Ζητήματα που αφορούν την ενίσχυση των ενεργειακών δικτύων, την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού και την πορεία της ενεργειακής μετάβασης συζητήθηκαν στο Συμβούλιο Μεταφορών, Τηλεπικοινωνιών και Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα στις Βρυξέλλες, υπό την Κυπριακή Προεδρία.
Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου μετά την ολοκλήρωση των εργασιών του Συμβουλίου, ο Υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας, Μιχάλης Δαμιανός, σημείωσε ότι οι συζητήσεις εντάσσονται στο ευρύτερο όραμα της Κυπριακής Προεδρίας για μία Ευρώπη ανταγωνιστική, ανθεκτική και στρατηγικά ανεξάρτητη, με την ενέργεια να αποτελεί βασικό πυλώνα αυτής της προσπάθειας.
Ο κ. Δαμιανός γνωστοποίησε πως συζητήθηκε το ευρωπαϊκό πακέτο ενεργειακών δικτύων, με τους Υπουργούς να πραγματοποιούν πολιτική ανταλλαγή απόψεων για την περαιτέρω ανάπτυξη και διασύνδεση των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας. Ο Υπουργός υπογράμμισε πως καταγράφηκε ευρεία συναίνεση μεταξύ των κρατών μελών για την ανάγκη ενίσχυσης των διασυνδεδεμένων δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ οι σχετικές εργασίες αναμένεται να συνεχιστούν με στόχο την επίτευξη γενικής προσέγγισης τον Ιούνιο.
Χαρακτήρισε ως ζωτικής σημασίας τη δημιουργία νέων διασυνοριακών διασυνδέσεων, αλλά και την αξιοποίηση της υφιστάμενης ενεργειακής υποδομής στο μέγιστο των δυνατοτήτων της.
Ο Υπουργός πρόσθεσε ότι το γεγονός αυτό θα εξασφαλίσει μεγαλύτερες ροές ενέργειας, θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα και θα συμβάλει στην αντιμετώπιση του υψηλού κόστους ενέργειας.
Επισήμανε, επίσης, πως οι Υπουργοί συζήτησαν το ζήτημα της προσιτότητας των τιμών της ενέργειας, παρουσιάζοντας εθνικά μέτρα που έχουν ληφθεί για τη στήριξη των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων, ενώ εξετάστηκαν τρόποι ενίσχυσης της Ενεργειακής Ένωσης τόσο σε βραχυπρόθεσμο όσο και σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα.
Η επιτάχυνση της μετάβασης στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η ηλεκτροποίηση και η ανάπτυξη ενεργειακών υποδομών, σημείωσε πως αποτελεί τη πιο βιώσιμη προσέγγιση για τη μείωση του κόστους ενέργειας, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει την ανταγωνιστικότητα και την αυτονομία της Ευρώπης. «Αυτό ισχύει ακόμη περισσότερο σε περιόδους εξωτερικών ενεργειακών κραδασμών, όταν χρειάζεται να εντατικοποιήσουμε τις προσπάθειές μας για τη διατήρηση της σταθερότητας και τη διασφάλιση της ενεργειακής ασφάλειας», συμπλήρωσε.
Αναφορά έγινε και στις επιπτώσεις των πρόσφατων γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή στις τιμές της ενέργειας, με τον κ. Δαμιανό να σημειώνει ότι οι εξελίξεις αυτές εντείνουν τις ανησυχίες και υπογραμμίζουν τη σημασία ενός πιο ανθεκτικού και διασυνδεδεμένου ευρωπαϊκού ενεργειακού συστήματος.
Πρόσθεσε πως η ενεργειακή μετάβαση της ΕΕ απαιτεί επενδύσεις ύψους περίπου 660 δισ. ευρώ ετησίως, ενώ οι σημερινές επενδύσεις αντιστοιχούν στο μισό αυτού του ποσού. Ανέφερε ότι οι επενδύσεις στην παραγωγή καθαρής ενέργειας, στην ενεργειακή αποδοτικότητα και στην απανθρακοποίηση θεωρούνται κρίσιμες για την ενεργειακή ανθεκτικότητα της Ευρώπης και το βιομηχανικό της μέλλον.
Όπως εξήγησε, οι δημόσιοι πόροι από μόνοι τους δεν μπορούν να καλύψουν αυτό το κενό, για αυτό η κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων μέσω σταθερών μακροπρόθεσμων χρηματοδοτικών εργαλείων είναι κρίσιμη. Για να γεφυρωθεί το επενδυτικό χάσμα, ο Υπουργός τόνισε ότι πρέπει να δημιουργηθεί ένα προβλέψιμο κανονιστικό πλαίσιο, να αναπτυχθούν στοχευμένα εργαλεία μείωσης επενδυτικού κινδύνου και να συνδεθούν καλύτερα τα ιδιωτικά κεφάλαια με ενεργειακά έργα.
Παράλληλα, επισήμανε ότι οι Υπουργοί συζήτησαν τρόπους κινητοποίησης επενδύσεων σε ενεργειακές υποδομές, μεταξύ άλλων σε δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, υποδομές υδρογονανθράκων, δίκτυα υδρογόνου και πυρηνική ικανότητα.
Ο κ. Δαμιανός πρόσθεσε ακόμη ότι πραγματοποιήθηκε ανταλλαγή απόψεων με Υπουργούς από την Ουκρανία και τη Μολδαβία. Ο Υπουργός επαναβεβαίωσε την αλληλεγγύη και τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς τις δύο χώρες, ενώ καταδίκασε τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές της Ουκρανίας. Ανέφερε πως οι συμμετέχοντες συζήτησαν επίσης ζητήματα περιφερειακής συνεργασίας και ενεργειακής ασφάλειας, αναγνωρίζοντας την ανθεκτικότητα της Ουκρανίας και της Μολδαβίας απέναντι στις συνεχιζόμενες γεωπολιτικές προκλήσεις.
