Η Κύπρος πνίγεται στα σκουπίδια: Αύξηση προστίμων για σκυβαλότοπους, βουλευτές μιλούν για έλεγχο από τον υπόκοσμο

Η Ολομέλεια της Βουλής ψήφισε τον περί Αποβλήτων (Τροποποιητικό) Νόμο του 2025, με τον οποίο αυξάνονται τα εξώδικα πρόστιμα για αδικήματα που αφορούν τη διαχείριση αποβλήτων, σε μια προσπάθεια αντιμετώπισης του οξυμένου προβλήματος των παράνομων σκυβαλότοπων και των κινδύνων για το περιβάλλον και τη δημόσια ασφάλεια.
Ο νόμος ψηφίστηκε με 29 ψήφους υπέρ και 4 εναντίον από τους βουλευτές του ΔΗΚΟ Ζαχαρία Κουλία και Παύλο Μυλωνά και τους βουλευτές του ΕΛΑΜ Λίνο Παπαγιάννη και Σωτήρη Ιωάννου.
Με βάση τη νέα νομοθεσία, το εξώδικο πρόστιμο που δύναται να επιβάλλει ο επιθεωρητής αυξάνεται από τις €4.000 στις €8.000, ενώ το αντίστοιχο πρόστιμο του αρχιεπιθεωρητή διπλασιάζεται από τις €20.000 στις €40.000, ανάλογα με τη σοβαρότητα του αδικήματος.
Διαβάστε επίσης:
- «Big brother» κατά της ρύπανσης - Ο βαθμός εφαρμογής έξυπνων τεχνολογιών, τα κενά και τα πλάνα
- Στο κενό η τοποθέτηση GPS σε όλα τα οχήματα αποβλήτων
- Lady’s Mile: Επέβαλαν στην εστίαση επεξεργασία λυμάτων, όμως ερωτηματικό η διοχέτευση του νερού
- Θάλασσα Λεμεσού: Λύματα από 30 οργανισμούς με... άδεια του κράτους
- Καιγόμαστε από τα σκουπίδια μας - Δημόσιοι κίνδυνοι ΧΥΤΑ, ΧΥΤΥ, ΧΑΔΑ και ΟΕΔΑ
«Η Κύπρος γέμισε παράνομους σκυβαλλότοπους»
Κατά τη συζήτηση έντονη ήταν η τοποθέτηση του βουλευτή του ΑΚΕΛ Νίκου Κέττηρου που έκανε λόγο για περίπου 800 παράνομους σκυβαλλότοπους σε ολόκληρη την Κύπρο, υποστηρίζοντας ότι η αύξηση των προστίμων δεν θα αποδώσει χωρίς ουσιαστικούς ελέγχους. Όπως ανέφερε, η διαχείριση αποβλήτων κατεδαφίσεων έχει περάσει «στα χέρια του υποκόσμου», με επιθεωρητές να φοβούνται ή να απειλούνται, προειδοποιώντας ότι χωρίς έλεγχο το πρόβλημα θα διογκώνεται.
O βουλευτής των Οικολόγων Χαράλαμπος Θεοπέμπτου τόνισε ότι η διαχείριση αποβλήτων αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα της χώρας, σημειώνοντας πως εφαρμόζονται πολιτικές που «δεν οδηγούν πουθενά», ενώ χαρακτήρισε ντροπή την ύπαρξη μικρών σκυβαλότοπων ακόμη και μέσα στις πόλεις. Όπως είπε, η Κυβέρνηση θα πρέπει να δει τι θα κάνει για να βελτιώσει αυτή την κατάσταση.
Αναφορές σε υπόκοσμο και εκφοβισμό
Η βουλευτής Λευκωσίας Αλεξάνδρα Ατταλίδου έκανε λόγο για έλεγχο των σκουπιδιών από τον υπόκοσμο, συνδέοντας το φαινόμενο με κινδύνους πυρκαγιών από παράνομους σκυβαλλότοπους. Επέκρινε την αρμόδια Υπουργό ότι σε ερωτήσεις για τη διαχείριση των αποβλήτων απαντά με «ανόητες γενικότητες». Κάλεσε την κυβέρνηση να προχωρήσει σε καθαρισμό όλων των παράνομων χώρων μέχρι το καλοκαίρι και να αντιμετωπίσει τα εγκληματικά δίκτυα που εκφοβίζουν.
Ο βουλευτής του ΕΛΑΜ Λίνος Παπαγιάννης εξέφρασε τη θέση ότι το κράτος έχει αποτύχει διαχρονικά να αντιμετωπίζει τα αδικήματα μέσω της απλής αύξησης των ποινών. Όπως ανέφερε, η Κύπρος είναι μια μικρή χώρα όπου υπάρχουν καταγγελίες, ωστόσο η εμπειρία δείχνει ότι τέτοιες νομοθετικές ρυθμίσεις δεν εφαρμόζονται στην πράξη. Για τον λόγο αυτό, δήλωσε ότι δεν θα στηρίξει το νομοσχέδιο, εκτιμώντας ότι θα οδηγήσει σε έναν νόμο που θα παραμείνει ανεφάρμοστος.
