Η διακοπή των ροών από τον κρίσιμο ενεργειακό διάδρομο «παγώνει» έως και το 20% της παγκόσμιας προσφοράς, ανεβάζει πετρέλαιο και φυσικό αέριο και επαναφέρει τον εφιάλτη του πληθωρισμού σε Ευρώπη και Ασία
Κάθε μέρα που το Ιράν κρατάει κλειστό το Στενό του Ορμούζ, περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) παραμένει ακινητοποιημένο. Και κάθε μέρα, οι traders ενημερώνουν για το πόση προσφορά χάνεται για το έτος. Καθώς οι εκτιμήσεις τους αυξάνονται, αυξάνονται και οι τιμές της ενέργειας.
Το αργό πετρέλαιο Brent, στα 105 δολάρια το βαρέλι, είναι 45% ακριβότερο από ό,τι πριν από την έναρξη των εχθροπραξιών. Οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί κατά 65%. Ο λόγος που δεν είναι υψηλότερες είναι ότι οι επενδυτές αναμένουν ότι οι ροές θα ξαναρχίσουν σύντομα. Τα χρηματοοικονομικά στοιχήματα ότι οι τιμές θα μειωθούν συγκεντρώνονται γύρω στα 80 δολάρια το βαρέλι για τον Ιούλιο.
Οι τιμές του πετρελαίου έχουν εκτοξευθεί στα ύψη και οι χρηματιστηριακές αγορές ταλαντεύονται καθώς ο κόσμος περιμένει να δει πότε το Ιράν θα επιτρέψει την επαναλειτουργία των Στενών – μέσω των οποίων διέρχεται περίπου το 20% όλου του πετρελαίου. Προς το παρόν, μόνο ελάχιστα πλοία διασχίζουν το στενό κάθε μέρα. Εν τω μεταξύ, οι επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές στην περιοχή έχουν συμβάλει καθοριστικά στην αύξηση των τιμών.
Ράλι τιμών, περιορισμένες ροές και στοιχήματα για αποκλιμάκωση
Η Ασία είναι αυτή που το έχει νιώσει περισσότερο, γιατί σχεδόν το 90% του πετρελαίου και του φυσικού αερίου που διέρχεται από το στενό έχει προορισμό τις ασιατικές χώρες. Και ήδη, η πίεση γίνεται αισθητή.
Το Κατάρ – ο δεύτερος μεγαλύτερος εξαγωγέας LNG στον κόσμο με 84 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως και βασικός προμηθευτής κρατών μελών της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ιταλίας, του Βελγίου και της Ισπανίας, επιβεβαίωσε ότι δεν μπορεί πλέον να τηρήσει τις συμβατικές υποχρεώσεις μετά τις επιθέσεις του Ιράν νωρίτερα αυτόν τον μήνα στη Βιομηχανική Πόλη Ρας Λαφάν.
Οι επισκευές στην κατεστραμμένη υποδομή θα μπορούσαν να διαρκέσουν έως και πέντε χρόνια. Σε ερευνητικό σημείωμα με ημερομηνία 22 Μαρτίου, η Goldman Sachs αύξησε την πρόβλεψή της για το TTF του δεύτερου τριμήνου του 2026 στα 72 ευρώ/MWh από 63 ευρώ/MWh, προειδοποιώντας ότι η ευρωπαϊκή αποθήκευση θα πρέπει να προσελκύσει φορτία LNG μακριά από ανταγωνιστικούς Ασιάτες αγοραστές για να γεμίσει επαρκώς τις αποθήκες της πριν από τον επόμενο χειμώνα.
Το TTF είναι το κύριο σημείο διαπραγμάτευσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη, που επηρεάζει και την πραγματική τιμή στα τιμολόγια των καταναλωτών και για το ηλεκτρικό ρεύμα στην Ευρώπη. Ένα δυσμενές σενάριο – στο οποίο οι ροές ενέργειας του Ορμούζ παραμένουν μειωμένες για δέκα εβδομάδες αντί για έξι – θα μπορούσε να ωθήσει τον μέσο όρο του TTF του καλοκαιριού του 2026 πάνω από 89 ευρώ/MWh.
Ένα άλλο ακραίο σενάριο, που ενσωματώνει μεγαλύτερες μακροπρόθεσμες ζημιές στις υποδομές του Κατάρ, προβλέπει ότι το TTF θα μπορούσε να φτάσει πάνω από τα 100 ευρώ/MWh κατά τη διάρκεια των καλοκαιρινών μηνών. Για λόγους σύγκρισης, το TTF κορυφώθηκε στα 345 ευρώ/MWh τον Αύγουστο του 2022 μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Η τάση αποπληθωρισμού που βίωσε η Ευρώπη τα τελευταία τρία χρόνια έχει τελειώσει, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα.
