Ουδείς προστάτευσε την υπάλληλο που κατάγγειλε παρανομίες

Δεν ξέρω τι θα αποδειχθεί από όσα άρχισαν να βγαίνουν στο φως για τον Φαίδωνα Φαίδωνος. Αλλά αυτό που επιβάλλεται να εξεταστεί και να δοθούν απαντήσεις είναι ένα γεγονός πολύ πιο απλό από τις κραυγαλέες παρανομίες:
Μια δημοτική υπάλληλος της Πάφου αποφάσισε να κάνει καταγγελίες για όσα έβλεπε. Και τελικά οι καταγγελίες της οδήγησαν σε ένα φάκελο αυθαιρεσίας. Ενδεχόμενες παρανομίες με τουρκοκυπριακή περιουσία, προσλήψεις προσωπικού χωρίς διαφανείς διαδικασίες, χρήση υπηρεσιακού οχήματος από τον δήμαρχο. Αυτή δημοτική υπάλληλος έκανε τις καταγγελίες στην Αστυνομική Διεύθυνση Πάφου τον Απρίλιο του 2022. Τον Μάιο του 2022 απολύθηκε, έχασε τη δουλειά της, έτσι αποφάσισαν εκείνοι τους οποίους κατάγγειλε.
Ποιος την προστάτευσε; Ποιος ασχολήθηκε από την εποπτική Αρχή της τοπικής αυτοδιοίκησης που είναι το υπουργείο Εσωτερικών; Με όσα έρχονται στο φως φαίνεται ότι είχαν βάση οι καταγγελίες της. Και ο χειρισμός τους είναι πλέον αρμοδιότητα της Γενικής Εισαγγελίας. Αλλά, το ενδεχόμενο θυματοποίησης μιας υπαλλήλου δεν φαίνεται να απασχολεί κανέναν.
Πρέπει να διερευνηθεί κι αυτό. Έχει σημασία. Τόσο γιατί είναι απάνθρωπο, έστω κι αν βλάπτεται μόνο ένας άνθρωπος και όχι το σύνολο, αλλά και επειδή η θυματοποίηση του ανθρώπου που τόλμησε να μιλήσει, αποθαρρύνει όλους τους έντιμους υπαλλήλους που βλέπουν παρανομίες και σκέφτονται αν θα ρισκάρουν να τις καταγγείλουν. Αυτό είναι ακόμα ένα μέτρο που πρέπει να ληφθεί επειγόντως μέσα στον πόλεμο κατά της διαφθοράς. Αν δηλαδή, πράγματι το κράτος βρίσκεται σε πόλεμο με τη διαφθορά.
Υπάρχει νομοθεσία, που τέθηκε σε ισχύ από τον Φεβρουάριο του 2022. Προστατεύει εργαζόμενους στον δημόσιο ή στον ιδιωτικό τομέα, οι οποίοι αποκαλύπτουν πληροφορίες που υπέπεσαν στην αντίληψή τους εντός του εργασιακού χώρου, και σχετίζονται με συγκεκριμένες παραβάσεις του ενωσιακού και εθνικού δικαίου. Ο οδηγός που ετοιμάστηκε από το υπουργείο Δικαιοσύνης σε συνεργασία με το Γραφείο της Επιτρόπου Νομοθεσίας, ειδικά για αυτόν τον νόμο, λέει ότι «ο νόμος ενθαρρύνει και διευκολύνει τους εργαζόμενους να υποβάλλουν καταγγελίες («αναφορές») για πιθανές παραβάσεις μέσα από ασφαλείς διαδικασίες, σε εμπιστευτικό πλαίσιο» και ταυτόχρονα, «απαγορεύει οποιαδήποτε εκδικητική ενέργεια εναντίον τους από τους προϊστάμενους ή τους συναδέλφους τους».
Από το 2022 μια δημοτική υπάλληλος έχασε τη δουλειά της. Ποιος την προστάτευσε από οποιαδήποτε εκδικητική ενέργεια εναντίον της; Ουδείς. Ακόμα και αν ισχύουν οι εξηγήσεις του εν αργία δημάρχου ότι οι καταγγελίες έγιναν εκδικητικά, παρότι οι καταγγελίες προηγήθηκαν της απόλυσης, θα έπρεπε να υπάρχει κάποια αντίδραση, κάποια διερεύνηση, στο πλαίσιο της νομοθεσίας, που απαγορεύει οποιαδήποτε εκδικητική ενέργεια εναντίον του εργαζόμενου που υποβάλλει καταγγελίες για παρανομίες.
Όμως, από το αποτέλεσμα υποψιαζόμαστε ότι ουδείς ασχολήθηκε, ούτε από τα υπουργεία, ούτε από το δημαρχείο. Είναι προφανές ότι ο Φαίδωνας ήταν πανίσχυρος στο βασίλειό του και ίσως να δίσταζαν να τον «ενοχλήσουν», αλλά το κεντρικό κράτος είναι κράτος για όλη την Κύπρο, δεν είναι άλλα κράτη τα δημαρχεία. Πώς θα σταλεί το μήνυμα της προστασίας σε όσους δεν κλείνουν τα μάτια αν δεν προστατεύονται;
Μπροστά στα τόσα ζητήματα που εγείρονται σήμερα, ασχολούμαι με την απόλυση της δημοτικής υπαλλήλου, διότι θεωρώ πως το κορυφαίο όπλο κατά της διαφθοράς στο δημόσιο είναι οι έντιμοι εργαζόμενοι, που τολμούν να καταγγείλουν. Η συγκεκριμένη εργαζόμενη το έκανε και έμεινε χωρίς δουλειά. Έστω και τόσα χρόνια μετά πρέπει να δοθούν εξηγήσεις.
Το δεύτερο ζήτημα για το οποίο πρέπει να δοθούν εξηγήσεις είναι για τον χρόνο που μεσολάβησε. Πρώτα ερεύνησε το ΤΑΕ Πάφου. Μετά ερεύνησε η Ελεγκτική Υπηρεσία. Μετά ερεύνησε το Τμήμα Καταπολέμησης Εγκλήματος Αρχηγείου. Από την άνοιξη του 2022 φτάσαμε τον Ιανουάριο του 2026 για να παραδοθεί ο φάκελος της υπόθεσης στη Γενική Εισαγγελία.
Δεν ήταν τόσο περίπλοκα τα ζητήματα. Άλλωστε, η Ελεγκτική Υπηρεσία τα εντόπισε όλα και έστειλε επιστολή με τα ευρήματά της στο ΤΑΕ Πάφου. Αυτά το 2023. Αλλά το 2024 η έρευνα ανατέθηκε στο Τμήμα Καταπολέμησης Εγκλήματος Αρχηγείου. Και η αδυναμία για αποτέλεσμα συνεχιζόταν ως να επρόκειτο να ανακαλύψουν το σκάνδαλο του αιώνα. Για απλές υποθέσεις. Όπως ήταν, για παράδειγμα, αν δόθηκε ή όχι παράνομα τ/κ περιουσία σε ιδιώτη για να κάνει καφετέρια. Άντε τώρα να περιμένουμε ότι θα βγουν από μέσα σε πιο περίπλοκες και καλά κρυμμένες παρανομίες.