Πανηγυρικοί και εθνικά πανηγύρια

Τα «ορθά διδάγματα» της Επανάστασης του 1821 και ο πανομοιότυπα επαναλαμβανόμενος διαγωνισμός πατριωτισμού σε κάθε εθνική επέτειο.
Κάθε φορά που έρχεται μια εθνική επέτειος, όπως αυτή της 25ης Μαρτίου για την Ελληνική Επανάσταση του 1821, έχουμε τις ίδιες υπερβολές, πανομοιότυπες κάθε χρόνο: Πομπώδεις δηλώσεις των επισήμων, οι οποίες συνοδεύουν μια νεοπλουτίστικη επίδειξη «λαμπρότητας» και «μεγαλοπρέπειας» που, εντέλει, καταλήγει να ακυρώνει και να ευτελίζει το νόημα της επετείου αντί να το αναδεικνύει. Τι ανάγκη έχουμε από ατέλειωτες παρελάσεις μικρών και μεγάλων με στρατιωτικό βηματισμό; Γιατί πρέπει να βγάζουμε περίπατο ό,τι όπλο έχουμε, πυροβόλα, τανκς και αυτοκίνητα – από φέτος «Κενταύρους» και drones που είναι τις μόδας; Άμα πιάσουν κανέναν περίεργο να τα φωτογραφίζει σε στρατόπεδο τον συλλαμβάνουν ως κατάσκοπο, όμως τώρα τα επιδεικνύουμε μόνοι μας – γιατί; Για να τα δουν και να τρομάξουν οι εχθροί μας;
Γιατί να μη μας αρκεί μια χαρούμενη και λιτή γιορταστική παρέλαση, χωρίς στρατιωτικούς σχηματισμούς και συγχρονισμένο, δήθεν εντυπωσιακό βάδισμα; Ούτως ή άλλως, ένας καλός στρατιώτης δεν κρίνεται από το πόσο καλά περπατάει, αυτά είναι κατάλοιπα παλαιότερων εποχών και στρατοκρατικών καθεστώτων – γιατί τα μιμούμαστε; Ποιο είναι, εντέλει, το δίδαγμα που θέλουν να μεταδώσουν οι κυβερνώντες στον κόσμο; Αν δούμε κάποιες από τις δηλώσεις και τους πανηγυρικούς (στην κυριολεξία) λόγους της ημέρας, θα διαφωτιστούμε περισσότερο.
Νίκος Χριστοδουλίδης: «Το 1821 η Επανάσταση των Ελλήνων ήταν η μοναδική φιλελεύθερη επανάσταση, η οποία έφερε αποτελέσματα και άνοιξε τον δρόμο και για άλλους λαούς να αποκτήσουν την ελευθερία τους. […] θα πρέπει να έρθουμε στη σημερινή διάσταση, να πάρουμε τα ορθά διδάγματα, να αξιοποιήσουμε τον τρόπο που αγωνίστηκαν τα αδέλφια μας οι Έλληνες για να αποκτήσουν την ελευθερία τους. Και είναι ακριβώς, στηριζόμενοι στα διδάγματα του αγώνα που συνεχίζουμε και εμείς τη δική μας προσπάθεια για απελευθέρωση και επανένωση της πατρίδας μας». Ποια είναι τα «ορθά» διδάγματα, πρόεδρε; Να πάρουμε κι εμείς τα καριοφίλια; Η ιταλική φίρμα Carlo e Figli που τα έφτιαχνε δεν υπάρχει πια. Μήπως είναι η ενεργοποίηση της Ρήτρας Αμοιβαίας Συνδρομής (άρθρο 42/7 για την άμυνα στην ΕΕ), μια που κάτι ανάλογο έκαναν και οι πρόγονοί μας το 1827, ζητώντας τη συνδρομή των Βρετανών, Γάλλων (και Ρώσων) στη Ναυμαχία του Ναυαρίνου; Πάντως, σύμφωνα με την Ιστορία, και τότε για τα δικά τους συμφέροντα φρόντιζαν.