Όλα αυτά, όσο μπαίνουμε στην πέμπτη εβδομάδα του πολέμου με άγνωστο χρονοδιάγραμμα, γεννούν ερωτήματα αλλά και εφιαλτικά σενάρια για τις επιπτώσεις στην οικονομία. Μία ενεργειακή κρίση συμπαρασύρει και τον πληθωρισμό.
Η Goldman Sachs αναμένει ότι ο γενικός πληθωρισμός στην ευρωζώνη θα εκτοξευθεί στο 2,7% σε ετήσια βάση τον Μάρτιο, απότομη αύξηση από 1,89% τον Φεβρουάριο, σχεδόν εξ ολοκλήρου λόγω της ενέργειας, που προβλέπεται να κυμανθεί από -3,1% σε +5,9% σε ετήσια βάση σε έναν μόνο μήνα.
Η μεσοπρόθεσμη πορεία έχει αλλάξει εξίσου απότομα: Η Goldman Sachs προβλέπει τώρα ότι ο γενικός πληθωρισμός θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στο 2,9% καθ’ όλη τη διάρκεια του 2026 και θα κορυφωθεί στο 3,2% στο δεύτερο τρίμηνο, μια πορεία που θα θεωρείτο επικίνδυνη στις αρχές του έτους.
Ο δομικός πληθωρισμός, ο οποίος δεν περιλαμβάνει την ενέργεια και τα τρόφιμα, αναμένεται επίσης να αυξηθεί, φτάνοντας το 2,5% στο τρίτο τρίμηνο, καθώς το κόστος ενέργειας αρχίζει να επηρεάζει τις τιμές των υπηρεσιών και το κόστος μεταφορών. Η μετακύλιση δε θα είναι ομοιόμορφη: Η Γερμανία αντιμετωπίζει ένα σοκ τιμών ντίζελ περίπου 25% σε μηνιαία βάση από τα τέλη Μαρτίου, ενώ η Ισπανία έχει μετριάσει εν μέρει το πλήγμα μειώνοντας στο μισό τον ΦΠΑ στις περισσότερες πηγές ενέργειας.
Αλλά η κατεύθυνση είναι η ίδια παντού. Το χρονικό διάστημα στο οποίο η ΕΚΤ θα μπορούσε να υποστηρίξει με αξιοπιστία ότι βρισκόταν σε καλό δρόμο για την επίτευξη του στόχου του 2% έχει κλείσει. Το θέμα είναι ότι τα τελευταία φορτία από το Κατάρ, θα φτάσουν στην Ασία και την Ευρώπη σε λίγες μέρες.
Μετά από αυτό, οι αγοραστές θα πρέπει να αναζητήσουν προμήθειες αλλού ή να μείνουν χωρίς πετρέλαιο, με την αναπλήρωση των αποθεμάτων για τον χειμώνα να κινδυνεύει.
Οι έμποροι πετρελαίου και φυσικού αερίου εξακολουθούν να βασίζονται σε ένα εαρινό θαύμα. Ο κόσμος προσεύχεται για ένα. Αλλά η εφοδιαστική αλυσίδα του πετρελαίου και του φυσικού αερίου δε θα κατευναστεί εύκολα. Οι αγορές ενέργειας θα ζουν με τις επιπτώσεις του πολέμου μέχρι και τον χειμώνα και η ενεργειακή κρίση που έρχεται μπορεί πραγματικά να μοιάζει με την τέλεια καταιγίδα που κανείς δεν περίμενε.
Πηγή: ethnos.gr
Αγορές σε νευρική κρίση με φόντο το Ορμούζ
Οι αγορές ενέργειας βρίσκονται σε κατάσταση νευρικής κρίσης λόγω των αυξανόμενων εντάσεων γύρω από το Στενό του Ορμούζ. Η διακοπή των ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου από την περιοχή απειλεί να αυξήσει σημαντικά τις τιμές, επαναφέροντας τον κίνδυνο πληθωρισμού στην Ευρώπη και την Ασία. Κάθε μέρα που το Στενό παραμένει κλειστό, η παγκόσμια προσφορά μειώνεται κατά περίπου το 20%, οδηγώντας σε άνοδο των τιμών του αργού πετρελαίου Brent κατά 45% και του φυσικού αερίου στην Ευρώπη κατά 65%. Η Ασία είναι ιδιαίτερα ευάλωτη, καθώς σχεδόν το 90% του πετρελαίου και του φυσικού αερίου που διέρχεται από το Στενό προορίζεται για ασιατικές χώρες. Το Κατάρ, σημαντικός εξαγωγέας LNG, δεν μπορεί πλέον να τηρήσει τις συμβατικές του υποχρεώσεις λόγω των επιθέσεων στις υποδομές του. Οι αναλυτές προβλέπουν περαιτέρω αύξηση των τιμών, με σενάρια που φτάνουν έως και τα 89 ευρώ/MWh για το TTF (το κύριο σημείο διαπραγμάτευσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη) σε περίπτωση παρατεταμένης διακοπής των ροών. Η Goldman Sachs έχει ήδη αυξήσει τις προβλέψεις της για τις τιμές του φυσικού αερίου.
