Την αναγκαιότητα ενίσχυσης της παρουσίας της ΕΕ και της δράσης της στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, εξέφρασε ο Υπουργός Εξωτερικών, Κωνσταντίνος Κόμπος, προσερχόμενος στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων, στις Βρυξέλλες, το πρωί της Δευτέρας.
Αναφερόμενος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, ανέφερε ότι δεν πρέπει πλέον να αντιμετωπίζεται ως καθαρά περιφερειακή σύγκρουση. «Πιστεύω ότι πρέπει να απομακρυνθούμε από την ψευδαίσθηση ότι πρόκειται για μια περιφερειακή σύγκρουση. Είναι παγκόσμια και επηρεάζει την Ευρώπη, σε ό,τι αφορά την ενέργεια, τις θαλάσσιες οδούς και την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας», είπε.
Υπενθύμισε μάλιστα «τις κύριες προτεραιότητες της Κυπριακής Προεδρίας: να δοθεί έμφαση στη Μέση Ανατολή και τον Κόλπο, αλλά και στη θαλάσσια ασφάλεια. Δεν είχαμε κρυστάλλινη σφαίρα, αλλά δυστυχώς αυτές οι προτεραιότητες έχουν πλέον καταστεί πραγματική αναγκαιότητα», ανέφερε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η ΕΕ πρέπει να ενισχύσει την παρουσία και τη δράση της στην περιοχή. Ακόμη ο ΥΠΕΞ εξέφρασε αλληλεγγύη προς το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου (GCC) και τον Λίβανο. «Ως ΕΕ πρέπει να είμαστε πιο παρόντες και πιο ενεργοί σε σχέση με αυτή τη σύγκρουση. Πρέπει επίσης να επεκτείνουμε την ισχυρή αλληλεγγύη μας προς το GCC και προς τον Λίβανο όσον αφορά τις δεσμεύσεις που έχουμε αναλάβει. Υπάρχουν εκκρεμότητες που σχετίζονται με το εμπόριο. Πιστεύω ότι τώρα είναι η στιγμή να κινηθούμε γρήγορα και να υλοποιήσουμε αυτά τα εκκρεμή ζητήματα, γιατί, αν όχι τώρα, το ερώτημα είναι πότε θα το κάνουμε», σημείωσε.
Ο κ. Κόμπος δήλωσε ότι οι Υπουργοί είχαν μια πρώτη ανταλλαγή απόψεων. για τη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική ασφάλειας, τονίζοντας την ανάγκη για μια ευρεία και συμμετοχική διαδικασία.Νομίζω ότι ήταν μια πολύ έγκαιρη και χρήσιμη συζήτηση και επεσημάναμε ότι αυτή πρέπει να είναι μια διαδικασία χωρίς αποκλεισμούς και, όπως είπα, με προσέγγιση 360 μοιρών», σημείωσε
Αναφερόμενος στη συζήτηση που θα ακολουθούσε για τον πόλεμο στην Ουκρανία, υπογράμμισε ότι η ευρωπαϊκή στήριξη πρέπει να συνεχιστεί και να ενισχυθεί.
«Είναι πολύ σημαντικό να επαναλάβουμε ότι η πλήρης στήριξή μας προς την Ουκρανία, σε όλα τα επίπεδα, πρέπει να διατηρηθεί και ακόμη να ενισχυθεί. Έχουμε καταφέρει να διασφαλίσουμε συνολικά την ανανέωση των κυρώσεων σε σχέση με την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας και υπάρχουν, βεβαίως, τα ζητήματα που σχετίζονται με το δάνειο των €90 δισ. και το 20ό πακέτο κυρώσεων, για τα οποία πρέπει να διατηρήσουμε την πολιτική προσπάθεια ώστε να προχωρήσουν», σημείωσε.
Ο κ. Κόμπος αναφέρθηκε, επίσης ,στη συνάντηση που θα έχει η ΕΕ με τον Υπουργό Εξωτερικών της Ινδίας, επισημαίνοντας τη στρατηγική σημασία των σχέσεων. «Θα φιλοξενήσουμε τον Υπουργό Εξωτερικών της Ινδίας. Η Ινδία είναι στρατηγικός εταίρος για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι οι πρόσφατες θετικές εξελίξεις στις σχέσεις μεταξύ Ινδίας και ΕΕ θα συνεχιστούν και ότι θα υπάρχει ένας δομημένος, συνεχής διάλογος με την Ινδία, η οποία αποτελεί στρατηγικό εταίρο για την ΕΕ», ανέφερε.