Υπογράμμισε πως οι σημερινές συζητήσεις επιβεβαίωσαν τη δέσμευση των κρατών μελών, να συνεχίσουν τις διαπραγματεύσεις για λύσεις που θα ενισχύσουν την Ενεργειακή Ένωση και θα συμβάλουν στην ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού και την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
H Κομισιόν εξετάζει τρόπους παροχής άμεσης ανακούφισης σε πολίτες, λέει ο Γιόργκενσεν
Από την πλευρά του, ο Επίτροπος Ενέργειας και Στέγασης, Ντάν Γιόργκενσεν, αναφέρθηκε στις πιέσεις που εξακολουθεί να προκαλεί η ενεργειακή κρίση σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, σημειώνοντας ότι η μείωση των λογαριασμών ενέργειας αποτελεί βασική προτεραιότητα για την Κομισιόν.
Επισήμανε ότι η Κομισιόν εξετάζει τρόπους παροχής άμεσης ανακούφισης στους πολίτες που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες, ενώ παράλληλα εργάζεται σε μέτρα στήριξης για τις επιχειρήσεις. Τόνισε επίσης ότι εξετάζονται έκτακτες επιλογές σε περίπτωση περαιτέρω επιδείνωσης της κατάστασης, με στόχο την προστασία των πολιτών και των επιχειρήσεων.
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη προώθησης διαρθρωτικών αλλαγών που θα περιορίσουν την ευαλωτότητα της Ευρώπης, απέναντι στις ασταθείς διεθνείς αγορές ενέργειας. Όπως ανέφερε, η Κομισιόν εξετάζει όλα τα βασικά στοιχεία που συνθέτουν τους λογαριασμούς ενέργειας, συμπεριλαμβανομένου του κόστους της ενέργειας, των χρεώσεων δικτύου, των φόρων και επιβαρύνσεων, καθώς και του κόστους άνθρακα, ενώ συγκεκριμένες προτάσεις αναμένεται να παρουσιαστούν εντός της εβδομάδας.
Όπως ακριβώς έπραξε η ΕΕ το 2022, όταν η Ρωσία ξεκίνησε τον βίαιο πόλεμό της στην Ουκρανία, ο Επίτροπος τόνισε πως πρέπει να μετατρέψουμε αυτή τη δύσκολη στιγμή σε ευκαιρία για να προχωρήσουμε μπροστά, να κάνουμε περισσότερα και να γίνουμε ισχυρότεροι.
Ο Επίτροπος σημείωσε ακόμη ότι η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με την επιλογή μεταξύ της συνέχισης της εξάρτησης από τις ασταθείς διεθνείς αγορές ενέργειας ή της ενίσχυσης της ενεργειακής της αυτονομίας. Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε τη σημασία της αύξησης της παραγωγής καθαρής ενέργειας στην Ευρώπη, της ενίσχυσης των ενεργειακών δικτύων και των διασυνδέσεων, της εύρυθμης λειτουργίας της ενεργειακής αγοράς και της προώθησης της ηλεκτροποίησης.
Αναφερόμενος στις συζητήσεις του Συμβουλίου, χαιρέτισε την πρόοδο που σημειώθηκε στο πακέτο για τα ενεργειακά δίκτυα, επισημαίνοντας ότι η ταχεία πρόοδος στον συγκεκριμένο φάκελο θεωρείται σημαντική για τη μείωση των τιμών ενέργειας, τη μεγαλύτερη σύγκλιση των τιμών μεταξύ των κρατών μελών και τον περιορισμό της μεταβλητότητας.
Ο κ. Γιόργκενσεν αναφέρθηκε επίσης στη συνάντηση ενεργειακού συντονισμού για την Ουκρανία, η οποία πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο των εργασιών, σημειώνοντας ότι ακολουθεί την πρόσφατη επίσκεψη Ευρωπαίων αξιωματούχων στο Κίεβο, όπου παρουσιάστηκαν νέα μέτρα για τη στήριξη της χώρας ενόψει του χειμώνα. Όπως δήλωσε, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να στηρίζει την Ουκρανία, υπογραμμίζοντας ότι η ασφάλεια της χώρας συνδέεται άμεσα με την ασφάλεια της Ευρώπης.
Strengthening Energy Networks, Energy Prices and Investments Discussed at the Council
Issues related to strengthening energy networks, energy supply security, and the energy transition were discussed at the Transport, Telecommunications and Energy Council of the European Union, held in Brussels under the Cypriot Presidency. The Minister of Energy, Commerce and Industry, Michalis Damianou, emphasized that the discussions are part of the Cypriot Presidency's vision for a competitive, resilient and strategically independent Europe, with energy as a key pillar. The European energy networks package was discussed, with emphasis on the further development and interconnection of electricity networks. There was broad consensus on the need to strengthen interconnected networks, with the aim of reaching a general approach in June. The creation of new interconnections and the utilization of existing infrastructure are considered vital for greater energy flow, competitiveness and addressing high costs. In addition, the affordability of energy prices was discussed, with a presentation of national measures to support households and businesses. Accelerating the transition to renewable energy sources, electrification and the development of energy infrastructure are considered the most sustainable approach to reducing costs and enhancing competitiveness. Finally, the importance of geopolitical developments in the Middle East on energy prices was recognized, highlighting the need for a more resilient and interconnected European energy system. The EU's energy transition requires investments of approximately €660 billion annually, while current investments cover only half of this amount.
