικής Άμυνας, 194 χώροι που ήταν καταχωρημένοι στον σχετικό κατάλογο δεν είναι κατάλληλοι ή δεν υφίστανται πλέον οι οικοδομές και, συνεπώς, αποχαρακτηρίστηκαν ως καταφύγια, όπως δήλωσε την Τετάρτη μετά το πέρας της συνεδρίας του Υπουργικού Συμβουλίου, ο Υπουργός Εσωτερικών, Κωνσταντίνος Ιωάννου.
Σημείωσε ότι για άλλα 288 καταφύγια έχει διαφοροποιηθεί το καθεστώς δημόσιας χρήσης και παραμένουν ιδιωτικά για χρήση μόνο από τους ιδιοκτήτες ή και τους ενοίκους τους.
Ανακοίνωσε, παράλληλα, τη νέα υπηρεσία που θα προσφέρεται μέσω της εφαρμογής SafeCY για την έγκαιρη ενημέρωση των πολιτών για τη λήψη μέτρων αυτοπροστασίας σε ενδεχόμενο περιστατικό έκτακτης ανάγκης.
Όπως ανέφερε ο κ. Ιωάννου, η εφαρμογή έχει αναβαθμιστεί, ώστε σε ενδεχόμενο περιστατικό ασφάλειας, να αποστέλλεται ειδοποίηση, προς όλους τους πολίτες που την έχουν εγκατεστημένη στο κινητό τους τηλέφωνο.
Επανέλαβε ότι πρόκειται για πρόσθετο μέτρο που μπορεί να καλύψει ένα πολύ μεγάλο αριθμό πολιτών, μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας εφαρμογής του Συστήματος Έγκαιρης Προειδοποίησης.
Ο Υπουργός Εσωτερικών υπογράμμισε ότι οι ενέργειες αυτές εντάσσονται στο πλαίσιο της σαφούς πολιτικής βούλησης και του στρατηγικού τους σχεδιασμού για μετεξέλιξη της πολιτικής άμυνας σε ένα σύγχρονο και ολοκληρωμένο σύστημα πολιτικής προστασίας. «Κεντρικός στόχος είναι η ουσιαστική προστασία των πολιτών, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας του πληθυσμού και η αποτελεσματικότερη ανταπόκριση του Κράτους σε περιστατικά έκτακτης ανάγκης», συμπλήρωσε.
Αναφέρθηκε και στην έγκριση από το Υπουργικό Συμβούλιο της νομοθεσίας με τίτλο «ο περί Πολιτικής Προστασίας Νόμος του 2026», μέσω του οποίου προωθείται η δημιουργία του θεσμικού πλαισίου για τη σύσταση Εθνικού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας και θεσμοθετείται ο Εθνικός Συντονιστής Πολιτικής Προστασίας. Στο πλαίσιο αυτό, ανακοινώθηκε σήμερα ο διορισμός του Αρχιπύραρχου της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, Νίκου Λογγίνου, στη θέση του προσωρινού συντονιστή για τη διαχείριση των πυρκαγιών.
Έλεγχος καταφυγίων Πολιτικής Άμυνας
Ο Υπουργός Εσωτερικών, αναφερόμενος στα αποτελέσματα του ελέγχου που πραγματοποιήθηκε τις προηγούμενες μέρες στα 2.480 καταφύγια της Πολιτικής Άμυνας, είπε ότι 194 χώροι που ήταν καταχωρημένοι στον σχετικό κατάλογο δεν είναι κατάλληλοι ή δεν υφίστανται πλέον οι οικοδομές και, συνεπώς, αποχαρακτηρίστηκαν ως καταφύγια.
Σημείωσε ότι για άλλα 288 καταφύγια έχει διαφοροποιηθεί το καθεστώς δημόσιας χρήσης και παραμένουν ιδιωτικά για χρήση μόνο από τους ιδιοκτήτες ή και τους ενοίκους τους.
«Για τα ακατάλληλα και τα ιδιωτικής χρήσης καταφύγια έχει αρχίσει η διαδικασία αφαίρεσής τους από την εφαρμογή SafeCY, η οποία θα ολοκληρωθεί εντός των επόμενων λίγων ημερών», πρόσθεσε.
