Plan to Relocate Bus Station from Solomou Square – Considering the 'Qatar Fillet' Site

Σε κρατικό οικόπεδο έναντι του πρώην ξενοδοχείου «Χίλτον» στη Λευκωσία, γνωστό και ως «φιλέτο του Κατάρ», υπάρχει σκέψη να μεταφερθεί ο σταθμός αστικών λεωφορείων, ο οποίος σήμερα λειτουργεί στην πλατεία του Αγάλματος Σολωμού στο κέντρο της πόλης.
Σύμφωνα με πληροφορίες του «Φ», τη συγκεκριμένη λύση ευνοεί ο δήμαρχος Λευκωσίας, Χαράλαμπος Προύντζος, ενώ στο παρελθόν σχετική πρόταση είχε υποβληθεί και από κρατική Υπηρεσία. Βεβαίως, το σκεπτικό της πρότασης που είχε υποβληθεί τότε, ήταν να λειτουργήσει ο χώρος ως σταθμός μετεπιβίβασης, δηλαδή, να σταματούν εκεί τα λεωφορεία τα οποία προέρχονταν και από άλλες πόλεις και από εκεί οι επιβάτες να επιβιβάζονται σε μικρά λεωφορεία του δήμου και να μεταφέρονται στο κέντρο της πρωτεύουσας. Πάντως, το θέμα είχε σκαλώσει στο γεγονός ότι τότε είχε εκφράσει τη διαφωνία της η εταιρεία, η οποία διαχειριζόταν τις αστικές συγκοινωνίες με το σκεπτικό ότι θα έχανε πελατεία. Σημειώνεται, πως όλες οι διαδρομές έχουν αφετηρία την πλατεία Σολωμού και καλύπτουν όλους τους προορισμούς.
Όπως πληροφορείται ο «Φ», το θέμα της κατάργησης του σταθμού που βρίσκεται στην πλατεία Ομήρου (όπως είναι η σωστή ονομασία της πλατείας) είχε εγείρει στο δημοτικό συμβούλιο, υπό μορφή σκέψης, ο δήμαρχος Λευκωσίας κ. Χαράλαμπος Προύντζος, αλλά το θέμα δεν συζητήθηκε ακόμη σε βάθος, κάτι το οποίο αναμένεται να γίνει στην πορεία.
Υποστηρικτικό στις σκέψεις του δημάρχου είναι και το ΕΤΕΚ, το οποίο έθεσε το θέμα σχετικά πρόσφατα και με την ευκαιρία διοργάνωσης «εργαστηρίου», το οποίο αφορούσε όχι μόνο την πρόσβαση στην πρωτεύουσα αλλά και την ανάπτυξη του ιστορικού κέντρου.
Ο πρόεδρος του ΕΤΕΚ, Κωνσταντίνος Κωνσταντής, αναπτύσσοντας τις θέσεις του Επιμελητηρίου, είχε υποδείξει αρχικά πως, το «άνοιγμα» της λεωφόρου Μακαρίου στο αυτοκίνητο, ως μεμονωμένη ιδέα, δεν προκρίνεται ως προτεραιότητα. Ακολούθως, ο κ. Κωνσταντής πρότεινε τα ακόλουθα στοχευμένα (όπως τα χαρακτήρισε) μέτρα χαμηλού κόστους και υψηλής ωφέλειας: Περισσότερη σκίαση και πράσινο για καλύτερο μικροκλίμα, αστικός εξοπλισμός, ενοποίηση ωραρίων ώστε να δημιουργείται συνεκτική εμπειρία, στοχευμένη επιδότηση στάθμευσης για σύντομες επισκέψεις, αναδιάταξη υπερτοπικών λεωφορειακών διελεύσεων, μετακίνηση της πλατείας Ομήρου ως τερματικού σταθμού, αποκλεισμός όλων των οχημάτων το Σαββατοκύριακο, και προγραμματισμένες πολιτιστικές/ επιχειρηματικές δράσεις που αυξάνουν ροή και παραμονή.
Βεβαίως, σε περίπτωση προώθησης των προτάσεων του ΕΤΕΚ, το Επιμελητήριο θα τις αναπτύξει με πρακτικές εισηγήσεις.
Ένα από τα ερωτήματα που είχε τεθεί από παλαιότερα, είναι το «πώς συνάδει, από τη μια να εφαρμόζονται πολιτικές για ενίσχυση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς με σκοπό να περιοριστεί το ιδιωτικό αυτοκίνητο, τα καυσαέρια κοκ από την πόλη, και την ίδια ώρα να “εξορίζονται” τα λεωφορεία». Κάποιοι από τους υποστηρικτές της μετακίνησης του τερματικού σταθμού λεωφορείων στηρίζουν τη θέση τους και στο σκεπτικό ότι τα λεωφορεία καταλαμβάνουν μια λωρίδα κυκλοφορίας (προκαλώντας συμφόρηση), την οποία θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν τα ιδιωτικά οχήματα.
Με την απομάκρυνση των λεωφορείων αντιδρούν και οργανωμένοι καταστηματάρχες, θεωρώντας πως κάτι τέτοιο θα πλήξει περαιτέρω τις επιχειρήσεις τους, πολλές εκ των οποίων αντιμετωπίζουν πρόβλημα επιβίωσης. Πάντως, οι καταστηματάρχες συμφωνούν στο άνοιγμα της λεωφόρου Μακαρίου για όλα τα οχήματα, κάτι με το οποίο διαφωνούν κρατικές Υπηρεσίες.
