Από το Περλ Χάρμπορ στο «χωρίς εμάς θα μιλούσατε γερμανικά»: Οι ιστορικές αναφορές του Τραμπ που προκάλεσαν σάλο

Όταν η ιστορία χρησιμοποιείται ως εργαλείο συνειδητής ή υποσυνείδητης πολιτικής πίεσης
Οι αναφορές σε γεγονότα του παρελθόντος αποτελούν μέρος μιας σταθερής ρητορικής πρακτικής του Ντόναλντ Τραμπ, όπου η ιστορία χρησιμοποιείται ως εργαλείο συνειδητής ή υποσυνείδητης πολιτικής πίεσης.
Ένα αμήχανο στιγμιότυπο εκτυλίχθηκε προ μερικών ωρών στον Λευκό Οίκο κατά τη διάρκεια των κοινών δηλώσεων του Ντόναλντ Τραμπ με την Σανάε Τακαϊτσι, όταν ο Αμερικανός Πρόεδρος επιχείρησε να απαντήσει με χιούμορ σε ερώτηση για την αιφνιδιαστική επίθεση στο Ιράν.
«Ποιος ξέρει καλύτερα για τον αιφνιδιασμό από την Ιαπωνία;»
Ερωτηθείς από Ιάπωνα δημοσιογράφο γιατί οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είχαν ενημερώσει εκ των προτέρων τους συμμάχους τους, ο Τραμπ επικαλέστηκε το στοιχείο του αιφνιδιασμού, κάνοντας μια αιχμηρή αναφορά στο Περλ Χάρμπορ. «Δεν είπαμε σε κανέναν τίποτα γιατί θέλαμε το στοιχείο του αιφνιδιασμού. Ποιος ξέρει καλύτερα για τον αιφνιδιασμό από την Ιαπωνία; Εσείς γιατί δεν μου είπατε τίποτα για το Περλ Χάρμπορ;» ανέφερε, επιχειρώντας να δώσει έμφαση στην επιλογή της τακτικής.
Η αποστροφή αυτή, ωστόσο, προκάλεσε εμφανή αμηχανία στην αίθουσα. Παρά τα γέλια του ίδιου και ορισμένων παρευρισκομένων, η Τακαΐτσι αντέδρασε συγκρατημένα, παραμένοντας σιωπηλή για λίγα δευτερόλεπτα και στρέφοντας το βλέμμα της προς τον δημοσιογράφο.
Το περιστατικό, ωστόσο, δεν ήταν μεμονωμένο. Αντίθετα, αποτελεί μέρος μιας σταθερής ρητορικής πρακτικής του Τραμπ, όπου η ιστορία χρησιμοποιείται όχι ως σημείο αναφοράς, αλλά ως εργαλείο συνειδητής ή υποσυνείδητης πολιτικής πίεσης.
Από το Περλ Χάρμπορ στην Απόβαση της Νορμανδίας
Λίγους μήνες νωρίτερα, σε μια συνομιλία με τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, η αναφορά στην 6η Ιουνίου και την Απόβαση στη Νορμανδία προκάλεσε μια εξίσου χαρακτηριστική αντίδραση. Ο Τραμπ σχολίασε ότι το D-Day «δεν ήταν μια ευχάριστη μέρα» για τη Γερμανία. Ο Μερτς απάντησε ότι επρόκειτο για την απελευθέρωση της χώρας του από τον ναζισμό. Όμως ο Τραμπ είχε αφήσει και πάλι το αποτύπωμά του φαρδύ-πλατύ στην κουβέντα τους.
Η φράση προς τον Μακρόν
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η αναφορά του Τραμπ προς τον Εμανουέλ Μακρόν – σε μια κατ’ ιδίαν συζήτησή τους στα πλαίσια του Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός – ότι χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο η Ευρώπη «θα μιλούσε σήμερα γερμανικά. Αντε, και λίγα ιαπωνικά».
«Φωτιά και Οργή»
Η πιο χαρακτηριστική ίσως χρήση ιστορικού φορτίου στη ρητορική του Τραμπ καταγράφηκε το 2017, όταν απευθυνόμενος στη Βόρεια Κορέα και τον Κιμ Γιόνγκ Ουν προειδοποίησε ότι οι ΗΠΑ θα απαντήσουν με «fire and fury», δηλαδή με «φωτιά και οργή». Η φράση παρέπεμπε ευθέως στις δυο ατομικές βόμβες που έριξαν οι ΗΠΑ σε Χιροσίμα και Ναγκασάκι τον Αύγουστο του 1945.
Η ρητορική αυτή συναντά συγκεκριμένα όρια
Ωστόσο, αυτή η ρητορική συναντά συγκεκριμένα όρια, όπως σχολιάζει η εφημερίδα Guardian Στην περίπτωση της Ιαπωνίας, το μεταπολεμικό Σύνταγμα του 1947 περιορίζει τη στρατιωτική της δράση. Η Τακαΐτσι το υπενθύμισε αυτό στον Τραμπ, εξηγώντας τις θεσμικές δεσμεύσεις της χώρας.
Αντίστοιχα, στην Ευρώπη, τέτοιες δηλώσεις συχνά προκαλούν αντιδράσεις, καθώς αγγίζουν ευαίσθητα ιστορικά ζητήματα.
«Το ερώτημα που παραμένει είναι κατά πόσο αυτή η προσέγγιση ενισχύει τη διαπραγματευτική θέση των Ηνωμένων Πολιτειών ή αν επιβαρύνει τις σχέσεις με συμμάχους που αντιμετωπίζουν την ιστορία με διαφορετικούς όρους», καταλήγει εμφατικά η βρετανική εφημερίδα.
Πηγή: iefimerida.gr