Ανέφερε, επίσης, ότι διαπιστώθηκε ότι από αριθμό καταφυγίων χρειάζεται να μετακινηθούν αντικείμενα και να καθαριστούν, ώστε να είναι έτοιμα για φιλοξενία πολιτών, αν παραστεί ανάγκη.
«Οι Υπηρεσίες του Υπουργείου Εσωτερικών είναι σε επικοινωνία με τους ιδιοκτήτες, έτσι ώστε να βοηθήσουν στη μετακίνηση αντικειμένων και τον καθαρισμό των χώρων. Οι έλεγχοι απέδειξαν ότι η πολιτική που εφαρμόστηκε από το 1999 μέχρι το 2013 όταν και καταργήθηκε για δημιουργία καταφυγίων σε υφιστάμενους ιδιωτικούς χώρους παρουσιάζει σημαντικές αδυναμίες», επεσήμανε.
Όπως εξήγησε ο Υπουργούς, οι αδυναμίες αυτές οδήγησαν στην υιοθέτηση μιας διαφορετικής προσέγγισης για την αύξηση της κάλυψης του πληθυσμού.
«Δώσαμε προτεραιότητα σε δημόσιους χώρους, όπως δημοτικούς υπόγειους χώρους στάθμευσης, υπόγεια εκκλησιών, υπόγειους χώρους στάθμευσης υπεραγορών, ξενοδοχειακών μονάδων, γραφειακών χώρων, κ.ά.», συμπλήρωσε.
Παρόλο, συνέχισε ο κ. Ιωάννου, που ο συνολικός αριθμός των καταφυγίων θα είναι μικρότερος, «με τη νέα μεθοδολογία, δηλαδή της εξεύρεσης μεγαλύτερων χώρων, θα καλύπτεται μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού, και με αυτόν τον τρόπο, η κάλυψη αυξήθηκε ήδη από 30% σε περίπου 45%».
Όπως είπε, την προσπάθεια αυτή «εντατικοποιήσαμε τις τελευταίες μέρες».
«Ύστερα από συνεννόηση των Επαρχιακών Διοικήσεων με τους Δήμους και τις Κοινότητες, έχουν υποδειχθεί δημόσιοι χώροι, κατάλληλοι για την προσωρινή φιλοξενία μεγάλου αριθμού πολιτών. Οι χώροι αυτοί προστίθενται σταδιακά στην εφαρμογή SafeCY. Δηλαδή τις επόμενες δύο με τρεις μέρες αναμένουμε να ολοκληρωθεί η αφαίρεση των καταφυγίων που δεν είναι προς χρήση, όπως και να διορθωθούν και κάποια δεδομένα όσον αφορά τον ακριβή εντοπισμό τους που παρατηρήθηκαν κάποια προβλήματα και ξεκινούμε να προστίθενται σταδιακά οι νέοι χώροι που έχουμε ήδη εξεύρει», πρόσθεσε.
Επανέλαβε, παράλληλα, ότι η προσπάθεια εξεύρεσης χώρων που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως καταφύγια, με στόχο την περαιτέρω αύξηση του ποσοστού κάλυψης του πληθυσμού, είναι συνεχής.
«Για τον σκοπό αυτό, πραγματοποιήθηκε σήμερα συνάντηση με εκπροσώπους συνδέσμων επιχειρήσεων, ξενοδόχων, υπεραγορών και της Εκκλησίας, ώστε να διαφανεί η δυνατότητα παραχώρησης υπόγειων χώρων μεγάλης έκτασης, οι οποίοι, αφενός, δεν θα χρειάζονται οποιαδήποτε σημαντική προετοιμασία και, αφετέρου, θα μπορούν να καλύψουν σημαντικά μεγαλύτερο αριθμό ατόμων», σημείωσε.