Σε ερώτηση για το ενδεχόμενο επέκτασης της εντολής της ευρωπαϊκής αποστολής ασφαλείας στα Στενά του Ορμούζ, ο κ. Κόμπος απέφυγε να λάβει δημόσια θέση πριν ολοκληρωθεί η συζήτηση μεταξύ των Υπουργών, καθώς η Κύπρος είναι προεδρεύουσα χώρα της ΕΕ. «Αυτό είναι ένα θέμα που θα συζητήσουμε αργότερα. Είναι μια ιδέα που βρίσκεται στο τραπέζι, πρέπει να εξετάσουμε τις διάφορες λεπτομέρειες που σχετίζονται με την πρακτική εφαρμογή της και κατά πόσον θα μπορούσε να λειτουργήσει. Στο τέλος της ημέρας πρέπει να προσπαθούμε να βρούμε μια πρακτική λύση, πάντα μέσα στο πλαίσιο του ρεαλισμού και του γεγονότος ότι υπάρχει μια σύγκρουση σε εξέλιξη». Όπως τόνισε, «δεν πρόκειται να λάβω δημόσια θέση ως Προεδρία σε αυτό το στάδιο. Θα περιμένω τη συζήτηση εσωτερικά, αλλά πιστεύω ότι πρέπει να καθοδηγούμαστε από το πρακτικό αποτέλεσμα οποιασδήποτε δράσης αποφασίσουμε να αναλάβουμε».
Σε ερώτηση για το τι σημαίνει η εκτίμησή του ότι πρόκειται για παγκόσμια και όχι περιφερειακή σύγκρουση, απάντησε ότι οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές σε πολλαπλά επίπεδα. «Πιστεύω ότι πρόκειται σίγουρα για μια σύγκρουση με παγκόσμιο αντίκτυπο. Το βλέπουμε σε διάφορα επίπεδα δραστηριότητας και επηρεάζει την Ευρώπη. Δεν μπορούμε να αποσυνδέσουμε όσα συμβαίνουν στο δικό μας μέρος του κόσμου, στην περιοχή, από όσα συμβαίνουν στην Ουκρανία», ανέφερε.
Παράλληλα, σημείωσε ότι η κατάσταση στον Κόλπο έχει ενεργοποιήσει όλους τους διεθνείς δρώντες. «Πιστεύω επίσης ότι οποιοσδήποτε έχει γεωπολιτικές φιλοδοξίες έχει αυτή τη στιγμή κάτι να κάνει σε σχέση με την κατάσταση στον Κόλπο. Όλοι είναι ενεργοί. Επομένως, η φιλοδοξία της ΕΕ να είναι γεωπολιτικός παίκτης, όπως είναι και οικονομικός παγκόσμιος παίκτης, σημαίνει ότι πρέπει να είμαστε παρόντες και ενεργοί και να βρούμε τρόπους παρέμβασης, οδηγώντας πάντα προς την αποκλιμάκωση και τη διπλωματία», σημείωσε.
Σχετικά με το αν μια αποστολή για την ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ θα πρέπει να είναι ευρωπαϊκή ή να διεξαχθεί μέσω του NATO, ο Υπουργός υπογράμμισε την πολυπλοκότητα της κατάστασης. «Το ερώτημα πρέπει να είναι πώς μπορούμε να διασφαλίσουμε ότι υπάρχει ελευθερία ναυσιπλοΐας με τρόπο που να διευκολύνει την παγκόσμια οικονομία. Πρέπει επίσης να έχουμε υπόψη ότι υπάρχει μια σύγκρουση σε εξέλιξη εκεί, οπότε υπάρχουν και πολύ σοβαρά ζητήματα ασφάλειας», ανέφερε.
Όπως πρόσθεσε, δεν αναμένεται άμεση επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση. «Δεν περιμένω ότι θα υπάρξει μια λύση που θα μας επαναφέρει στην κατάσταση όπως ήταν πριν. Θα υπάρξει ένα χρονικό παράθυρο που πρέπει να διαχειριστούμε. Πρόκειται για μια πολύ περίπλοκη κατάσταση και πρέπει να διαμορφώσουμε την προσέγγισή μας σε άμεση, σαφή και στενή επαφή με τους εταίρους μας στον Κόλπο. Δεν μπορούμε να προσπαθήσουμε να επιβάλουμε λύση με οποιονδήποτε τρόπο. Αυτό πρέπει να γίνει μέσα από επαφή με όσους επηρεάζονται άμεσα», ανέφερε.
ΚΥΠΕ
Cyprus FM: EU Needs Stronger Presence and Action in the Middle East
Foreign Minister Konstantinos Kombos emphasized the need for a stronger EU presence and action in the Middle East during the Foreign Affairs Council meeting in Brussels. He highlighted that the war in the Middle East can no longer be seen as a purely regional conflict, but has global implications, affecting Europe in areas such as energy, sea routes, and navigation security. He pointed out that the priorities of the Cypriot Presidency, focusing on the Middle East, the Gulf, and maritime security, have become more relevant than ever. The Foreign Minister expressed the EU's solidarity with the Gulf Cooperation Council (GCC) and Lebanon, calling for faster implementation of pending trade agreements. Regarding the new European security strategy, Mr. Kombos supported the need for a broad and inclusive process, without exclusions. At the same time, he stressed the importance of continued and enhanced support for Ukraine, as well as the renewal of sanctions related to its territorial integrity. Finally, the Foreign Minister referred to the upcoming EU meeting with the Indian Foreign Minister, emphasizing the strategic importance of relations with the country. India is considered an important partner for the EU, and continuing dialogue and deepening cooperation are vital.
