Cyprus: Committee Calls for Laws to Address Turkish Company Activity

Την άμεση προώθηση υπό επεξεργασία νομοθεσιών στη Βουλή με στόχο την αντιμετώπιση φαινομένων δραστηριοποίησης εταιρειών τουρκικών συμφερόντων ή άλλων χωρών, οι οποίες μπορεί να συγκρούονται με κρίσιμα συμφέροντα της Κυπριακής Δημοκρατίας, ζήτησαν την Πέμπτη τα μέλη της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ελέγχου.
Στη σύντομη εισαγωγική του τοποθέτηση κατά τη συνέχιση της σχετικής συζήτησης, ο εισηγητής του θέματος, βουλευτής της ΕΔΕΚ, Μαρίνος Σιζόπουλος, εξέφρασε ανησυχία για τον αριθμό εταιρειών τουρκικών συμφερόντων που είναι νόμιμα εγγεγραμμένες στην Κυπριακή Δημοκρατία, χαρακτηρίζοντας ως σοβαρότερο κίνδυνο, πέρα από την κατασκοπεία, τη σταδιακή νόμιμη αγορά ακίνητης περιουσίας ώστε στην προοπτική του χρόνου να προκύψει στα κατεχόμενα σημαντικό ποσοστό γης υπό νόμιμη τουρκική ιδιοκτησία.
Προσέθεσε ότι καθώς πολλοί πρόσφυγες βρίσκονται σε κατάσταση οικονομικής δυσπραγίας είναι εύκολο να προχωρήσουν σε αποποίηση περιουσίας, με το ερώτημα που προκύπτει είναι αν οι υπηρεσίες του κράτους έχουν λάβει μέτρα για την πρόληψη του φαινομένου.
Κατά της συζήτηση που ακολούθησε, η εκπρόσωπος του Υπουργείου Εμπορίου, Ενέργειας και Βιομηχανίας είπε ότι υπάρχει όντως προβληματισμός και γίνονται ενέργειες σε συνεργασία με τη Νομική Υπηρεσία, προσθέτοντας πως βρίσκεται σε εξέλιξη προετοιμασία νομοσχεδίου με το οποίο θα δίνεται εξουσία στην Έφορο Εταιρειών να απορρίπτει την εγγραφή κάποιων εταιρειών για λόγους εθνικού συμφέροντος.
Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών συμπλήρωσε ότι υπάρχει συνεννόηση και διαβούλευση με τις αρμόδιες υπηρεσίες για την αντιμετώπιση του ζητήματος, προσθέτοντας ότι υπήρξαν περιπτώσεις εταιρειών με δραστηριότητα και στα κατεχόμενα, συνεπώς θα πρέπει να καλυφθεί το κενό ως προς τον τόπο και το είδος της δραστηριότητας αυτών των εταιρειών.
Η εκπρόσωπος του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, Μαρία Καραγιάννη, η οποία εκπροσωπούσε και τον Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Εσωτερικών, είπε ότι το Υπουργείο έχει ξεκινήσει την επεξεργασία τροποποίησης της υφιστάμενης νομοθεσίας περί κτήσης ακίνητης ιδιοκτησίας από αλλοδαπούς ώστε να τεθούν σαφή κριτήρια αγοράς ακίνητης ιδιοκτησίας από νομικά πρόσωπα. Πρόσθεσε πως το Τμήμα είναι ενήμερο για τις τέσσερις προτάσεις νόμου που βρίσκονται υπό συζήτηση στη Βουλή, έχει λάβει μέρος στη σχετική συζήτηση επί της αρχής και όταν ζητηθεί η συμβολή του στην κατ’ άρθρον συζήτηση θα καταθέσει τις παρατηρήσεις του.
Σε ερώτηση του κ. Σιζόπουλου αν έχουν εντοπίσει οποιαδήποτε εταιρεία τέτοιων συμφερόντων να έχει προχωρήσει σε αγορά ακίνητης περιουσίας είτε στα κατεχόμενα, είτε στις ελεύθερες περιοχές, η κ. Καραγιάννη απάντησε αρνητικά, προσθέτοντας ότι το Κτηματολόγιο όταν δέχεται αιτήσεις από εγγεγραμμένα στον Έφορο Εταιρειών νομικά πρόσωπα ξένων συμφερόντων ζητά έγκριση από τον αρμόδιο Έπαρχο, ενώ για εκείνες που δεν είναι εγγεγραμμένες ζητείται ένορκη βεβαίωση για τη γνησιότητα των εγγράφων που πιστοποιούν την ταυτότητα της εταιρείας.
