Ανάλυση CNNi: Το δίλημμα του Τραμπ για το Ιράν - Διπλωματία ή στρατιωτικό «χτύπημα»

Αντιμέτωπος με το δίλημμα, αν θα δώσει μια ακόμη ευκαιρία στη διπλωματία ή αν θα επιλέξει να προχωρήσει σε ένα στρατιωτικό πλήγμα κατά του Ιράν, είναι ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ μετά τον τρίτο γύρο των συνομιλιών στη Γενεύη ανάμεσα στην Τεχεράνη και την Ουάσινγκτον.
Αυτό, γιατί μετά την ολοκλήρωση του τρίτου γύρου των συνομιλιών στη Γενεύη με μια φαινομενική συμφωνία για μια ακόμη συνάντηση «τεχνικού επιπέδου» στη Βιέννη την επόμενη εβδομάδα, ο Λευκός Οίκος πρέπει να αξιολογήσει, εάν η διπλωματία μπορεί να αποφέρει αποτελέσματα ή εάν θα πρέπει να επιλέξει τη στρατιωτική οδό, όπως γράφει το CNNi.
Από στρατιωτικής άποψης τα μηνύματα των ΗΠΑ είναι σαφή. Οι Αμερικανοί έχουν προχωρήσει στη μεγαλύτερη συσσώρευση αεροπορικής και ναυτικής ισχύος στην περιοχή από την εισβολή στο Ιράκ το 2003.
Με αυτές τις κινήσεις ο Τραμπ στοχεύει να διασφαλίσει ότι η Τεχεράνη βλέπει ότι η περιορισμένη υπομονή του για ένα αποτέλεσμα μέσω διαπραγματεύσεων υποστηρίζεται στρατιωτικά.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες φαίνεται ότι προσώρας έχουν επιλέξει να δώσουν τον πρώτο λόγο στη διπλωματία. Αυτό έχει σημασία, καθώς οι προηγούμενοι βομβαρδισμοί των πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν έχουν προφανώς αποτύχει, ανεξάρτητα από τους ισχυρισμούς του Τραμπ πέρυσι ότι το πυρηνικό πρόγραμμα είχε «εξαφανιστεί».
Ο Τραμπ προφανώς πιστεύει ότι το Ιράν σκοπεύει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, παρά τις δηλώσεις του Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ περί του αντιθέτου και μια αξιολόγηση της κοινότητας των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών πέρυσι.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε την Τετάρτη (25/2) ότι δεν πιστεύει ότι οι Ιρανοί εμπλουτίζουν επί του παρόντος ουράνιο, αλλά ότι «μπορείτε να τους δείτε να προσπαθούν πάντα να ανοικοδομήσουν στοιχεία» του προγράμματός τους. Αν ο Λευκός Οίκος πίστευε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις θα μπορούσαν να βομβαρδίσουν ό,τι έχει απομείνει, είναι πιθανό να είχε επιλέξει να ακολουθήσει γρήγορα αυτήν την επιλογή - ή να είχε ζητήσει από το Ισραήλ να το κάνει - χωρίς να αποκαλύπτει τα σχέδιά του.
Αντίθετα, η κυβέρνηση πιθανότατα πιστεύει ότι μια διπλωματική λύση μπορεί να επιτύχει καλύτερα τους στόχους της. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι το Ιράν δεν θα έχει στην κατοχή του πυρηνικά όπλα και ότι θα αποδεχθεί τις επιθεωρήσεις όπως και στο παρελθόν.
Περίπλοκη η θέση των ΗΠΑ
Το Ιράν έχει αποδειχθεί αυθεντία στην καθυστέρηση και την περιπλοκή των συνομιλιών. Η άφιξη της «αρμάδας» του Τραμπ μπορεί να αλλάξει την εξίσωσή και να προωθήσει μια συμφωνία πιο γρήγορα. Αλλά η θέση των ΗΠΑ είναι επίσης περίπλοκη.
