*Του Κωνσταντίνου Γιωρκάτζη
Η πρόσφατη έντονη βροχόπτωση στη Λευκωσία, ανέδειξε σειρά ανεπαρκειών στα συστήματα όμβριων υδάτων που ο ΕΟΑ Λευκωσίας παρέλαβε τον Ιούλιο του 2024. Συγκεκριμένα, παραλάβαμε ένα ελλιπές σύστημα με κυριότερο πρόβλημα το γεγονός ότι δεν είναι ενιαίο αλλά κατακερματισμένο στα διοικητικά όρια των Δήμων. Κάποια δίκτυα είναι πεπαλαιωμένα ελλιπή και με σοβαρές κακοτεχνίες, ενώ σε άλλα σημεία οι υποδομές δεν ανταποκρίνονται στους όγκους νερού που σήμερα μεταφέρονται λόγω της επέκτασης της πόλης.
Τίθεται εύλογα το ερώτημα «γιατί δεν υπάρχει ενιαίο δίκτυο οχετών ομβριών υδάτων, τουλάχιστον στην Αστική Λευκωσία, όπως συμβαίνει με τα ενιαία δίκτυα ύδρευσης και αποχέτευσης;». Η απάντηση είναι απλή, διότι στην περίπτωση των δικτύων αποχέτευσης και ύδρευσης υπήρχαν ενιαίες Αρχές, το ΣΑΛ και το ΣΥΛ, τα οποία προχώρησαν σε ενιαίο σχεδιασμό και κατασκευή των δικτύων τους, συνάπτοντας δάνεια για κατασκευή δικτύων τα οποία αποπλήρωναν μέσω των τελών ύδρευσης και αποχέτευσης.
H κατάσταση καταδεικνύει ότι ορθώς δημιουργήθηκαν οι ΕΟΑ ώστε να αναλάβει μια αρχή την ενιαία διαχείριση του συστήματος όμβριών υδάτων .
Αντιλαμβανόμαστε ότι η επιβολή τελών όμβριών υδάτων δεν είναι ευχάριστη, όμως είναι απαραίτητο να αντιληφθούμε ότι εάν θέλουμε πραγματικά να μειωθεί ο κίνδυνος πλημμυρών θα πρέπει να προχωρήσουμε με ενιαίο σχεδιασμό. Ο νεοσύστατος ΕΟΑ επιβάλει ένα ελάχιστο τέλος για όμβρια €0,05‰ με στόχο, εκτός από δημιουργία και τοποθέτηση δικτύων σε προβληματικές περιοχές, τη συστηματική συντήρηση και καθαριότητα του υφιστάμενου δικτύου.
Χρηματοδότηση για αντιπλημμυρικά έργα
Το σύστημα με βάση τα σημερινά δεδομένα χρειάζεται επανασχεδιασμό και υλοποίηση σειράς διορθωτικών εργασιών, για τις οποίες απαιτείται χρόνος. Ο Οργανισμός έχει προνοήσει στον προϋπολογισμό του 2026 ποσό 1,6 εκατομμυρίου ευρώ για επιδιορθώσεις, βελτιώσεις σε υφιστάμενα συστήματα όμβριών υδάτων και διορθωτικές εργασίες. Φυσικά για τον ολοκληρωμένο σχεδιασμό και την κατασκευή του δικτύου θ’ απαιτηθεί χρόνος και σημαντικός δανεισμός, ο οποίος δυστυχώς θα υπαγορεύει και συγκεκριμένα τέλη για την αποπληρωμή του.
Ταυτόχρονα όμως ως Οργανισμός διεκδικούμε κρατική χρηματοδότηση για μεγάλα αντιπλημμυρικά έργα, ώστε τα όποια μελλοντικά τέλη κρατηθούν στο ελάχιστο:
-
λίμνες κατακράτησης βροχινού νερού στο δημοτικό διαμέρισμα της Έγκωμης
-
επιδιόρθωση του εγκιβωτισμένου ποταμού Κοτσίρκα στη Λευκωσία
-
αντιπλημμυρικά έργα σε Κοκκινοτριμιθιά, Παλιομέτοχο, Αγίους Τριμιθιάς
-
λίμνη κατακράτησης στα Λατσιά
-
περιοχή Αρχαγγέλου-οδός Αγίου Ελευθερίου
Έγκαιρα μέτρα προετοιμασίας
Έχοντας υπόψη τις πιο πάνω αδυναμίες και τον χρόνο που θα απαιτηθεί για την αναβάθμιση και συμπλήρωση του δικτύου ομβρίων υδάτων, ο ΕΟΑ Λευκωσίας από τον Αύγουστο πρoβαίνει σε καθαρισμούς οχετών και ειδικά σε περιοχές όπου το δίκτυο έχει χρονίζοντα προβλήματα, όπως για παράδειγμα στη Λεωφόρου Στροβόλου και σε περιοχές του Αρχαγγέλου. Αν δεν είχαμε προχωρήσει σε αυτές τις προγραμματισμένες εργασίες η κατάσταση του δικτύου όμβριων υδάτων θα ήταν κατά πολύ χειρότερη.
*Πρόεδρος Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης Λευκωσίας.
Η αστική Λευκωσία χρειάζεται ενιαίο σχεδιασμό για τα όμβρια ύδατα
Ο Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης αναλύει τις ανεπάρκειες του συστήματος όμβριων υδάτων στη Λευκωσία, οι οποίες φάνηκαν στην πρόσφατη έντονη βροχόπτωση. Το κύριο πρόβλημα είναι η έλλειψη ενός ενιαίου δικτύου, καθώς το σύστημα είναι κατακερματισμένο στα διοικητικά όρια των Δήμων. Πολλά δίκτυα είναι παλιά και ελλιπή, ενώ άλλα δεν επαρκούν για τους αυξημένους όγκους νερού λόγω της αστικής επέκτασης. Ο ΕΟΑ Λευκωσίας δημιουργήθηκε για να επιλύσει αυτό το πρόβλημα, αλλά η επιβολή τελών όμβριων υδάτων είναι απαραίτητη για τη χρηματοδότηση των απαραίτητων έργων. Για το 2026 έχει προϋπολογιστεί 1,6 εκατομμύριο ευρώ για επιδιορθώσεις και βελτιώσεις, ενώ παράλληλα διεκδικείται κρατική χρηματοδότηση για μεγάλα αντιπλημμυρικά έργα, όπως λίμνες κατακράτησης και επιδιόρθωση του ποταμού Κοτσίρκα. Έχουν ήδη γίνει εργασίες καθαρισμού οχετών σε προβληματικές περιοχές.
