Πώς Χριστοδουλίδης και Μελόνι κατάφεραν να φέρουν Κύπρο και Ιταλία κοντά – Το παρασκήνιο της συνάντησης στη Ρώμη

ΡΩΜΗ/ΑΠΟΣΤΟΛΗ – Η Λευκωσία αναγνωρίζει το γεγονός ότι η Ιταλία αναδεικνύεται σε ένα από τους βασικούς παίχτες εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ήταν κι ένας από τους λόγους που στόχευσε στην αναβάθμιση των σχέσεων των δύο χωρών ώστε να είναι σε στρατηγικό επίπεδο.
Νίκος Χριστοδουλίδης και Τζόρτζια Μελόνι συμφώνησαν στην έναρξη συζητήσεων για ένα σχέδιο δράσης για μία στρατηγική συμφωνία ανάμεσα στις δύο χώρες.
Αυτή τη στιγμή η Κύπρος έχει στρατηγικές σχέσεις με τις ΗΠΑ, τη Βρετανία, το Ισραήλ, τη Γαλλία, την Αίγυπτο και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ενώ βρίσκεται στο τελικό στάδιο για να επιτευχθεί μια ανάλογη συμφωνία με την Ινδία.
Παραδοσιακά Κύπρος και Ιταλία είχαν μια σχέση χωρίς ωστόσο να επιδιωχθεί αναβάθμιση αυτής της σχέσης. Το γεγονός ότι Χριστοδουλίδης και Μελόνι είχαν μια συνάντηση που κράτησε μιάμιση ώρα είναι δείγμα των αλλαγών που επιτυγχάνουν στις σχέσεις των δύο χωρών.
Από τις συνομιλίες Χριστοδουλίδη – Μελόνι προκύπτουν τρία σημαντικά ζητήματα:
Το πρώτο είναι το σχέδιο δράσης για στρατηγική συμφωνία, και σύμφωνα με πληροφορίες του philenews από πηγές που γνωρίζουν τα όσα συζητήθηκαν στο πρωθυπουργικό γραφείο, επιδίωξη των δύο ηγετών τον ερχόμενο Απρίλη, όταν η Τζόρτζια Μελόνι θα έρθει στην Κύπρο για το άτυπο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να πραγματοποιηθεί και διμερής επίσκεψης για να κλείσουν τη συμφωνία.
Το σχέδιο δράσης για στρατηγική συνεργασία θα αφορά τους τομείς της ενέργειας, της άμυνας και ασφάλειας, της ηλεκτρικής διασύνδεσης. Θα αφορά τόσο θέματα υψηλής πολιτικής όσο και θέματα αφορούν την παιδεία, τον πολιτισμό κ.λπ.
Διπλωματικοί κύκλοι εξήγησαν στο philenews ότι το φόρματ μιας στρατηγικής συνεργασίας διαφέρει από χώρα σε χώρα. Στην περίπτωση της Ιταλίας αυτού του επιπέδου συνεργασία μπαίνει κάτω από την ομπρέλα ενός σχεδίου δράσης.
Το δεύτερο, αφορά τον διάδρομο IMEC που θα συνδέει την Ινδία, τη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη. Όπως εξήγησαν στο philenews κυβερνητικοί κύκλοι, Κύπρος και Ιταλία είναι δύο χώρες που αντιλαμβάνονται τη σημασία της ανάπτυξης αυτού του διαδρόμου.
Το αμέσως επόμενο διάστημα θα πραγματοποιηθούν δύο σημαντικές επισκέψεις. Η πρώτη είναι η επίσκεψη του Ινδού πρωθυπουργού Μόντι στην Ιταλία και η επίσκεψη του Προέδρου Χριστοδουλίδη στην Ινδία.
Το τρίτο, η Ρώμη αναγνωρίζει το ρόλο και τη σημασία της Κύπρου εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης με ατζέντα που πάει πολύ πέρα από Κυπριακό και Ευρωτουρκικά. Στην Κύπρο η Ιταλία βλέπει ένα εταίρο εντός της ΕΕ με τον οποίο μπορεί να συνεργαστεί για θέματα που ενδιαφέρουν πολύ την ιταλική πλευρά.