Σε ερώτηση της ανεξάρτητης βουλευτού, Αλεξάνδρας Ατταλίδου, αν υπάρχει στο Κτηματολόγιο σύστημα παρακολούθησης μεταβίβασης ιδιοκτησιών στα κατεχόμενα, η κ. Καραγιάννη είπε ότι όταν υπάρχει αγοραπωλησία από νομικό πρόσωπο στα κατεχόμενα, τα επαρχιακά γραφεία του Τμήματος τα αποστέλλουν για έγκριση στον Διευθυντή του Τμήματος και αν υπάρχει κάτι επιλήψιμο προωθείται στον Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Εσωτερικών.
Ο εκπρόσωπος του Τμήματος Πολεοδομίας είπε ότι ο έλεγχος του τμήματος αφορά στην ιδιοκτησία της γης ως προς την πολεοδομική αδειοδότηση και τη συμμόρφωση με τα σχέδια ανάπτυξης, ενώ σχετικά με δύο αιτήσεις που έχουν υποβληθεί για στρατηγικές αναπτύξεις είπε ότι δεν αφορούν τέτοιες εταιρείες.
Από την πλευρά της, η Έφορος Εταιρειών, Ειρήνη Μυλωνά-Χρυσοστόμου, είπε ότι συνεχίζουν να γίνονται προσπάθειες από άτομα τουρκικών ή άλλων συμφερόντων για εγγραφή εταιρειών ως μετόχους ή διευθυντές και γραμματείς.
Προσέθεσε ότι εντοπίστηκε πρόβλημα ειδικά σε σχέση με άτομα τουρκικής υπηκοότητας και σε συνεννόηση με άλλες υπηρεσίες του κράτους αποφασίστηκε εδώ και 20 χρόνια ότι ο Έφορος Εταιρειών δεν θα προχωρεί σε αλλαγή ή εγγραφή εταιρειών τέτοιων συμφερόντων ή άλλως που μπορεί να επιβουλεύονται την ασφάλεια της Δημοκρατίας δίχως τις απόψεις της αρμόδιας υπηρεσίας για θέματα εθνικής ασφάλειας. Συμπλήρωσε ότι από εκεί και πέρα είναι στη διακριτική ευχέρεια του Εφόρου κατά πόσο θα προχωρήσει ή όχι με την εγγραφή αυτής της εταιρείας, προσθέτοντας ότι επίσης ότι υπήρξαν περιπτώσεις καταγγελιών για περιορισμό ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Για τον λόγο αυτό, συνέχισε, αναλήφθηκε πρωτοβουλία για τροποποίηση του νόμου, προετοιμάστηκε νομοσχέδιο και εστάλη στη Νομική Υπηρεσία για νομοτεχνικό έλεγχο, προσθέτοντας ότι η διαδικασία βρίσκεται προς το τέλος της, με σκοπό να κατατεθεί το νομοσχέδιο προς ψήφιση στη Βουλή.
Χαρακτήρισε επίσης ως «κόκκινη σημαία» στις αιτήσεις την τουρκική υπηκοότητα και κατά τη μεταβίβαση και κατά την αλλαγή των διευθυντών μιας εταιρείας, προσθέτοντας ότι τέτοιες αλλαγές δεν διεκπεραιώνονται άμεσα λόγω του χρόνου που απαιτείται για την εξέταση από την αρμόδια υπηρεσία, κάτι που οδηγεί σε παράπονα για καθυστερήσεις.
Η εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας, Φρόσω Σωτηρίου είπε ότι η Υπηρεσία παρείχε καθοδήγηση ως προς δύο νομοσχέδια, το ένα για νομικά πρόσωπα-εταιρείες και το άλλο για συνεταιρισμούς-μη νομικά πρόσωπα.
Ως προς τις εταιρείες, είπε ότι περιλαμβάνουν πρόνοιες για την εγγραφή εταιρείας και τη μεταφορά έδρας, η οποία έχει διασυνοριακό χαρακτήρα και καλύπτεται και από το ενωσιακό δίκαιο, την αλλαγή αξιωματούχων, τη μεταβίβαση μετοχών, αλλά και τη διαγραφή εταιρειών για λόγους εθνικής ασφάλειας και προστασία της εθνικής κυριαρχίας.
Σημείωσε ότι η τελευταία πρόνοια δημιουργεί διάφορα νομικά ζητήματα και υπήρξε διαβούλευση και με το Τμήμα Φερεγγυότητας για το πώς θα γίνουν οι κατάλληλες τροποποιήσεις.
Σε δηλώσεις του μετά το τέλος της συνεδρίας, ο Πρόεδρος της Επιτροπής, βουλευτής του ΔΗΚΟ, Ζαχαρίας Κουλίας, είπε ότι το θέμα υπήρξε για αρκετά χρόνια ανεξέλεγκτο, ωστόσο τώρα προωθείται νομοθεσία, η οποία θα το ρυθμίσει.
