Από το Τρόοδος στις χιονοδρομικές πίστες του κόσμου - Ο Κυριάκος Κυριάκου εκπροσωπεί την Κύπρο στη FIS

Ένας από τους πιο έμπειρους τεχνικούς εκπροσώπους της Διεθνούς Ομοσπονδίας Σκι και Χιονοσανίδας (FIS) για τα αλπικά αθλήματα, οι οποίοι είναι περίπου 400 παγκοσμίως, είναι Κύπριος, με 23 χρόνια σταδιοδρομίας. Επίσης εδώ και 10 χρόνια είναι ένας από τους 40 διεθνώς επιθεωρητές-πιστοποιητές για πίστες αγώνων. Με άλλα λόγια, είναι τα «μάτια» της FIS για την τήρηση των κανονισμών στα μεγάλα γεγονότα των αλπικών αθλημάτων, όπως τα Παγκόσμια Κύπελλα και οι Ολυμπιακοί, και για την έγκριση των διαδρομών φιλοξενίας τους. Την ίδια ώρα συμμετέχει δύο φορές τον χρόνο στις συνεδριάσεις επιτροπών της FIS στη Ζυρίχη αλλά και σε άλλα μέρη του κόσμου, όπου μεταξύ άλλων λαμβάνονται οι αποφάσεις για αναθεώρηση των κανονισμών. Ο λόγος για τον Κυριάκο Κυριάκου, με καταγωγή από τις Πλάτρες, ο οποίος φόρεσε για πρώτη φορά τα σκι τη δεκαετία του ’70 στον Όλυμπο της Κύπρου, στις ακαδημίες του Ομίλου Χιονοδρόμων Κύπρου, για να «εκτοξευτεί» στη συνέχεια στα χιονοδρομικά κέντρα του κόσμου ως εκπρόσωπος της FIS και της Κύπρου.
Ως επιθεωρητής βρίσκεται συχνά ενώπιον των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής, καθώς τα τελευταία χρόνια τα χιονοδρομικά κέντρα μεταφέρουν τις πίστες αγώνων σε μεγαλύτερα υψόμετρα, κάτι που απαιτεί νέες εγκρίσεις από τη FIS. Τον περασμένο Νοέμβριο ήταν στον Λίβανο, όπου πιστοποίησε δύο νέες πίστες αγώνων στην κορυφή του δημοφιλούς Χιονοδρομικού Κέντρου Μζάαρ (2.465 μέτρα). Όπως αναφέρει στη συνέντευξή του στον «Π», στην Ευρώπη οι κυβερνήσεις και οι οργανισμοί σταμάτησαν να χρηματοδοτούν χιονοδρομικά κέντρα σε χαμηλά υψόμετρα.
Διαιτητής εκκίνησης σε αγώνες στο Μπάνσκο της Βουλγαρίας.
Το μέλλον στο τεχνητό χιόνι
Το τεχνητό χιόνι και τα κλειστά χιονοδρομικά κέντρα, τα οποία λειτουργούν 365 μέρες τον χρόνο, όπως στο Ντουμπάι, τη Σαγκάη και σύντομα στη Σαουδική Αραβία και την Αυστραλία, πιστεύει ότι είναι το μέλλον του σκι. Μετά από προσκλήσεις, μέσω της FIS, ο ίδιος συμβάλλει τα τελευταία έξι χρόνια στη διοργάνωση χιονοδρομικών αγώνων στο Ντουμπάι, καθώς τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν γίνει μέλος της οικογένειας των χωρών του σκι. Εξάλλου η Σαουδική Αραβία, η οποία έγινε μέλος το 2024, διοργάνωσε πέρυσι για πρώτη φορά αγώνες στο Ντουμπάι και ήδη κατασκευάζει δύο κλειστά χιονοδρομικά κέντρα.
Το τεχνητό χιόνι χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες το 1980, στο Λέικ Πλάσιντ της Νέας Υόρκης. Όμως το Πεκίνο, όπου ο Κυριάκος Κυριάκου συμμετείχε ως απεσταλμένος της FIS στους Ολυμπιακούς του 2022, ήταν το πρώτο που βασίστηκε σχεδόν εξ ολοκλήρου στην παραγωγή χιονιού. Για τους προσεχείς Ολυμπιακούς, που θα διεξαχθούν στο Μιλάνο και την Κορτίνα ντ’ Αμπέτσο, από τις 6 μέχρι τις 22 Φεβρουαρίου, η οργανωτική επιτροπή σχεδιάζει να παράγει σχεδόν 2,4 εκατ. κυβικά μέτρα χιονιού. Αντίθετα, όταν η Κορτίνα φιλοξένησε τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1956 δεν χρησιμοποιήθηκε τεχνητό χιόνι, αν και ο ιταλικός στρατός μετέφερε φορτηγά με χιόνι από τις Δολομίτες.