«Αμαρτωλή» η προϊστορία για την εκμετάλλευση του τεμαχίου
Υπενθυμίζεται, πως το 2017, ο τότε δήμαρχος Αγκαντζιάς είχε εισηγηθεί όπως το «φιλέτο του Κατάρ» μετατραπεί σε χώρο στάθμευσης. Με βάση την εισήγηση, λόγω της κεντρικής του τοποθεσίας, το «φιλέτο» μπορούσε να αξιοποιηθεί πολλαπλά με την εξυπηρέτηση των γύρω χρήσεων, τόσο του (τότε) Δήμου Λευκωσίας όσο και του (τότε) Δήμου Αγλαντζιάς, στα δημοτικά όρια του οποίου βρισκόταν.
Το συγκεκριμένο τεμάχιο έχει εμβαδόν 24.768 τετραγωνικά μέτρα και με τα πολεοδομικά κίνητρα που ίσχυαν, τότε, ο συντελεστής δόμησης μπορούσε φράσει το 250%. Σε αυτό θα μπορούσαν να κτιστούν περίπου 55.000τ.μ.
Υπενθυμίζεται, πως το 2010, επί διακυβέρνησης Δημήτρη Χριστόφια, αναπτύχθηκε έντονη συζήτηση ως προς το κατά πόσον το τεμάχιο θα παραχωρείτο το Κατάρ με σκοπό να το αναπτύξει, με το ΑΚΕΛ να στηρίζει την πρόταση και τον ΔΗΣΥ να τάσσεται εναντίον.
Λόγω των αντιδράσεων που προκλήθηκαν και τους ισχυρισμούς της αξιωματικής αντιπολίτευσης (μέσω του τότε εκπροσώπου της Χάρη Γεωργιάδη) ότι το τεμάχιο ξεπουλιέται, οι σχεδιασμοί ναυάγησαν. Η κυβέρνηση είχε υποστηρίξει πως το ιδιοκτησιακό καθεστώς του τεμαχίου δεν θα διαφοροποιείτο, αλλά αυτό δεν άλλαξε τα δεδομένα.
Τον Ιούλιο του 2010, το Τμήμα Κτηματολογίου εκτίμησε ότι την αξία του τεμαχίου σε €143 εκατ. ενώ το Κατάρ (με δικούς του εκτιμητές) θεωρούσε πως η αξία δεν υπερέβαινε τα €50 εκατ.
Ιδιώτες εκτιμητές διενήργησαν επιτόπια επιθεώρηση στις 10 Σεπτεμβρίου 2010 αξιολογώντας τις προσβάσεις του τεμαχίου ως εξαιρετικές. Όπως είχαν υποδείξει, τα όρια του τεμαχίου εφάπτονται σε τρεις δρόμους: Τη λεωφόρο Αρχ. Μακαρίου Γ΄ σε πρόσωπο περί τα 110 μέτρα, την οδό Εθνικής Φρουράς σε πρόσωπο περί τα 230 μέτρα και τη λεωφόρο Καλλιπόλεως σε πρόσωπο περί τα 115 μέτρα. Του νοτίου συνόρου του τεμαχίου εφάπτονται οι εγκαταστάσεις της Τεχνικής Σχολής Λευκωσίας. Σημειώνεται πως ένας εκτιμητής υπολόγισε την αξία του ακινήτου σε €105 εκατ. ενώ άλλος σε €155 εκατ.
Το έτος 2018, ξέσπασε σάλος, όταν το Τμήμα Κτηματολογίου εκτίμησε την αξία του τεμαχίου μόλις στα €5 εκατ. Το θέμα οδηγήθηκε ενώπιον της Βουλής από τη βουλευτή Ειρήνη Χαραλαμπίδου, η οποία διερωτήθηκε, «πώς από το 2012 μέχρι το 2018 η αξία του φιλέτου μειώθηκε κατά περίπου 26 φορές».
Το έτος 2020, το φιλέτο άρχισε να διαμορφώνεται σε «προσωρινό» χώρο στάθμευσης, ο οποίος εξυπηρετεί το Τμήμα Μετανάστευσης το οποίο είχε νοικιάσει κτήριο πλησίον του πρώην ξενοδοχείου «Χίλτον».
Ο τότε γενικός διευθυντής του υπουργείου Εσωτερικών, το οποίο διαχειρίζεται το «φιλέτο», είχε αναφέρει στον «Φ», πως ο χώρος στάθμευσης (περίπου 250 χώρων) θα δημιουργείτο σε μικρό τρήμα του οικοπέδου και ακριβώς λόγω της προσωρινότητας δεν θα τοποθετείτο άσφαλτος αλλά κράσιερα (σπαστό υλικό με χαλίκια που συνήθως τοποθετείται ως υπόστρωμα δρόμου).
Στο τεμάχιο υπήρχε στρατόπεδο το οποίο μετακινήθηκε.
Απομένει να φανεί η έκβαση της πρότασης για μεταφορά του σταθμού λεωφορείων στο «φιλέτο», απέναντι από το πρώην «Χίλτον» από τον χώρο σήμερα στο Άγαλμα Σολωμού.