Η επιβεβαίωση ότι η Νομική Υπηρεσία έδωσε οδηγίες στην Αστυνομία για καταχώρηση της υπόθεσης βιασμού εναντίον του εν αργία δημάρχου Πάφου, Φαίδωνας Φαίδωνος, συνιστά μια εξαιρετικά σοβαρή εξέλιξη. Όχι μόνο λόγω της ιδιότητας του προσώπου που αφορά, αλλά κυρίως λόγω της φύσης των αδικημάτων τα οποία, σύμφωνα με τις πληροφορίες, περιλαμβάνονται στο κατηγορητήριο.
Σύμφωνα με όσα είδαν το φως της δημοσιότητας, η υπόθεση που θα καταχωρισθεί ενώπιον δικαστηρίου αναμένεται να περιλαμβάνει τέσσερις κατηγορίες. Ανάμεσά τους τα κακουργήματα του βιασμού και της άσεμνης επίθεσης. Πληροφορίες αναφέρουν ακόμη ότι στο κατηγορητήριο θα περιληφθεί και το ιδιαίτερα σοβαρό αδίκημα της χορήγησης ουσίας με σκοπό την πρόκληση κατάστασης νάρκωσης για τη διάπραξη κακουργήματος ή πλημμελήματος.
Πρόκειται για υπόθεση η οποία θα οδηγηθεί ενώπιον Κακουργιοδικείου και αφορά αδικήματα που επισύρουν μέχρι και ποινή ισόβιας φυλάκισης. Πρόκειται, δηλαδή, για κατηγορίες εξαιρετικής βαρύτητας, οι οποίες απαιτούν απόλυτη θεσμική σοβαρότητα, νηφαλιότητα και σεβασμό στη διαδικασία της δικαιοσύνης.
Πριν από οτιδήποτε άλλο, όμως, υπάρχει μια πτυχή που είναι άξια ιδιαίτερης μνείας. Το θάρρος της γυναίκας που προχώρησε στην καταγγελία. Η απόφαση ενός ανθρώπου να μιλήσει για μια τόσο τραυματική εμπειρία, δέκα χρόνια μετά τα γεγονότα που καταγγέλλει, δεν είναι εύκολη υπόθεση. Απαιτεί ψυχική δύναμη, αποφασιστικότητα και πίστη ότι το κράτος και οι θεσμοί θα ακούσουν και θα εξετάσουν με σοβαρότητα όσα καταγγέλλονται.
Η κοινωνία οφείλει να σέβεται αυτό το θάρρος και βεβαίως, χωρίς να προδικάζει το αποτέλεσμα. Ακριβώς γι’ αυτό υπάρχουν τα δικαστήρια. Για να ακούν, να εξετάζουν τα στοιχεία και να αποφαίνονται. Η αρχή ότι ουδείς ένοχος πριν αποδεικτεί στο δικαστήριο είναι πάντοτε σε ισχύ και σεβαστή.
Από την άλλη πλευρά, η ταχύτητα με την οποία κινήθηκαν οι αρμόδιες αρχές στην παρούσα υπόθεση αποτελεί στοιχείο που επίσης αξίζει να επισημανθεί. Η διερεύνηση ολοκληρώθηκε με γοργό ρυθμό και η Νομική Υπηρεσία έκρινε ότι υπάρχουν επαρκή στοιχεία ώστε η υπόθεση να τεθεί ενώπιον δικαστηρίου. Αυτό είναι η ορθή θεσμική διαδικασία.
Διότι σε ένα κράτος δικαίου, η κρίση για το αν κάποιος είναι αθώος ή ένοχος δεν ανήκει σε κανέναν εισαγγελέα, σε καμία δημόσια υπηρεσία και σε κανένα πολιτικό πρόσωπο. Ανήκει αποκλειστικά στα δικαστήρια.
Εδώ ακριβώς ανακύπτει ένα ευρύτερο ζήτημα το οποίο τα τελευταία χρόνια έχει απασχολήσει επανειλημμένα τη δημόσια συζήτηση. Σε άλλες υποθέσεις, η Νομική Υπηρεσία και δη, ο Γενικός Εισαγγελέας και ο Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας, επέλεγαν να αναστείλουν ποινικές διώξεις, επικαλούμενοι το λεγόμενο «δημόσιο συμφέρον».
