G. Laouris: “I am not Fidis’ mentor – Direct Democracy is a necessity”,

Τη δική του εκδοχή για τη σχέση του με τον Φιδία αλλά και το όραμα της Άμεσης Δημοκρατίας ανέπτυξε ο νευροφυσιολόγος και ερευνητής Γιάννης Λαούρης, μιλώντας στην εκπομπή «Πρωτοσέλιδο». Ο κ. Λαούρης ξεκαθάρισε πως δεν θεωρεί σωστό να παρουσιάζεται ως «μέντορας» του Φιδία, παρά τις σχετικές αναφορές που έχουν γίνει κατά καιρούς.
Όπως ανέφερε, η γνωριμία τους προέκυψε τυχαία, μέσω πρόσκλησης σε podcast, το οποίο – όπως είπε – αποδέχθηκε περισσότερο από περιέργεια, θέλοντας να γνωρίσει «τον Κυπριόπουλο που πήγε στην Αμερική και είχε επιτυχίες με ανορθόδοξο τρόπο».
«Υπήρξε μια χημεία. Εκτίμησε κάποια στοιχεία της προσωπικότητάς μου, αλλά και εγώ εμπνεύστηκα από εκείνον», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η σχέση έμπνευσης είναι αμφίδρομη. «Σε κάποια κεφάλαια της ζωής μου είναι εκείνος μέντοράς μου – ιδίως στον τρόπο που λειτουργεί η νέα γενιά, πώς αξιοποιεί την τεχνολογία και πώς βλέπει τον κόσμο».
«Η αντιπροσωπευτική δημοκρατία έχει γεράσει»
Αναφερόμενος στο κόμμα Άμεσης Δημοκρατίας, ο κ. Λαούρης υποστήριξε ότι το υφιστάμενο σύστημα αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας έχει «γεράσει» και δεν αποδίδει πλέον όσα απέδιδε στο παρελθόν.
«Όπως κάθε οργανισμός, έτσι και τα πολιτικά συστήματα φθείρονται. Το βασικό πρόβλημα σήμερα είναι ότι δεν εκπροσωπούν ουσιαστικά τους λαούς. Η έννοια της δημοκρατίας είναι “Δήμος κρατεί”. Σήμερα ο δήμος δεν κρατά τη δύναμη», ανέφερε.
Κατά τον ίδιο, απαιτείται επιστροφή στις αρχές που επιτρέπουν στον πολίτη να έχει άμεσο λόγο στα ζητήματα που τον αφορούν, εξ ου και η ονομασία «Άμεση Δημοκρατία».
«DNA» ως πολιτισμική συνέχεια
Ο κ. Λαούρης διευκρίνισε ότι όταν αναφέρεται σε «DNA», δεν εννοεί βιολογική καθαρότητα, αλλά πολιτισμική και αξιακή συνέχεια.
«Έλληνας δεν ήταν μόνο όποιος γεννήθηκε στην Αθήνα, αλλά όποιος υιοθετούσε τις αρχές και τις αξίες της. Με αυτή την έννοια, είμαστε όλοι απόγονοι εκείνης της παράδοσης», τόνισε.
Υποστήριξε επίσης ότι η Κύπρος θα μπορούσε να αποτελέσει πεδίο πιλοτικής εφαρμογής νέων μορφών αμεσότητας, λόγω του μικρού της μεγέθους αλλά και της – όπως είπε – καινοτόμου και προσαρμοστικής νοοτροπίας των Κυπρίων.
Πώς θα λειτουργεί η Άμεση Δημοκρατία
Ο κ. Λαούρης ξεκαθάρισε ότι δεν είναι ρεαλιστικό όλα τα ζητήματα να τίθενται καθημερινά σε καθολική ψηφοφορία. Αντίθετα, προτείνεται η επιλογή θεμάτων ουσιαστικής σημασίας, που επηρεάζουν άμεσα τη ζωή των πολιτών και μπορούν να τύχουν επαρκούς διαβούλευσης.
Παρέπεμψε μάλιστα στο μοντέλο που – όπως είπε – εφαρμόζει ο Φιδίας στην Ευρωβουλή, όπου επιλέγονται συγκεκριμένα νομοθετήματα για δημόσια συζήτηση, καθώς και στο παράδειγμα των «citizens’ assemblies» σε χώρες όπως η Ισπανία και η Ιρλανδία, όπου πολίτες επιλέγονται με κλήρωση για να μελετήσουν και να αποφασίσουν επί σημαντικών θεμάτων.
«Ο κόσμος δεν έχει συνηθίσει να του δίνονται τόσα δικαιώματα. Πρέπει να καλλιεργηθεί ένας νέος τρόπος σκέψης, με χρόνο για διαβούλευση, μελέτη και ώριμη απόφαση», σημείωσε.
Οι κίνδυνοι και το παράδειγμα της Nokia
Ο ίδιος αναγνώρισε ότι η Άμεση Δημοκρατία αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις – από την πολυπλοκότητα των σύγχρονων ζητημάτων έως την έλλειψη επαρκούς γνώσης και τη θεσμική αδράνεια.
Σε μικρό βιβλίο που έχει συγγράψει, καταγράφει – όπως είπε – περισσότερους από δέκα λόγους για τους οποίους ένα τέτοιο εγχείρημα θα μπορούσε να αποτύχει. Ωστόσο, θεωρεί ότι οι προκλήσεις αποτελούν ταυτόχρονα και ευκαιρίες.
«Αν μείνουμε προσκολλημένοι στο παρελθόν, κινδυνεύουμε να ξεπεραστούμε, όπως η Nokia, που από πρωτοπόρος βρέθηκε στο περιθώριο χωρίς να έχει κάνει προφανές λάθος», ανέφερε, καλώντας σε τόλμη και ανανέωση.
Το ζητούμενο, κατέληξε, δεν είναι μόνο η επιτυχία ενός κόμματος, αλλά η διάχυση των αρχών της αμεσότητας σε ολόκληρο το πολιτικό σύστημα.