Πολεοδομικό κίνητρο για αύξηση των καταφυγίων
Ο Υπουργός Εσωτερικών ανέφερε, επίσης, ότι το Υπουργικό Συμβούλιο επιπλέον των ενεργειών που έγιναν τα τελευταία δύο χρόνια και θα συνεχιστούν, με σκοπό και στόχο την αύξηση των καταφυγίων και την ενίσχυση της δυνατότητας προστασίας του πληθυσμού σε περιστατικά έκτακτης ανάγκης, ενέκρινε σήμερα πρόταση, η οποία προβλέπει ότι, στο εξής, σε αιτήσεις για αναπτύξεις με υπόγειο, θα υπάρχει δυνατότητα αξιοποίησης αυξημένου συντελεστή δόμησης κατά 5%, έτσι ώστε μέρος του υπογείου να αξιοποιείται από την Πολιτική Άμυνα ως καταφύγιο.
«Η πρόταση αφορά κυρίως χώρους στάθμευσης, οι οποίοι δεν υπάρχει δυνατότητα στο μέλλον να αλλάξουν χρήση και να καταστούν ακατάλληλοι. Στα εν λόγω κτίρια θα πρέπει να υπάρχει πρόνοια για παροχή πόσιμου νερού και κατάλληλος χώρος υγιεινής. Αυτές είναι οι υποχρεώσεις του ιδιοκτήτη. Η συγκεκριμένη ρύθμιση αφορά τόσο νέες αιτήσεις, αλλά και υφιστάμενες εγκεκριμένες αναπτύξεις, και μπορεί να εφαρμοστεί σε οικιστικές, εμπορικές, γραφειακές και μεικτές αναπτύξεις», πρόσθεσε.
Ο κ. Ιωάννου ανέφερε ότι εκτιμάται ότι το συγκεκριμένο μέτρο θα αξιοποιηθεί από τον κατασκευαστικό τομέα, συμβάλλοντας έτσι στην αύξηση του αριθμού των καταφυγίων και τη μεγαλύτερη προστασία του πληθυσμού στο απευκταίο σενάριο εκδήλωσης εχθροπραξίας».
Διορισμός προσωρινού Εθνικού Συντονιστή και έγκριση νομοσχεδίου για τη μετεξέλιξη της πολιτικής άμυνας σε πολιτική προστασία
Στη συνέχεια, ο Υπουργός αναφέρθηκε στην έγκριση από το Υπουργικό Συμβούλιο του νομοσχεδίου, με τίτλο «ο περί Πολιτικής Προστασίας και Συναφή Θέματα Νόμος του 2026», με το οποίο προωθείται η δημιουργία του θεσμικού πλαισίου για τη σύσταση Εθνικού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας και θεσμοθετείται ο Εθνικός Συντονιστής Πολιτικής Προστασίας.
«Μέσω του Μηχανισμού, εισάγεται νέο πλαίσιο συνεργασίας και συντονισμού όλων των αρμόδιων, με επικεφαλής τον Εθνικό Συντονιστή και με στόχο τη βελτίωση της ανταπόκρισης των εμπλεκόμενων σε περιστατικά φυσικών και ανθρωπογενών κρίσεων σε περιόδους ειρήνης. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, ο Εθνικός Συντονιστής θα έχει την αποκλειστική ευθύνη για τον συντονισμό όλων των εμπλεκόμενων Υπηρεσιών και φορέων που συμμετέχουν στην αντιμετώπιση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, μεταξύ άλλων, σε ό,τι αφορά στη διασπορά, τις μετακινήσεις και τη διάταξη δυνάμεων κατά τη διάρκεια της αντιμετώπισης μιας κρίσης. Το νομοσχέδιο θα κατατεθεί άμεσα στην Βουλή των Αντιπροσώπων για συζήτηση, με στόχο την ψήφισή του σε νόμο το συντομότερο δυνατό», συμπλήρωσε.
Ο Υπουργός ευχαρίστησε τον Γεώργιο Μπούστρα, Σύμβουλο του Προέδρου της Δημοκρατίας για την καθοριστική, όπως είπε, συμβολή στο σχεδιασμό του εν λόγω νομοσχεδίου.