«Οι οδηγίες προς τους αρμοδίους είναι να επισπεύσουν τη νομοθεσία να περάσει σε αυτήν τη Βουλή. Δηλαδή εφάνη ότι για τόσα χρόνια αυτό ήταν ξέφραγο αμπέλι, θα έλεγα, και ασφαλώς το θέμα δεν αφορά μόνο εταιρείες, αφορά και φυσικά πρόσωπα. Η εισήγηση είναι να διορθωθούν και τα δύο θέματα, και για τα φυσικά πρόσωπα και για τις εταιρείες», σημείωσε ακολούθως.
Σε ερώτηση σχετικά με καταγγελίες από βουλευτές και αναφορές ότι μπορεί πίσω από κάποιες εταιρείες να κρύβονται είτε Τούρκοι είτε Ελληνοκύπριοι, οι οποίοι αγοράζουν ιδιοκτησίες είτε στα κατεχόμενα είτε στις ελεύθερες περιοχές, ο κ. Κουλίας είπε ότι το πρόβλημα είναι πολυσύνθετο και αφέθηκε «στο έλεος του Θεού».
«Τώρα που έγιναν οι επισημάνσεις πρέπει να ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα και σε όλες τις κατευθύνσεις. Διότι είναι πολλά τα θέματα ασφαλείας που εγείρονται, ήδη τύχαμε και ενημέρωσης από τα αρμόδια σώματα ασφαλείας, και το θέμα είναι σε πολύ δύσκολη κατάσταση θα έλεγα. Είναι με πολλή καθυστέρηση που το βλέπουμε, ευελπιστώ ότι το αρμόδιο Υπουργείο και η Εισαγγελία θα επισπεύσουν το νομοθέτημα για να περάσει σε αυτήν την Βουλή», κατέληξε.
Στις δικές του δηλώσεις, ο κ. Σιζόπουλος επανέλαβε ότι ο καθένας αντιλαμβάνεται ότι το εν λόγω θέμα είναι πάρα πολύ σοβαρό, δεδομένου ότι η εγγραφή νόμιμα τέτοιων εταιρειών μπορεί κυρίως να αξιοποιηθεί σε δύο πεδία, σε αυτό της κατασκοπίας σε βάρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, που μπορεί να θέσει σε υπονόμευση την εθνική και την κρατική της υπόσταση, αλλά και ενδεχομένως στη νόμιμη αγορά γης, που στη συνέχεια η Τουρκία σταδιακά θα το αξιοποιήσει για να μπορέσει να κατοχυρώσει νόμιμα ένα μεγάλο ποσοστό ιδιοκτησίας, και στην κατεχόμενη και στην ελεύθερη Κύπρο.
«Ως εκ τούτου λοιπόν θεωρούμε ότι το ζήτημα αυτό πρέπει να αντιμετωπιστεί τάχιστα και θα πρέπει να ληφθούν όλα εκείνα τα αναγκαία και απαραίτητα μέτρα προστασίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, πολύ δε περισσότερο από τη στιγμή που είναι δεδομένη η επεκτατική πολιτική της Τουρκίας σε βάρος της Κύπρου και επίσης το γεγονός ότι η Τουρκία δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία ως κράτος», κατέληξε.
Από την πλευρά του, ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, Χρίστος Χριστοφίδης, είπε ότι το σημερινό θέμα εγείρει ξανά το τεράστιο ζήτημα της αγοράς γης, αλλά και σημαντικών επιχειρήσεων από ξένα οικονομικά συμφέροντα.
«Καμία χώρα δεν μπορεί να έχει πραγματική εθνική κυριαρχία όταν γη της ή κρίσιμοι τομείς της οικονομίας ανήκουν σε ξένα συμφέροντα. Είναι γι' αυτόν τον λόγο που επαναφέραμε και σήμερα την αναγκαιότητα άμεσης υπερψήφισης των προτάσεων νόμου που έχουμε καταθέσει για περιορισμό της πώλησης γης σε ξένους. Καμία χώρα που η πλειοψηφία του εδάφους της κατέχεται από ξένους, κρίσιμοι τομείς, είτε στην ενέργεια είτε στο εμπόριο είτε στις τράπεζες είτε στις υπηρεσίες, κατέχονται κατά μεγάλο ποσοστό από ξένους δεν μπορεί να παίρνει ανεπηρέαστα αποφάσεις για το συμφέρον του λαού της», σημείωσε.
«Το ζήτημα είναι κρίσιμο, δυστυχώς η Κυβέρνηση έχει καθυστερήσει πάρα πολύ. Ήδη στο παρελθόν έχουμε αντιμετωπίσει σοβαρά ζητήματα σε σχέση με τη δραστηριοποίηση του ξένου πολυεθνικού κεφαλαίου στην Κύπρο και ελπίζω ότι αυτή τη φορά εδώ που είμαστε θα κινηθούμε τάχιστα για να επουλώσουμε μια σημαντική πληγή για την εθνική μας κυριαρχία», ανέφερε καταληκτικά.
Πηγή: ΚΥΠΕ