Όπως για παράδειγμα έπραξαν στην υπόθεση καταγγελίας γυναίκας για βιασμό της. Την σταμάτησαν και στη συνέχεια η Δημοκρατία εκτέθηκε στο ΕΔΑΔ. Όπως ακόμη έπραξαν και σε περιπτώσεις όπου είχαν προηγηθεί πορίσματα ποινικών ανακριτών τα οποία κατέληγαν σε διαπιστώσεις για ενδεχόμενη διάπραξη ποινικών αδικημάτων.
Οι αποφάσεις αυτές είχαν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και εύλογα ερωτήματα. Διότι όταν μια υπόθεση δεν φτάνει ποτέ στο δικαστήριο, η κοινωνία στερείται την απάντηση που μόνο η δικαιοσύνη μπορεί να δώσει.
Ακριβώς γι’ αυτό, η χθεσινή εξέλιξη έχει και μια ιδιαίτερη θεσμική αξία, που υπερβαίνει το ίδιο το πρόσωπο του κατηγορούμενου. Υπενθυμίζει ότι ο φυσικός χώρος όπου αποδίδεται δικαιοσύνη είναι η δικαστική αίθουσα και όχι τα γραφεία οποιασδήποτε υπηρεσίας. Ούτε φυσικά τα τηλεοπτικά παράθυρα ή τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η υπόθεση θα οδηγηθεί πλέον ενώπιον της Δικαιοσύνης. Εκεί θα ακουστούν οι καταγγελίες. Εκεί θα παρουσιαστούν τα στοιχεία. Εκεί θα δοθεί η απάντηση στο θεμελιώδες ερώτημα αν ο κατηγορούμενος είναι αθώος ή ένοχος.
Και αυτή είναι η μόνη διαδικασία που μπορεί να αποδώσει πραγματική δικαιοσύνη. Για την καταγγέλλουσα, για τον κατηγορούμενο και για την ίδια την κοινωνία. Η στήλη είχε επισημάνει ότι στην υπόθεση Αριστοτέλους Vs Κατσουνωτός, αυτή η θεμελιακή αρχή δικαιοσύνης δεν είχε ακολουθηθεί.
Η επίκληση τότε λόγων δημοσίου συμφέροντος έπληξε και το δημόσιο συμφέρον και τους δύο εμπλεκόμενους. Την Αριστοτέλους επειδή δεν θα έχει ποτέ τη δυνατότητα να αποδείξει αν ίσχυαν οι καταγγελίες της. Τον Κατσουνωτό επειδή δεν θα έχει ποτέ την ευκαιρία να αποδείξει αν οι καταγγελίες εναντίον του δεν ευσταθούσαν.
Αν κάτι πρέπει να κρατήσει η κοινωνία από τη σημερινή εξέλιξη, είναι ακριβώς αυτό: Ότι σε ένα κράτος δικαίου οι σοβαρές υποθέσεις δεν πρέπει να κλείνουν σε γραφεία. Πρέπει να φτάνουν εκεί όπου ανήκουν. Στη δικαστική αίθουσα. Διότι μόνο εκεί μπορεί να αποδοθεί πραγματική δικαιοσύνη. Για όλους…
Institutional Significance of Phaedon Phaedonos' Trial for Rape
The referral of Phaedon Phaedonos to trial for rape is a very serious development, due to the severity of the charges (rape, indecent assault, administering a substance to cause incapacitation) and the status of the accused. The case will be heard in a Criminal Court and carries a sentence of life imprisonment. The courage of the woman who came forward with the complaint, ten years after the events, is highlighted. The speed with which the authorities moved to investigate the case is also important, as the Legal Service deemed there was sufficient evidence to bring the case to court. The importance of the independence of the judiciary is emphasized, as well as criticism of previous decisions by the Legal Service to suspend criminal prosecutions invoking "public interest".
