Σύμφωνα με τα ορόσημα, το 2029, η ποσόστωση αιγοπρόβειου γάλακτος στο χαλλούμι ΠΟΠ θα πρέπει να ανέβει στο 51%. Με ή χωρίς αφθώδη ήταν ούτως ή άλλως ένα εξαιρετικά δύσκολο εγχείρημα. Για πολλούς μια χαμένη μάχη, εάν αναλογιστεί κανείς ότι τα μέτρα που λήφθηκαν για ενίσχυση της αιγοπροβατοτροφίας τα τελευταία 10 χρόνια, με στόχο την κατοχύρωση του κυπριακού τυριού κατά την επαναξιολόγηση του φακέλου το 2029, δεν απέδωσαν σε βαθμό που να διασφαλίζεται η επίτευξη του στόχου. Ενδεικτικό τούτου, η οπισθοχώρηση της υπουργού Γεωργίας, Μαρίας Παναγιώτου, πριν από ένα ακριβώς χρόνο για μείωση της ποσόστωσης του αιγοπρόβειου γάλακτος έναντι του αγελαδινού στο 20% από το 30% για την περίοδο που υπάρχουν γέννες και συνεπώς περισσότερο διαθέσιμο γάλα και 15% για τους υπόλοιπους μήνες.
Δικαιολογώντας τότε την απόφασή της αυτή η υπουργός είχε εξηγήσει πως από τη συνολική παραγωγή των 45.000 τόνων χαλλουμιού οι 41.000 τόνοι διατίθεται στις εξαγωγές. Από αυτές περίπου οι 39.000 τόνοι είναι μικτό χαλλούμι (ΠΟΠ). Όπως είχε πει, εάν δεν άλλαζε η ποσόστωση, η συνολική ετήσια παραγωγή χαλουμιού εκτιμάτο ότι θα μειωνόταν έως και 40%, θέτοντας σε κίνδυνο τις εξαγωγές.
Τον περασμένο Οκτώβριο, με την ελπίδα να ανατραπούν μεσοπρόθεσμα τα δεδομένα και να αυξηθεί η παραγωγή αιγοπρόβειου γάλακτος για διάσωση του ΠΟΠ, άλλωστε τρία χρόνια μένουν μέχρι την επαναξιολόγηση, η Κυβέρνηση αποφάσισε να ενισχύσει με €30 εκατ. τους αιγοπροβατοτρόφους. Ούτε δύο μήνες μετά, εμφανίστηκε ο αφθώδης πυρετός στα κατεχόμενα. Το καμπανάκι όμως δεν κτύπησε στις ελεύθερες περιοχές. Σήμερα, 35 μέρες μετά την - επίσημη - εμφάνιση της νόσου στις περιοχές που ελέγχει η ΚΔ, ο αφθώδης πυρετός, παρά τις θανατώσεις και τους εμβολιασμούς, συνεχίζει την επέλασή του, θέτοντας σε κίνδυνο την αιγοπροβατοτροφία ολόκληρου του νησιού. Καταδεικνύοντας ότι η διαχείριση κινείται προς λάθος κατεύθυνση. Με τις ευθύνες να μοιράζονται εξ ημισείας σε Κυβέρνηση και κτηνοτρόφους.
Η στιγμή είναι πραγματικά κρίσιμη. Αφορά τη διαφύλαξη του δεύτερου εξαγωγικού προϊόντος της χώρας που δέχεται πόλεμο από τον διεθνή ανταγωνισμό, αφορά την προστασία της βιομηχανίας που επένδυσε δεκάδες εκατομμύρια, προσελκύοντας σημαντικές επενδύσεις κι από το εξωτερικό, αφορά τη διαφύλαξη πέραν των 15 χιλιάδων θέσεων εργασίας. Αφορά την ίδια την οικονομία και την ευημερία του τόπου.
Αυτές τις μέρες, λόγω και των επετείων, θα ακούσουμε πολλά για τη σημασία των εθνικών αγώνων. Σε αυτό το πλαίσιο καλό είναι να θυμόμαστε ότι η ύπαρξη εθνικής συνείδησης απαιτεί διαρκείς αγώνες διάσωσης της κληρονομιάς του παρελθόντος μας. Και το χαλλούμι ή hellim είναι βασικό στοιχείο της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Κύπρου, που συνδέεται άρρηκτα με την παράδοση, την ιστορία και την εθιμική ζωή του τόπου μας. Μια ήττα στις Βρυξέλλες θα είναι μια εθνική απώλεια. Για όλους τους Κύπριους. Αν υπάρχει έστω και τώρα ίχνος εθνικής συνείδησης, δείξτε τη σοβαρότητα που αρμόζει για να σωθεί το χαλλούμι.
Σοβαρευτείτε όλοι, το χαλλούμι χάνεται
Υπάρχει αυξανόμενη ανησυχία για το μέλλον του χαλουμιού ΠΟΠ, καθώς πλησιάζει το 2029 και η απαίτηση για αύξηση της ποσότητας αιγοπρόβειου γάλακτος στην παραγωγή στο 51%. Παρά τις προσπάθειες ενίσχυσης της αιγοπροβατοτροφίας τα τελευταία χρόνια, η επίτευξη αυτού του στόχου φαίνεται δύσκολη. Η υπουργός Γεωργίας είχε προτείνει στο παρελθόν μείωση της απαιτούμενης ποσότητας αιγοπρόβειου γάλακτος, λόγω της περιορισμένης παραγωγής. Η Κυβέρνηση έχει διαθέσει 30 εκατομμύρια ευρώ για την ενίσχυση των αιγοπροβατοτρόφων, αλλά η εμφάνιση του αφθώδους πυρετού στα κατεχόμενα δημιουργεί νέα προβλήματα. Η διαχείριση της κατάστασης κρίνεται ανεπαρκής, με ευθύνες να μοιράζονται η Κυβέρνηση και οι κτηνοτρόφοι. Η διαφύλαξη του χαλουμιού, ως δεύτερου εξαγωγικού προϊόντος της Κύπρου, είναι κρίσιμη για την οικονομία και την απασχόληση. Το χαλλούμι αποτελεί σημαντικό μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς της Κύπρου και η αποτυχία διαφύλαξής του θα αποτελέσει εθνική απώλεια. Απαιτείται σοβαρότητα και εθνική συνείδηση για την αντιμετώπιση της κατάστασης και τη διάσωση του χαλουμιού.