Όπως διαβεβαιώνει ο Κυριάκος Κυριάκου, στις μέρες μας, για όλους τους μεγάλους αγώνες όλες οι πίστες προετοιμάζονται με ενίσχυση από τεχνητό χιόνι, κυρίως για να είναι οι συνθήκες στον ίδιο βαθμό δίκαιες για όλους τους αθλητές. Αντιθέτως, στις δεκαετίες του '80 και του ’90, οι αγώνες τύγχανε να διεξάγονται σε διαδρομές με λακκούβες, οι οποίες επηρέαζαν αρνητικά την ταχύτητα του αθλητή.
Πολίτης του κόσμου
Για να προσφέρει τις υπηρεσίες του ως τεχνικός εκπρόσωπος, τόσο για το αλπικό σκι όσο και για την αλπική χιονοσανίδα, απαιτείται να ταξιδεύει συχνά, ειδικά αυτή την περίοδο, κατά την οποία λαμβάνουν χώρα τα μεγάλα αθλητικά γεγονότα των χειμερινών αθλημάτων. Την περσινή χρονιά απουσίαζε συνολικά για πάνω από 50 μέρες, με μικρά διαλείμματα, από την Κύπρο. Το ίδιο αναμένει και φέτος. Στις 12 Ιανουαρίου έφτασε στο Μπάνσκο της νοτιοδυτικής Βουλγαρίας, όπου ήταν διαιτητής εκκίνησης στο Παγκόσμιο Κύπελλο Αλπικής Χιονοσανίδας. Συμμετείχαν 127 αθλητές από 20 χώρες. Εδώ πρέπει να σημειωθεί ότι οι αγώνες στο Μπάνσκο είναι η τελευταία ευκαιρία των αθλητών για πρόκριση στους προσεχείς Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες.
Αποκορύφωμα των φετινών ταξιδιών του Κυριάκου Κυριάκου θα είναι η Νορβηγία στα μέσα Μαρτίου, για τους τελικούς αγώνες του Παγκοσμίου Κυπέλου Αλπικού Σκι. Ως βοηθός του υπεύθυνου ασφάλειας των αγώνων, θα είναι μαζί με τους 15 καλύτερους, τόσο άνδρες όσο και γυναίκες, αθλητές στον κόσμο, οι οποίοι θα διεκδικήσουν την κρυστάλινη σφαίρα, ανάλογα με τη συνολική βαθμολογία της χρονιάς.
Συμμετέχει και στις συνεδριάσεις πέντε επιτροπών της Διεθνούς Ομοσπονδίας Σκι, οι οποίες γίνονται δύο φορές τον χρόνο. Η μία παραδοσιακά λαμβάνει χώρα στη Ζυρίχη της Ελβετίας το φθινόπωρο και πριν τη σεζόν του σκι και η δεύτερη το καλοκαίρι, σε διάφορα μέρη του κόσμου. Πρόσφατα, μετά από δική του εισήγηση εντάχθηκε ειδικός κανονισμός αγώνων, ώστε ο αθλητής αλπικού σκι που κατά την κατάβαση παρεμποδίζεται από μία πόρτα (π.χ. μπλέξιμο στα πόδια) να έχει ακόμα μία ευκαιρία κατάβασης.
Από τις ακαδημίες Τροόδους
Θυμάται τον εαυτό του το 1974, όταν στα 12 του και στην πρώτη τάξη του Γυμνασίου Ομόδους άρχισε η σχέση του με το σκι. Το χωριό του, οι Πάνω Πλάτρες, είναι ένα από τα χωριά περιμετρικά του Ολύμπου, που σε παλιές δεκαετίες τροφοδοτούσαν τον Όμιλο Χιονοδρόμων Κύπρου με αθλητές διεθνών αγώνων. Τέτοια εποχή, τις καθημερινές, από κάθε γυμνάσιο της περιοχής ξεκινούσε ένα λεωφορείο με μαθητές για προπόνηση. Όσον αφορά στις προπονήσεις των Σαββατοκύριακων, βλέπει σήμερα νοερά τον εαυτό του παιδί να ανηφορίζει με τα πόδια μέσα στο κρύο και την ομίχλη, για να φτάσει, όπως και άλλα παιδιά των χωριών του Τροόδους στις δεκαετίες 1960 – 1980, στη Χιονίστρα για προπόνηση. Για να βρει εκεί τους παλαιότερους αθλητές και προπονητές σκι, Φίλιππο Ξενοφώντος και Λάμπρο Λάμπρου (oι αθλητές που άνοιξαν τον δρόμο για τη συμμετοχή Κύπριων χιονοδρόμων στους μεγάλους διεθνείς αγώνες της FIS, ο πρώτος στους Ολυμπιακούς του Λέικ Πλάσιντ των ΗΠΑ το 1980 και ο δεύτερος στο Παγκόσμιο Κύπελλο Αλπικού Σκι στο Γκάρμις-Παενκίρχεν της Γερμανίας το 1978), για να του δώσουν σκι και να τον εκπαιδεύσουν μαζί με άλλα παιδιά. Όπως θυμάται, οι προπονήσεις αλλά και οι αγώνες ξεκινούσαν πατώντας και στρώνοντας οι ίδιοι το χιόνι στην πίστα, καθώς ανηφόριζαν με τα πέδιλα του σκι. Τότε δεν υπήρχαν ειδικά οχήματα.
