Traditions of the Three-Day Period with Disguises, Fasting Food and Kite Flying in the Fields

Γλέντια σε σπίτια, χορούς και τραγούδια, μεταμφιέσεις, μάσκες και γαστρονομικά εδέσματα περιλαμβάνει η Κυριακή, γνωστή ως «Κυριακή της Απόκρεω» της τελευταίας και ως «Κυριακή της Τυρινής», σύμφωνα με την Άννα Τσέλεπου, μελετήτρια της παράδοσης. Τα έθιμα του τριημέρου, είπε η κ. Τσέλεπου, είναι πολλά και πρόκειται για έθιμα που κρατάμε μέχρι σήμερα.
Σε δηλώσεις της στο ΚΥΠΕ η κ. Τσέλεπου ανέφερε πως είναι η τελευταία μέρα πριν την έναρξη της Σαρακοστής, που είναι η Καθαρά Δευτέρα.
Όπως είπε, «την Κυριακή αυτή, τη γνωστή “Κυριακή της Σήκωσης”, γίνεται μεγάλη γιορτή και περιλαμβάνει γλέντια σε σπίτια, χορούς, τραγούδια, μεταμφιέσεις (μάσκες) και γαστρονομικά εδέσματα». Στο τραπέζι αυτό, πρόσθεσε, κυριαρχεί το ψητό κρέας, οι ραβιόλες, τα μακαρόνια του φούρνου και άφθονο κρασί. Απαραιτήτως τη μέρα αυτή για γλυκό υπάρχει το σπιτικό κανταΐφι που οι νοικοκυρές φτιάχνουν με μαεστρία με αμύγδαλα, κανέλα και σιρόπι.
Επίσης, σύμφωνα με το έθιμο, νέα παιδιά, συνέχισε, μεταμφιέζονται τη νύχτα αυτή σε «μασκούδες», παρδαλές μεταμφιέσεις, και γυρίζουν τα φιλικά σπίτια προκαλώντας γέλια.
Οι γνωστές «πελλόμασκες», ενώ πολλά τραγούδια και πολλά «τσιαττιστά» ακούγονται το βράδυ αυτό. Την επόμενη μέρα, την Καθαρά Δευτέρα, ξεκινά η Μεγάλη Σαρακοστή και είναι αφιερωμένη στη νηστεία.
Την Καθαρά Δευτέρα, σημείωσε, όπως αναφέρει η παράδοση, «εξαφανίζονται» τα κρέατα και τα γαλακτοκομικά και παίρνουν τη θέση τους τα ψαρικά και τα λαχανικά.
Εξαιρετικό κυπριακό έδεσμα για τη μέρα αυτή είναι η γνωστή «μούγγρα» (τουρσί) από βραστό κουνουπίδι σε δοχεία με προζύμι χυλό και απαραιτήτως σιννάπι. Καταναλώνονται παραδοσιακά επίσης ζυμωτό ψωμί και χαλβάς. Επίσης τη μέρα αυτή συνήθιζαν, αλλά και συνηθίζουν, να παίρνουν τη «μούγγρα» οι άνθρωποι του τόπου μας στους αγρούς και στις ακρογιαλιές, όπου έστρωναν τραπέζια με νηστίσιμα φαγητά, ανέφερε.
Η Καθαρά Δευτέρα είναι και η μέρα του χρόνου διαχρονικά όπου μικροί και μεγάλοι πετάνε χαρταετό, το γνωστό στην κυπριακή διάλεκτο «πετάσι».
Η κ. Τσέλεπου ανέφερε πως η τήρηση των εθίμων θα συνεχιστεί και φέτος αυτό το τριήμερο και ευχήθηκε καλή σήκωση.