Εν αναμονή της ψήφισης του νομοσχεδίου και της δημιουργίας της δομής του Εθνικού Μηχανισμού, συνέχισε ο κ. Ιωάννου, το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε σήμερα τον διορισμό του Αρχιπύραρχου Νίκου Λογγίνου στη θέση του προσωρινού Συντονιστή για θέματα διαχείρισης πυρκαγιών, προς αντικατάσταση του Γενικού Διευθυντή του Υπουργείου Γεωργίας.
Αποστολή ειδοποίησης για λήψη μέτρων αυτοπροστασίας μέσω της εφαρμογής SafeCY
Ο Υπουργός Εσωτερικών ανακοίνωσε σήμερα τη νέα υπηρεσία που θα προσφέρεται μέσω της εφαρμογής SafeCY για την έγκαιρη ενημέρωση των πολιτών για τη λήψη μέτρων αυτοπροστασίας σε ενδεχόμενο περιστατικό έκτακτης ανάγκης.
Όπως ανέφερε, η εφαρμογή έχει αναβαθμιστεί, ώστε σε ενδεχόμενο περιστατικό ασφάλειας, να αποστέλλεται ειδοποίηση, προς όλους τους πολίτες που την έχουν εγκατεστημένη στο κινητό τους τηλέφωνο.
«Η ενημέρωση θα αποστέλλεται στοχευμένα στα κινητά τηλέφωνα που διαθέτουν την εφαρμογή σε προκαθορισμένη ακτίνα περιμετρικά του περιστατικού. Η ειδοποίηση μέσω του SafeCY αποτελεί έναν επιπρόσθετο τρόπο έγκαιρης ενημέρωσης των πολιτών, με τον οποίο αντιμετωπίζεται η αδυναμία του μέτρου αποστολής γραπτού μηνύματος (SMS), λόγω του ότι λειτουργεί με βάση τη διεύθυνση που έχει δηλώσει ο κάθε συνδρομητής στον πάροχο τηλεφωνίας του και όχι με βάση την τοποθεσία, στην οποία βρίσκεται τη δεδομένη στιγμή», συμπλήρωσε.
Ο Υπουργός αναγνώρισε ότι το εν λόγω μέτρο, δεν καλύπτει πολίτες που δεν έχουν εγκαταστήσει την εφαρμογή SafeCY στο κινητό τους τηλέφωνο ή δεν διαθέτουν smartphone, ωστόσο, επανέλαβε ότι πρόκειται για πρόσθετο μέτρο που μπορεί να καλύψει ένα πολύ μεγάλο αριθμό πολιτών.
Είπε ότι μέχρι στιγμής 160.000 έχουν εγκαταστήσει την εφαρμογή και προέτρεψε και άλλους να το κάνουν μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας εφαρμογής του Συστήματος Έγκαιρης Προειδοποίησης.
Διαβεβαίωσε, παράλληλα, ότι παρά τα προβλήματα που παρουσιάστηκαν κατά καιρούς σε σχέση με τα καταφύγια και το Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης, «ως Κυβέρνηση προχωρούμε στην υλοποίηση στοχευμένων ενεργειών για την αντιμετώπιση και τη διόρθωση των αδυναμιών που έχουν εντοπιστεί».
«Οι ενέργειες αυτές εντάσσονται στο πλαίσιο της σαφούς πολιτικής βούλησης και του στρατηγικού μας σχεδιασμού για μετεξέλιξη της πολιτικής άμυνας σε ένα σύγχρονο και ολοκληρωμένο σύστημα πολιτικής προστασίας. Κεντρικός στόχος είναι η ουσιαστική προστασία των πολιτών, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας του πληθυσμού και η αποτελεσματικότερη ανταπόκριση του Κράτους σε περιστατικά έκτακτης ανάγκης», πρόσθεσε.
Αναφέρθηκε στην απόφαση του 1999 για τα καταφύγια και είπε ότι «οι διαβεβαιώσεις που λαμβάναμε ήταν ότι ήταν σε καλή κατάσταση» ωστόσο «δεν πραγματοποιούνται νέοι έλεγχοι στην ολότητα των καταφυγίων, όπως θα έπρεπε, αλλά αποσπασματικά και δειγματοληπτικά».
