Καθοριστικό ρόλο στην αποκλιμάκωση της έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν φαίνεται να παραχωρείται σε Τουρκία και Αίγυπτο, σύμφωνα με τη Wall Street Journal, που αποκαλύπτει ένα πυκνό παρασκήνιο επαφών, προτάσεων εκεχειρίας και πιθανών διαμεσολαβήσεων.
Μυστική πρωτοβουλία για πενθήμερη ανακωχή
Στο επίκεντρο των αποκαλύψεων βρίσκεται μια αιγυπτιακή πρωτοβουλία για προσωρινή παύση των εχθροπραξιών, με στόχο τη δημιουργία κλίματος εμπιστοσύνης.
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, που επικαλείται ανώνυμους αξιωματούχους, αιγυπτιακές υπηρεσίες πληροφοριών κατάφεραν να ανοίξουν δίαυλο επικοινωνίας με τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν. Στο πλαίσιο αυτό, προτάθηκε η αναστολή των συγκρούσεων για πέντε ημέρες, προκειμένου να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για διαπραγματεύσεις και αποκλιμάκωση.
Παράλληλα με την αιγυπτιακή πρωτοβουλία, ένα ευρύτερο δίκτυο κρατών φαίνεται να κινείται παρασκηνιακά για τη διατήρηση ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι χώρες όπως το Κατάρ, το Ομάν, η Γαλλία και η Βρετανία συνεχίζουν επαφές μέσω «πίσω καναλιών», ιδίως για ζητήματα, όπως η ασφάλεια και η λειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Στο τραπέζι των συζητήσεων τέθηκε επίσης η πρόταση να φιλοξενήσει το Πακιστάν μια συνάντηση υψηλού επιπέδου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, ιδέα που φέρεται να βρίσκει θετική ανταπόκριση στην Ουάσιγκτον.
Ο ρόλος της Τουρκίας ως δυνητικός μεσολαβητής
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εμπλοκή της Τουρκίας, η οποία εμφανίζεται να διεκδικεί ενεργό ρόλο ως γέφυρα επικοινωνίας μεταξύ των δύο πλευρών.
Σύμφωνα με τους αξιωματούχους, οι εντατικές διπλωματικές επαφές των τελευταίων ημερών άνοιξαν τον δρόμο για πιθανή πραγματοποίηση απευθείας συνομιλιών μεταξύ Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων είτε στην Τουρκία είτε στο Πακιστάν. Αν και οι σχετικές πρωτοβουλίες δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί, η Άγκυρα προβάλλει ως ένας από τους βασικούς πιθανούς χώρους φιλοξενίας ή διευκόλυνσης των συνομιλιών.
Διαψεύσεις από την Τεχεράνη και αβεβαιότητα
Παρά τις αμερικανικές δηλώσεις, η ιρανική πλευρά κρατά αποστάσεις, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο ασυμφωνίας ή διαφορετικής ερμηνείας των επαφών.
Ο Τραμπ ανέφερε ότι έχουν πραγματοποιηθεί συνομιλίες με Ιρανούς αξιωματούχους, χωρίς να αποκαλύψει τα ονόματά τους. Ωστόσο, ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχάμαντ Μπακίρ Καλιμπάφ και ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ απέρριψαν τους ισχυρισμούς περί διαπραγματεύσεων, εντείνοντας την αβεβαιότητα γύρω από την πραγματική πρόοδο των συνομιλιών.
Η Τουρκία στο επίκεντρο της επόμενης ημέρας
Μέσα σε αυτό το ρευστό τοπίο, η Τουρκία επιχειρεί να αναδειχθεί σε κομβικό παράγοντα της επόμενης φάσης των εξελίξεων.
Η πιθανότητα φιλοξενίας ή διευκόλυνσης κρίσιμων συνομιλιών, σε συνδυασμό με τη συμμετοχή της σε ένα ευρύτερο πλέγμα διαμεσολάβησης, αναδεικνύει την Άγκυρα σε βασικό παίκτη της διπλωματικής σκακιέρας. Το κατά πόσο αυτή η εμπλοκή θα μεταφραστεί σε ουσιαστική επιρροή στην έκβαση της κρίσης, παραμένει ανοιχτό ερώτημα.
WSJ: Μυστική διπλωματία Τουρκίας-Αιγύπτου για αποκλιμάκωση ΗΠΑ–Ιράν
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η Τουρκία και η Αίγυπτος διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο σε μια μυστική διπλωματική προσπάθεια για την αποκλιμάκωση της έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Η Αίγυπτος πρότεινε μια πενθήμερη ανακωχή για τη δημιουργία κλίματος εμπιστοσύνης, ενώ άλλες χώρες όπως το Κατάρ, το Ομάν, η Γαλλία και η Βρετανία διατηρούν ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας. Το Πακιστάν έχει προταθεί ως πιθανός χώρος για συνάντηση υψηλού επιπέδου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, με θετική ανταπόκριση από την Ουάσιγκτον. Η Τουρκία διεκδικεί ενεργό ρόλο ως γέφυρα επικοινωνίας, με εντατικές διπλωματικές επαφές που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε απευθείας συνομιλίες. Παρά τις αμερικανικές δηλώσεις, η Τεχεράνη διαψεύδει τις συνομιλίες, δημιουργώντας αβεβαιότητα. Η Τουρκία αναδεικνύεται ως πιθανός χώρος φιλοξενίας ή διευκόλυνσης των συνομιλιών, επιδιώκοντας να διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στην αποκλιμάκωση.