Εξακολουθεί να είναι πολύ ασαφές ποιες είναι οι κόκκινες γραμμές της Ουάσιγκτον. Επιδιώκουν οι ΗΠΑ απλώς οι Ιρανοί να μην έχουν πυρηνικά όπλα ή να μην έχουν εμπλουτίσει ουράνιο;
Ο Τραμπ στην ομιλία του για την Κατάσταση του Έθνους δεν απαίτησε ρητά τον τερματισμό του εμπλουτισμού και το περιβάλλον του φαίνεται να ενημερώνουν τα μέσα ενημέρωσης ότι μπορεί να αποδεχτούν «συμβολικό» ιρανικό εμπλουτισμό, ίσως καθαρά για ιατρικούς σκοπούς.
Πρέπει μια συμφωνία να περιλαμβάνει όρια στο βεληνεκές των πυραύλων του Ιράν, οι οποίοι ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι σύντομα θα μπορούσαν να πλήξουν τις Ηνωμένες Πολιτείες; Πρέπει επίσης το Ιράν να συμφωνήσει να περιορίσει τους πληρεξούσιους του στην περιοχή, οι οποίοι έχουν πληγεί σοβαρά από την πρόσφατη στρατιωτική δράση του Ισραήλ και των ΗΠΑ και την πτώση του καθεστώτος Άσαντ στη Συρία στα τέλη του 2024;
Το χαρτί της διαπραγμάτευσης
Η αλήθεια είναι ότι μπορεί να λειτουργήσει προς όφελος του Τραμπ να αφήσει τους Ιρανούς να μαντεύουν πόσα πρέπει να παραχωρήσουν για να στείλουν την αμερικανική αρμάδα πίσω στην πατρίδα τους. Μια γρήγορη συμφωνία είναι εφικτή, καθώς η συμφωνία της εποχής Ομπάμα του 2015 παρέχει το πλαίσιο και την υποδομή για επιθεωρήσεις.
Οι διαπραγματευτικές ομάδες δεν χρειάζεται να ξεκινήσουν από το μηδέν σε αυτή την περίπτωση κάτι που μπορεί να είναι θετικό για τον απεσταλμένο των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ, ο οποίος έχει προηγουμένως επικριθεί για την κακή κατανόηση των λεπτομερειών στις συνομιλίες για την Ουκρανία. Επίσης ο Γουίτκοφ έχει στη διάθεσή του ένα ένα μοχλό πίεσης που δεν υπήρχε στις συνομιλίες υπό την ηγεσία του Ομπάμα και δεν είναι άλλο από τα δύο αεροπλανοφόρα που έχει στείλει στην περιοχή ο Αμερικανός πρόεδρος.
Ωστόσο, είναι το μαστίγιο του Τραμπ και όχι το διπλωματικό καρότο, που προκαλεί πραγματικά προβλήματα στον Λευκό Οίκο. Η δύναμη που αναπτύσσεται στην περιοχή είναι αρκετά μεγάλη για να στείλει ένα μήνυμα πραγματικής πρόθεσης και απειλής, αλλά πιθανώς όχι τόσο για να διατηρήσει μια στρατιωτική επίθεση διάρκειας εβδομάδων. Αυτό καθιστά την αλλαγή καθεστώτος απίθανη.
Δεν υπάρχει επίσης καμία εμπλοκή χερσαίων δυνάμεων και έτσι η εκδίωξη του Αγιατολάχ Χαμενεΐ θα έπρεπε να συμβεί μαγικά μέσω μιας γρήγορης και συνεκτικής λαϊκής εξέγερσης, μετά από στοχευμένες αεροπορικές επιδρομές που εξαφάνισαν το μεγαλύτερο μέρος των δομών ασφαλείας του θεοκρατικού καθεστώτος. Αυτό είναι άπιαστο όνειρο.
