Πλήρης ψηφιακός αποκλεισμός στο Ιράν: Το καθεστώς μπλοκάρει και το Starlink, το τελευταίο παράθυρο επικοινωνίας

Το καθεστώς στο Ιράν προχώρησε σε νέα κλιμάκωση της ψηφιακής καταστολής, επιχειρώντας να αποκόψει τους διαδηλωτές από το δίκτυο Starlink. Η δορυφορική σύνδεση είχε εξελιχθεί στο τελευταίο μέσο επικοινωνίας με τον έξω κόσμο, μετά το γενικευμένο κρατικό μπλακάουτ στο διαδίκτυο.
Σύμφωνα με αναφορές ακτιβιστών και τεχνικών παρατηρητών, το καθεστώς ενεργοποίησε συστήματα παρεμβολών που υποβάθμισαν δραστικά τη λειτουργία των δορυφορικών συνδέσεων, με αποτέλεσμα αποσυνδέσεις, μεγάλες απώλειες δεδομένων και πρακτική αδυναμία χρήσης του δικτύου σε πολλές περιοχές της χώρας.
Πώς φτάνει το Ιράν σε αυτό το αποτέλεσμα
Το Ιράν διαθέτει πολυετή εμπειρία στον έλεγχο και στη χειραγώγηση του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος. Από τις παρεμβολές σε ξένες δορυφορικές τηλεοπτικές μεταδόσεις έως τη συστηματική διακοπή κινητών και σταθερών δικτύων, έχει αναπτύξει μια υποδομή που επιτρέπει στο κράτος να «σφίγγει τη στρόφιγγα» της πληροφορίας όταν κρίνεται πολιτικά αναγκαίο.
Η μετάβαση στο Starlink δεν άλλαξε τη στρατηγική – απλώς μετέφερε τη σύγκρουση σε πιο σύνθετο τεχνολογικό πεδίο.
Γιατί το Starlink δεν είναι άτρωτο
Παρότι το Starlink βασίζεται σε δορυφόρους χαμηλής τροχιάς, κατευθυνόμενες κεραίες και κρυπτογραφημένες συνδέσεις, δεν λειτουργεί σε κενό ισχύος.
Η κρατική παρέμβαση δεν στοχεύει «να ρίξει» ολόκληρο το σύστημα, αλλά να το καταστήσει αναξιόπιστο τοπικά. Με παρεμβολές υψηλής ισχύος σε συγκεκριμένες γεωγραφικές ζώνες, η σύνδεση γίνεται ασταθής, διακόπτεται συχνά και τελικά αποθαρρύνει τη χρήση της από πολίτες που χρειάζονται σταθερό σήμα για μετάδοση εικόνας και πληροφορίας.
Τι αναφέρουν οι αναλύσεις
Εμπειρογνώμονες δικτύου έχουν καταγράψει ότι οι παρεμβολές φαίνεται να προέρχονται από εξειδικευμένη στρατιωτική τεχνολογία jamming, που απλώνεται σε πολλές περιοχές της χώρας.
Το επίπεδο διαταραχής στις δορυφορικές συνδέσεις αναφέρθηκε ότι αρχικά ήταν περίπου 30% packet loss και σε ορισμένες περιοχές έως και 80%, υποδεικνύοντας ισχυρή παρεμβολή.
Αναλυτές συγκρίνουν αυτή τη στρατηγική με παρεμβολές GPS και δορυφορικών σημάτων που έχουν χρησιμοποιηθεί σε άλλες συγκρούσεις (π.χ. στην Ουκρανία), αλλά τώρα λειτουργεί στο εσωτερικό μιας χώρας προς καταστολή διαδηλωτών.
Ένα ασύμμετρο παιχνίδι ισχύος
Σε αντίθεση με τις κλασικές διακοπές του ίντερνετ – όπου αρκεί ένα κυβερνητικό «off» στους παρόχους – η δορυφορική σύνδεση απαιτεί συνεχή τεχνολογική προσπάθεια για να παρεμποδιστεί. Εκεί ακριβώς επενδύει το ιρανικό κράτος: όχι σε απόλυτο αποκλεισμό, αλλά σε διαρκή φθορά της ποιότητας.
Η λογική είναι απλή – αν η επικοινωνία είναι αργή, αβέβαιη και επισφαλής, παύει να λειτουργεί ως εργαλείο μαζικής κινητοποίησης.
Πολιτικό μήνυμα προς τα μέσα και τους πολίτες
Η κίνηση έχει και σαφή συμβολική διάσταση. Το μήνυμα της Τεχεράνης είναι ότι ακόμη και τεχνολογίες που αναπτύσσονται εκτός συνόρων, από εταιρείες όπως η SpaceX, δεν αποτελούν εγγύηση ελεύθερης ροής πληροφορίας εντός του Ιράν. Το κράτος δείχνει πως παραμένει ικανό να επεκτείνει τον έλεγχο του από το επίγειο δίκτυο έως τον ουρανό.
Η παρεμβολή στο Starlink δεν είναι απλώς τεχνικό ζήτημα. Είναι μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής πληροφοριακής απομόνωσης, όπου το καθεστώς επιχειρεί να κερδίσει χρόνο, να θολώσει την εικόνα προς τα έξω και να περιορίσει τη δυναμική των διαδηλώσεων. Στο Ιράν, η μάχη δεν δίνεται μόνο στους δρόμους – δίνεται πλέον και στο φάσμα.