Το σχέδιο κατοχής της Βενεζουέλας και η «κυνική» ομολογία Τραμπ: «Είμαστε εκεί για το Πετρέλαιο»

Σε μια εικόνα που ήδη προκαλεί παγκόσμιους τριγμούς, ο μέχρι πρότινος πρόεδρος της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, έφτασε στη Νέα Υόρκη όχι ως ηγέτης κράτους αλλά ως κρατούμενος των Ηνωμένων Πολιτειών, μετά από στρατιωτική επιχείρηση που η Ουάσιγκτον παρουσιάζει ως «αποκατάσταση της τάξης» και μεγάλος μέρος της διεθνούς κοινότητας ως κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου.
Άφιξη υπό δρακόντεια μέτρα
Το αεροσκάφος που μετέφερε τον Μαδούρο και τη σύζυγό του, Σίλια Φλόρες, προσγειώθηκε στη βάση Stewart Air National Guard Base υπό αυστηρά μέτρα ασφαλείας. Σύμφωνα με μαρτυρίες, ο Μαδούρο αποβιβάστηκε δεμένος χειροπόδαρα και με καλυμμένο το κεφάλι, εικόνα που ήδη χρησιμοποιείται διεθνώς ως σύμβολο της πτώσης του καθεστώτος του.
Ακολούθως μεταφέρθηκε με ελικόπτερο στο Westside Heliport του Μανχάταν και από εκεί στο Metropolitan Detention Center (MDC) στο Μπρούκλιν, όπου κρατούνται βαρυποινίτες και κατηγορούμενοι για υποθέσεις διεθνούς εγκλήματος. Σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, αναμένεται να οδηγηθεί ενώπιον ομοσπονδιακού δικαστή τη Δευτέρα, 5 Ιανουαρίου, αντιμετωπίζοντας κατηγορίες για «ναρκοτρομοκρατία» και διακίνηση κοκαΐνης προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι δηλώσεις Τραμπ και το πετρέλαιο στο επίκεντρο
Την ώρα που ο Μαδούρο οδηγείτο στη φυλακή, ο Ντόναλντ Τραμπ, μιλώντας από το Μαρ-α-Λάγκο, προχώρησε σε δηλώσεις που αποκαλύπτουν ξεκάθαρα τη στρατηγική της Ουάσιγκτον. Ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ αναλαμβάνουν ουσιαστικά τη διακυβέρνηση της Βενεζουέλας μέχρι να υπάρξει «ομαλή μετάβαση», με αμερικανική ομάδα συμβούλων να αναλαμβάνει τη διοίκηση της χώρας.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον ενεργειακό τομέα. Ο Τραμπ κάλεσε μεγάλες αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες –μεταξύ αυτών Exxon και Chevron– να επενδύσουν δισεκατομμύρια δολάρια για την αποκατάσταση των υποδομών, υποστηρίζοντας ότι η επιχείρηση θα «αυτοχρηματοδοτηθεί» από τα έσοδα του πετρελαίου. «Δεν θα αφήσουμε κανέναν άλλον να πάρει το πετρέλαιο», δήλωσε χαρακτηριστικά, φράση που επαναφέρει μνήμες από το Ιράκ του 2003.
Ο Ντόναλντ Τραμπ από το Μαρ-α-Λάγκο αποκάλυπτε την πραγματική ατζέντα της επιχείρησης.
- Διακυβέρνηση: «Εμείς θα τρέξουμε τη χώρα τώρα», δήλωσε ο Τραμπ, ανακοινώνοντας ότι μια αμερικανική ομάδα συμβούλων θα αναλάβει τη διοίκηση της Βενεζουέλας.
- Επιχειρηματικό Σχέδιο: Ο Αμερικανός Πρόεδρος κάλεσε τις «πολύ μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες» (Exxon, Chevron κ.α.) να εισέλθουν στη χώρα και να δαπανήσουν δισεκατομμύρια για να «φτιάξουν» τις υποδομές, τονίζοντας ότι η επιχείρηση θα αυτοχρηματοδοτηθεί από τα έσοδα του πετρελαίου.
- Αποστολή: «Δεν θα αφήσουμε κανέναν άλλον να πάρει το πετρέλαιο», είπε, επιβεβαιώνοντας τους φόβους όσων έβλεπαν στο Ιράκ του 2003 το «προσχέδιο» για τη σημερινή επέμβαση.
Χέγκσεθ: «Δεν υπάρχει ειρήνη χωρίς ισχύ»
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, επιχείρησε να διαφοροποιήσει την επέμβαση στη Βενεζουέλα από τον πόλεμο στο Ιράκ, προκαλώντας ωστόσο νέες αντιδράσεις. Όπως ανέφερε, το Ιράκ αποτέλεσε αποτυχία επειδή κόστισε «αίμα και χρήμα χωρίς ανταλλάγματα», ενώ η Βενεζουέλα –κατά την εκτίμησή του– συνιστά το «αντίθετο παράδειγμα».
«Δεν υπάρχει ειρήνη χωρίς ισχύ», δήλωσε, απορρίπτοντας κάθε συζήτηση περί νομιμότητας της σύλληψης ενός εν ενεργεία αρχηγού κράτους.
Ο Υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, προσπάθησε να διαχωρίσει τη σημερινή εισβολή από εκείνη του 2003, αλλά με έναν τρόπο που προκαλεί σοκ στη διεθνή κοινότητα:
- Το Επιχείρημα: Σύμφωνα με τον Χέγκσεθ, το Ιράκ ήταν αποτυχία γιατί οι ΗΠΑ ξόδεψαν «αίμα και χρήμα χωρίς όφελος». Η Βενεζουέλα είναι το «αντίθετο» γιατί οι ΗΠΑ παίρνουν τον πλούτο χωρίς (μέχρι στιγμής) απώλειες Αμερικανών στρατιωτών.
- Ισχύς vs Δίκαιο: «Δεν υπάρχει ειρήνη χωρίς ισχύ», δήλωσε, απορρίπτοντας κάθε συζήτηση για τη νομιμότητα της «απαγωγής» ενός ξένου ηγέτη.
Ανθρώπινο κόστος και σκιές
Παρά τους ισχυρισμούς της Ουάσιγκτον για «χειρουργική επιχείρηση», οι πληροφορίες από τη Βενεζουέλα κάνουν λόγο για τουλάχιστον 40 νεκρούς, ανάμεσά τους και άμαχους. Ο ίδιος ο Τραμπ παραδέχθηκε τον θάνατο πολλών Κουβανών που –όπως είπε– βρίσκονταν στο πλευρό του Μαδούρο, περιγράφοντας τις συγκρούσεις στο προεδρικό μέγαρο ως «σκοτεινές και θανάσιμες».
Η εικόνα του δεσμώτη Μαδούρο στη Νέα Υόρκη, σε συνδυασμό με τις ανοιχτές δηλώσεις περί ελέγχου της χώρας και αξιοποίησης του πετρελαϊκού της πλούτου, σκιαγραφούν μια νέα, πιο ωμή φάση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Η Ουάσιγκτον δεν επικαλείται πλέον αποκλειστικά τη δημοκρατία· δηλώνει ανοιχτά ότι ενεργεί για τους πόρους και τη γεωπολιτική ισχύ.