Είπε ακόμη ότι με εκείνο το σχέδιο, προβλεπόταν ότι εντός 24 ωρών πρέπει τα καταφύγια να παραχωρηθούν καθαρά προς χρήση, για να προσθέσει πως «αυτό δεν γίνεται». «Ανατρέξαμε τις συμφωνίες που έγιναν το 1999 και δυστυχώς δεν υπάρχει κάποια νομική κάλυψη εκ μέρους του κράτους και ούτε ήταν και πρόθεση μας να κινηθούμε νομικά, ούτως η αλλιώς» ,σημείωσε.
Άρα, συνέχισε, στην πράξη, πρώτη φορά εφαρμόστηκε αυτό το σχέδιο, φάνηκαν και οι αδυναμίες του, δηλαδή η έλλειψη καθαριότητας, το γεγονός ότι σε πολλά από αυτά επήλθαν μετατροπές, «τα οποία όμως οφείλουμε και πρέπει να παραδεχτούμε, έπρεπε να εντοπιστούν από ελέγχους που έπρεπε να γίνουν από την Πολιτική Άμυνα».
Σε παρατήρηση αν τον προβληματίζει το γεγονός ότι δεν υπήρχε η σωστή εικόνα και αν θα προβούν σε κάποιες ενέργειες, ο κ. Ιωάννου είπε ότι αυτά είναι κάτι που θα τα εξετάσουν.
«Στην παρούσα φάση, αντιλαμβάνεστε, όλη μας η ενέργεια και οι προσπάθειες είναι να αντιμετωπίσουμε αυτό το πρόβλημα. Εξού και είχα δώσει οδηγίες από την προηγούμενη εβδομάδα» και συνεργεία γύρω στα 90 άτομα σε 4 μέρες έλεγξαν όλα τα καταφύγια.
Αναφέρθηκε σε 200 καταφύγια που πρέπει να αφαιρεθούν εντελώς και άλλα 270 που θα παραμείνουν για ιδιωτική χρήση. «Έχουμε ήδη προχωρήσει με άλλα συνεργεία στην αφαίρεση των πινακίδων για να μην μπορεί να εντοπιστούν» είπε ενώ ανέφερε πως η προσπάθεια τώρα, είναι στο να εντοπιστούν νέοι χώροι.
«Ήδη έχουμε εντοπίσει, έχουμε πάρει ήδη από Κοινοτάρχες, από Δήμους. Έχουμε κάνει τη συνάντηση σήμερα. Άρα, ο στόχος μου αυτή τη στιγμή είναι στο SafeCY να υπάρχουν αυτά τα καταφύγια που θα μπορεί ο κόσμος να χρησιμοποιήσει και όχι να βλέπουμε αυτές τις εικόνες που παρατηρήσαμε τις τελευταίες μέρες που δεν περιποιούν τιμή για κανέναν μας, και οτιδήποτε άλλο χρειαστεί να γίνει θα το δούμε σε κατοπινό στάδιο», πρόσθεσε.
Σε ερώτηση πόσοι νέοι χώροι έχουν εντοπιστεί, ο Υπουργός Εσωτερικών είπε ότι είναι αρκετοί.
«Σε απόλυτο αριθμό δεν είναι μεγάλοι, αλλά μπορούν να φιλοξενήσουν εκατοντάδες άτομα, για παράδειγμα, μεγάλοι δημόσιοι χώροι στάθμευσης. Θα προβαίνουμε σε ανακοινώσεις για να ενημερώνεται ο κόσμος μέσω του SafeCY, είπε και αναφέρθηκε στην προσδοκία για διάθεση, μεταξύ άλλων, κατάλληλων υπόγειων χώρων στάθμευσης, ενώ είπε ότι έχουν ληφθεί και από Κοινότητες γύρω στα 24 αιτήματα τις τελευταίες μέρες. Εξέφρασε πείσης την προσδοκία ότι και στις υπόλοιπες Κοινότητες υπάρχουν κατάλληλοι χώροι και είπε ότι αναμένει την ανταπόκριση των Κοινοταρχών και των Τοπικών Αρχών.