Εδώ και 10 χρόνια είναι ένας από τους 40 διεθνώς επιθεωρητές-πιστοποιητές για πίστες αγώνων.
Οι πρώτοι Αγώνες Μικρών Κρατών στην Κύπρο - «Βρακάδες» έκαναν σκι
Στην ιστορία του κυπριακού σκι σημαντικό κεφάλαιο είναι ο πρωταγωνιστικός του ρόλος, μέσα από τις προσπάθειες του αείμνηστου προέδρου της Ομοσπονδίας Χιονοδρόμων Κύπρου Παύλου Μιχαηλίδη, για τη δημιουργία του Οργανισμού SES (αρχικά, το 1991, σήμαινε «Οργανισμός Μικρών Κρατών Σκι Ευρώπης» και από το 1994 «Οργανισμός Μικρών Αναδυόμενων Χωρών του Σκι»), που ενώνει μέχρι σήμερα τις μικρές χώρες του σκι στον δυτικό κυρίως κόσμο. Σήμερα είναι ο μοναδικός εγγεγραμμένος στην Κύπρο διεθνής αθλητικός οργανισμός, λειτουργώντας κάτω από την κυπριακή νομοθεσία.
Οι πρώτοι αγώνες του κυπέλλου SES διεξήχθησαν στην Κύπρο το 1990. Σε αυτούς συμμετείχε και ο Κυριάκος Κυριάκου. «Οι αγώνες αυτοί», όπως δήλωσε στον «Π» ο Παύλος Μιχαηλίδης σε παλιό ρεπορτάζ, «ήταν πολύ σημαντικοί, γιατί έδιναν στην Κύπρο την ευκαιρία να παρουσιάσει, στη μεγάλη οικογένεια των μελών κρατών SES αλλά και των υπολοίπων της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Σκι (FIS), την ικανότητα των Κυπρίων να οργανώνουν διεθνείς αγώνες χιονοδρομιών εφάμιλλους των αλπικών χωρών». Μάλιστα το Ραδιοφωνικό ίδρυμα Κύπρου για πρώτη φορά προέβη σε άμεση μετάδοση των αγώνων από την τηλεόραση και προβλήθηκαν στις χώρες SES που έλαβαν μέρος.
Οι πρώτοι αγώνες του κυπέλλου των χωρών SES έγιναν στο Τρόοδος το 1990. Η εναρκτήρια τελετή έγινε με Κύπριους βρακάδες, μεταξύ των οποίων και ο ίδιος (αριστερά), να κάνουν καταβάσεις από την κορυφή του Ολύμπου.
Σήμερα ο Κυριάκος Κυριάκου θυμάται ότι υπήρχε πρόβλημα με την ποσότητα χιονιού στη χιονοδρομική πίστα, για αυτό χρειάστηκε τις προηγούμενες μέρες να μεταφέρουν χιόνι από άλλα σημεία. Τόνισε επίσης ότι η εναρκτήρια τελετή έγινε με Κύπριους βρακάδες –μεταξύ των οποίων και ο ίδιος– να κάνουν καταβάσεις από την κορυφή του Ολύμπου.
Όπως ομολογεί, δεν ήταν από τους καλύτερους αθλητές του Τροόδους. Δεν ήταν σε τέτοιο επίπεδο ώστε να εκπροσωπήσει την Κύπρο σε Ολυμπιάδες και Παγκόσμια Κύπελλα. Αποφάσισε να σταματήσει να συμμετέχει μία μέρα που κέρδισε έναν αγώνα. Όμως μπήκε στο μυαλό του η ιδέα να εκπροσωπήσει την Κύπρο εντός της FIS ως τεχνικός εκπρόσωπος. Τονίζει ότι σε αυτό το εγχείρημα τον ενθάρρυνε από την πρώτη στιγμή ο Παύλος Μιχαηλίδης. Επίσης άρχισε να επισκέπτεται χιονοδρομικά κέντρα στην Ελλάδα, όπου παρακολουθούσε αγώνες και δεχόταν καθοδήγηση από φίλους. Έτσι, το 2000 προτάθηκε στη FIS από την Ομοσπονδία Χιονοδρόμων Κύπρου. Χρειάστηκαν τρία χρόνια δοκιμασίας, η οποία περιελάμβανε γραπτές και επί του πεδίου εξετάσεις, μέχρι που το 2003 εντάχθηκε στην ομάδα των τεχνικών εκπροσώπων της FIS, ως ο πρώτος Κύπριος στην Ιστορία.
Για το έργο του στη FIS χαίρει της στήριξης της Κυπριακής Ομοσπονδίας Χιονοδρόμων και για αυτόν τον λόγο νιώθει την ανάγκη να την ευχαριστήσει, όπως και ειδικά τον πρόεδρό της, Ντίνο Λευκαρίτη.