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Άριστος Δαμιανού τόνισε ότι είναι επιστημονικά και τεκμηριωμένα αποδεδειγμένο πως οι παράνομοι σκυβαλλότοποι αποτελούν βασική αιτία πρόκλησης πυρκαγιών, σημειώνοντας ωστόσο ότι η κοινωνία δεν συμμορφώνεται. Υπογράμμισε ότι, αν και διεθνώς έχει αποδειχθεί πως το ύψος της ποινής μπορεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά, τα σοβαρά ελλείμματα του κράτους —τόσο σε κεντρικό όσο και σε τοπικό επίπεδο— παραμένουν. Όπως ανέφερε, η αύξηση των ποινών έχει έναν συμβολισμό, αλλά χωρίς παιδεία και αλλαγή νοοτροπίας τα προβλήματα δεν πρόκειται να επιλυθούν.
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Χρίστος Χριστοφίδης ανέφερε ότι, είτε η συζήτηση αφορά τα πυροτεχνήματα είτε τα σκουπίδια, το συμπέρασμα καταλήγει πάντα στον υπόκοσμο. Προειδοποίησε ότι, εάν το πρόβλημα της παρανομίας και του υποκόσμου δεν αντιμετωπιστεί, ολοένα και περισσότεροι τομείς θα καταλαμβάνονται και θα ελέγχονται από εγκληματικά δίκτυα. Όπως σημείωσε, όσο αυτό το φαινόμενο διευρύνεται, αποκτά και πολιτική ισχύ, καθιστώντας το πρόβλημα ακόμη πιο δύσκολο να αντιμετωπιστεί. Τόνισε ότι, για να δοθούν οριστικές λύσεις, το κράτος οφείλει να συγκρουστεί και να καθυποτάξει τον υπόκοσμο.
Επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητα
Ο Πρόεδρος των Οικολόγων Σταύρος Παπαδούρης ανέφερε ότι είναι η δεύτερη φορά μέσα στην ίδια ημέρα που οι πολίτες ακούνε τη Βουλή να ψηφίζει ρυθμίσεις, ενώ ταυτόχρονα παραδέχεται ότι δεν θα εφαρμοστούν, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση προβληματική. Υπογράμμισε ότι η Βουλή έχει υποχρέωση να νομοθετεί, ωστόσο οι βουλευτές δεν μπορούν να μετατραπούν σε αστυνομικούς. Παράλληλα, αναφέρθηκε σε συγκεκριμένη καταγγελία για παράνομη απόρριψη αποβλήτων, επισημαίνοντας ότι επιθεωρητής που την διερεύνησε δέχθηκε απειλές από τον υπόκοσμο.
Ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Πρόδρομος Αλαμπρίτης επεσήμανε ότι το ζήτημα της διαχείρισης αποβλήτων δεν είναι μόνο θέμα νομοθεσίας και ποινών, αλλά και κουλτούρας και παιδείας, τονίζοντας την ανάγκη εκπαίδευσης των πολιτών ώστε να δείχνουν μεγαλύτερο σεβασμό προς τον τόπο και το περιβάλλον.
Ο βουλευτής της ΕΔΕΚ Μαρίνος Σιζόπουλος ανέφερε ότι η Βουλή παραμένει «στο ίδιο έργο θεατής», τονίζοντας πως τα σοβαρά κοινωνικά προβλήματα δεν επιλύονται μόνο με την καταστολή. Όπως σημείωσε, η ορθή προσέγγιση θα έπρεπε να ξεκινά από την πρόληψη, να ακολουθεί η σωστή διαχείριση και να έπεται η καταστολή, ενώ στην Κύπρο γίνεται διαχρονικά το αντίθετο. Σημείωσε την ανάγκη αλλαγής νοοτροπίας τόσο από το κράτος όσο και από τους πολίτες και την κοινωνία ευρύτερα.
Η βουλευτής του ΔΗΣΥ Σαββία Ορφανίδου χαρακτήρισε σημαντική την αύξηση των ποινών, παρά το γεγονός ότι υπάρχουν υστερήσεις στην εφαρμογή της νομοθεσίας. Αναφέρθηκε στην πρωτοβουλία του ΔΗΣΥ για το θέμα, η οποία προέκυψε μετά τις πυρκαγιές που ξέσπασαν το καλοκαίρι, επισημαίνοντας ότι αρκετές από αυτές ξεκίνησαν από σκυβαλότοπους. Τόνισε ότι η πρόληψη πρέπει να λειτουργήσει πιο αποτελεσματικά και αναφέρθηκε σε αίτημα της κοινότητας Παλιομετόχου για καθαρισμό της βιομηχανικής περιοχής, το οποίο δεν ικανοποιήθηκε λόγω έλλειψης κονδυλίων. Όπως υπογράμμισε, το συγκεκριμένο κονδύλι θα πρέπει να ενισχυθεί, ώστε να δοθεί οικονομική στήριξη στις κοινότητες όλων των επαρχιών για τον καθαρισμό τέτοιων χώρων.
Ο βουλευτής του ΔΗΚΟ Παύλος Μυλωνάς έθεσε προβληματισμό για την αλλαγή της συμπεριφοράς των πολιτών, διερωτώμενος τι είναι αυτό που έχει αλλάξει ώστε να μην αγαπάμε πλέον τη γειτονιά και τον τόπο μας, συνδέοντάς το με την αύξηση σκουπιδιών.
Η Πρόεδρος της Βουλής, Αννίτα Δημητρίου, ανέδειξε τη σημασία της παιδείας και της καλλιέργειας περιβαλλοντικής κουλτούρας, υπογραμμίζοντας ότι απαιτούνται και πρόσθετα βήματα πέραν της αυστηροποίησης των ποινών, ώστε να υπάρξει ουσιαστική αντιμετώπιση του προβλήματος.
ΠΗΓΗ: ΚΥΠΕ