Αξιωματούχοι του Πενταγώνου προειδοποιούν επίσης - με διαρροές στα μέσα ενημέρωσης - για την έλλειψη πόρων για μια εκστρατεία μεγάλης κλίμακας. Αυτό, μαζί με αναφορές ότι τα αμερικανικά αεροπλανοφόρα χρειάζονται συντήρηση, εγκυμονεί κινδύνους εάν ο Τραμπ διατάξει μια παρατεταμένη, μακρά επίθεση. Θα άνοιγε τις ΗΠΑ σε ένα τέλμα τύπου Ιράκ, και μάλιστα εν μέσω σαφών προειδοποιήσεων ότι τα στρατεύματά του κινδυνεύουν χωρίς επαρκείς πόρους. Αυτό είναι πολιτικά σχεδόν αυτοκτονικό για οποιονδήποτε πρόεδρο, όσο παντοδύναμος κι αν αισθάνεται.
Οι στρατιωτικές επιλογές του Τραμπ
Οι πιο βιώσιμες στρατιωτικές επιλογές του Τραμπ μοιάζουν με κάτι πιο σύντομο και στοχευμένο. Αλλά και αυτό ενέχει στρατηγικό κίνδυνο. Η χρήση μόνο ενός τμήματος της αναπτυγμένης δύναμης μπορεί να υποδηλώνει τα όρια της όρεξης του Τραμπ για σύγκρουση αλλά και ταυτόχρονα να μειώνει την ισχύ της αποτρεπτικής δύναμης των ΗΠΑ στην περιοχή.
Το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν μπορεί εύκολα να αντέξει μία ή δύο νύχτες στοχευμένων επιθέσεων, να αντεπιτεθεί με τα ίδια μέσα που χρησιμοποίησε στο παρελθόν και να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η αλαζονεία της κυβέρνησης - και ακόμη και η στρατιά της - είναι εξαιρετικά βιώσιμες.
Ο χρόνος επίσης δεν είναι με το μέρος του Τραμπ. Το Πεντάγωνο δεν μπορεί να κρατήσει στην περιοχή ένα τόσο μεγάλο κομμάτι των στρατιωτικών του δυνάμεων για μήνες. Τα F-35 που μένουν σε αδράνεια σε αεροδιαδρόμους εξακολουθούν να θέτουν σε κίνδυνο την αμερικανική ετοιμότητα για μελλοντικές συγκρούσεις.
Η πρωτοφανής αμερικανική παρουσία μπορεί να αποτρέψει το Ιράν από αντίποινα μετά από μια σύντομη επίθεση, αλλά ταυτόχρονα αυξάνει τους αμερικανικούς στόχους που πρέπει να πλήξει η Τεχεράνη. Μετά τον 12ήμερο πολέμου με το Ισραήλ, ο κίνδυνος δεν είναι ο ιρανικός στρατός. Αντίθετα, είναι ένας πύραυλος ή drone που θα γλιστρήσει μέσα από την αεράμυνα και θα προκαλέσει αρκετές απώλειες στις ΗΠΑ για να αναγκάσει έναν κύκλο αντιποίνων. Τότε οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να βρεθούν σε έναν πόλεμο που γνωρίζουν ότι είναι επιλογή τους, εναντίον ενός αντιπάλου που είναι πεπεισμένος ότι ο αγώνας τους είναι υπαρξιακός.
Τελικά, χωρίς μια γρήγορη συμφωνία, οι στρατιωτικές επιλογές του Τραμπ είναι λιγότερες κάθε εβδομάδα που περνά. Δεν έχει προετοιμάσει ούτε το αμερικανικό εκλογικό σώμα ούτε τις δυνάμεις στην περιοχή για μια σαρωτική, εξουθενωτική επίθεση. Ένα άλλο σύντομο, απότομο χτύπημα πιθανότατα δεν θα σβήσει επ' αόριστον το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Αλλά μπορεί να κάνει γνωστά τα όρια της όρεξης του Τραμπ για πόλεμο.
Πηγή: cnn.gr