Κυριάκος Μητσοτάκης: «Ο αέρας που φύσηξε σήμερα δυνατός στο Σύνταγμα ήταν ένας άνεμος ελπίδας, αισιοδοξίας και αυτοπεποίθησης. Πιστεύω ότι όλες οι Ελληνίδες και όλοι οι Έλληνες που παρακολούθησαν, είτε ζωντανά είτε από τους δέκτες της τηλεόρασης, τη σημερινή εντυπωσιακή παρέλαση, μόνο υπερηφάνεια μπορεί να αισθάνθηκαν για τις ένοπλες δυνάμεις μας. Για αυτό το αόρατο νήμα, το οποίο συνδέει τους εύζωνες της Προεδρικής Φρουράς με τα πιο υπερσύγχρονα drone συστήματα, τα οποία είχαμε την ευκαιρία να απολαύσουμε σήμερα». Παρόλο που φυσούσε δυνατά, εκείνο το αόρατο νήμα δεν κόπηκε… Αλλά αν θέλεις να νιώθουν περήφανοι οι Έλληνες, κάνε παρέλαση μια φορά τον μήνα, Κυριάκο, αφού μ’ εσένα και την κυβέρνησή σου δεν έχουν σοβαρότερους λόγους να χαίρονται οι πολίτες. Στην ανάγκη, βγάζε μόνο τους εύζωνες σεργιάνι. Μαζί με τα drones και τους (καρεκλο)κένταυρους.
Αννίτα Δημητρίου (ΔΗΣΥ): «Το να είσαι Ελληνίδα ή Έλληνας συνεπάγεται ευθύνη και καθημερινή στάση ζωής, και ενωμένοι πραγματικά μπορούμε να πετύχουμε το θαύμα […] οφείλουμε να διαφυλάξουμε την πατρίδα μας, την ασφάλεια, τη σταθερότητα, την προοπτική, όχι με συνθήματα, αλλά με ευθύνη, με σοβαρότητα». Τόση ευθύνη και σοβαρότητα μάς πέφτει βαριά, μαζί με το «θαύμα» που είμαστε Έλληνες – όμως μας αρκεί που δεν θέλεις… συνθήματα.
Μάριος Πελεκάνος (ΕΛΑΜ): «Την ώρα που δυο ελληνικές φρεγάτες και τέσσερα μαχητικά αποδεικνύουν πως η Ελλάδα στέκεται αντάξια στο ιστορικό της χρέος έναντι της Κύπρου, τιμούμε την 25η Μαρτίου, μια μέρα που αποτελεί διπλή γιορτή για τον απανταχού Ελληνισμό, τη γιορτή της ελευθερίας και τη γιορτή της πίστης μας». (Γιώργο Φράγκο, σε ζητάνε…) «Νιώθουμε περήφανοι γιατί οι ελληνικές φρεγάτες επιτέλους αγκαλιάζουν και τη δική μας ημικατεχόμενη πατρίδα», είπε και η Αντιγόνη Παπαδοπούλου (ΔΗΠΑ), ευχόμενη «ο Κυπριακός Ελληνισμός, μαζί με τους όπου γης Έλληνες, να παλέψουμε, ακριβώς σήμερα, σε μια εποχή αξιακής κρίσης, πολέμων και αβεβαιότητας». Να παλέψουμε, αγκαλιά με τις φρεγάτες…
Σημειώνω μια φράση του Δημήτρη Κουτσούμπα (Γ.Γ. του ΚΚΕ) η οποία με προβλημάτισε: «Η Επανάσταση του 1821 ενέπνευσε και διδάσκει και στις μέρες μας, γιατί απέδειξε ότι οι επαναστάσεις κινούν την Ιστορία προς τα εμπρός». Δεν είναι αλήθεια αυτό, εφόσον δεν οδηγούν πάντα σε θετικό αποτέλεσμα όλες οι επαναστάσεις. Οι επαναστάτες επιδιώκουν να αντικαταστήσουν το υφιστάμενο καθεστώς με κάτι άλλο, όχι απαραιτήτως καλύτερο. Οι Έλληνες εξεγέρθηκαν το 1821, δεν επαναστάτησαν ακριβώς, αφού δεν είχαν ιδέα με τι ακριβώς θα άλλαζαν τον οθωμανικό ζυγό. Αυτό το βρήκαν πολύ αργότερα, μετά από χίλιες δυο παλινωδίες, προδοσίες και πολλά λάθη. «Ο οργανωμένος και αποφασισμένος λαός που παλεύει για το δίκιο του, για το καινούργιο και το προοδευτικό της κάθε εποχής, μπορεί να δώσει διέξοδο στις αντιφάσεις και τα αδιέξοδα του παλιού», κατέληξε ο Κουτσούμπας. Μπορεί όμως και να τα κάνει χειρότερα, εφόσον ο «αποφασισμένος λαός» άγεται και φέρεται από τον κάθε πολιτικό απατεώνα που του υποβάλλει ποιο είναι το «προοδευτικό της κάθε εποχής».
[email protected]
Minority Report, ΕΛΕΥΘΕΡΑ 29.03.2026