Η Ιταλία φαίνεται, σύμφωνα με πληροφορίες μας, να έχει ζητήσει από την Κύπρο στο πλαίσιο του άτυπου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που θα διοργανώσει η Κυπριακή Προεδρία ΕΕ, πέραν από τις χώρες της Μέσης Ανατολής να προσκληθούν και οι χώρες της Νότιας Γειτονίας. Γι’ αυτό δεν αποκλείεται να βρεθούν στην Κύπρο και η Λιβύη, η Αλγερία και η Τυνησία. Τρεις χώρες που ενδιαφέρουν ιδιαίτερα την ιταλική πλευρά.
Ταυτότητα για τις διατλαντικές σχέσεις
Νίκος Χριστοδουλίδης και Τζόρτζια Μελόνι συμφωνούν ότι στο παρά τα όποια προβλήματα προκύπτουν είναι σημαντικό να υπάρχει διάλογος με την άλλη πλευρά του Ατλαντικού και τους Αμερικανούς.
Παρά το γεγονός ότι η Ιταλίδα πρωθυπουργός έχει μια πολύ στενή επαφή με την Ουάσιγκτον εντούτοις, και οι σχέσεις της Κύπρου με τις ΗΠΑ είναι σε εξίσου καλό επίπεδο. Όπως χαρακτηριστικά μας έχει αναφερθεί η Ουάσιγκτον έχει εκτιμήσει ιδιαίτερα το γεγονός ότι Ιταλία και Κύπρος είχαν συμβάλει θετικά στην ευρωπαϊκή συμμετοχή στο Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα.
Κατά τις διαβουλεύσεις που είχαν προηγηθεί τις εναρκτήριας τελετής Λευκωσία και Ρώμη συνεργάστηκαν αποτελεσματικά. Ένεκα αυτής της συνεργασίας η ευρωπαϊκή εκπροσώπηση με το καθεστώς παρατηρητή έφτασε στο αντί να είναι εκεί δύο χώρες να είναι συνολικά 17, συμπεριλαμβανομένης και της Επιτροπής.
Ιταλική συμμετοχή στο περιφερειακό κέντρο πυρόσβεσης
Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο που προκύπτει από τη συνάντηση Χριστοδουλίδη-Μελόνι είναι η πρόθεση της Ιταλίας να συμμετάσχει στο περιφερειακό κέντρο πυρόσβεσης που θα δημιουργηθεί στην αεροπορική βάση της Πάφου.
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός αντικρίζει θετικά την κυπριακή πρόσκληση για την παρουσία ιταλικού πυροσβεστικού αεροσκάφους στην βάση της Πάφου.
Το κέντρο προγραμματίζεται να εγκαινιαστεί τον Απρίλη όταν η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν θα βρίσκεται στην Κύπρο.
Αξιοποίηση των σχέσεων με Ερντογάν
Η Λευκωσία βλέπει ότι οι εξαιρετικές σχέσεις της Τζόρτζια Μελόνι με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μπορούν να αξιοποιηθούν και προς όφελος της Κύπρου.
Η Μελόνι ενημέρωσε τον Χριστοδουλίδη ότι κατά την επίσκεψη του Τούρκου Προέδρου στην Ιταλία ένα από τα βασικά ζητήματα ήταν το αίτημα της Τουρκίας για ένταξη στον μηχανισμό SAFE, με την Ιταλίδα πρωθυπουργό να ξεκαθαρίζει προς τον Τούρκο Πρόεδρο ότι για να μπορεί να προχωρήσει σ’ αυτό το θέμα θα πρέπει η Άγκυρα να προχωρήσει σε ομαλοποίηση των σχέσεων με την Κύπρο.
Απέδωσε η τακτική Χριστοδουλίδη
Κομβικό σημείο στην αναβάθμιση των σχέσεων των δύο χωρών ήταν οι σύνοδοι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Εκεί φαίνεται ότι οι πλείστες χώρες αντιμετώπιζαν την παρουσία της Τζόρτζια Μελόνι με επιφύλαξη. Η Κύπρος είχε ωστόσο διαφορετική προσέγγιση.
Χαρακτηριστική περίπτωση οι συζητήσεις για το διορισμό Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στη διάρκεια των οποίων ο Νίκος Χριστοδουλίδης ήταν ίσως από τους μόνους ηγέτες της ΕΕ που συνομιλούσαν με την Τζόρτζια Μελόνι.
Κινήσεις που φαίνεται επέδρασαν θετικά στην περαιτέρω αναβάθμιση των σχέσεων των δύο χωρών.