Painter Andreas Karagian Dies at 83

Απεβίωσε ο ζωγράφος Ανδρέας Καραγιάν σε ηλικία 83 χρονών την χθεσινή Πέμπτη, 26 Μαρτίου. Ο Ανδρέας Καραγιάν γεννήθηκε στη Λευκωσία το 1943 και ενώ τελείωσε την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, αφιέρωσε τη ζωή του στη ζωγραφική και στη συγγραφή, είτε ως συνεργάτης εντύπων, αρθρογραφούσε για πολλά χρόνια στην εφημερίδα Φιλελεύθερος, και από το 2005 αφοσιώθηκε στη συγγραφή της Πενταλογίας του, «Η Αληθής ιστορία», εκδόσεις Καστανιώτη 2008, «Ανήθικες ιστορίες, Λονδίνο- Αλεξάνδρεια», εκδόσεις Γαβριηλίδη 20011 (Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος Κυπριακής Δημοκρατίας 2012), «Σκοτεινές ιστορίες», εκδόσεις της Εστίας 2013 (Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος Κυπριακής Δημοκρατίας 2014), «Άκρατος γέλωτας» εκδόσεις της Εστίας, 2016 και το «Πέμπτο Βιβλίο», εκδόσεις Εστίας, 2023.
Ο Ανδρέας Καραγιάν, σπούδασε Ζωγραφική στο Camberwell και το Central School of Art στην Αγγλία. Ακολούθως σπούδασε Xαρακτική στη Γερμανία.
Επιπρόσθετα, η πρώτη ατομική έκθεση του ήταν στην γκαλερί Ώρα της Αθήνας το 1978, όπου επέστρεψε ακόμη δύο φορές, το 1981 και το 1985, και έκτοτε εξέθεσε τη δουλειά του σε ατομικές και συλλογικές εκθέσεις στην Κύπρο και το εξωτερικό. Αντιπροσώπευσε την Κύπρο το 2001 στην Μπιενάλε Βενετίας και το 2006 στην Μπιενάλε Βενετίας Καΐρου. Η τελευταία του έκθεση ήταν στην Γκαλερί Γκλόρια, με τίτλο «Τοπιογραφίες», τον Φεβρουάριο του 2026. Τον Ανδρέα Καραγιάν τίμησε και η Βουλή των Αντιπροσώπων τον Μάιο του 2025.
Αννίτα: Άφησε με αυθεντικότητα και ευαισθησία το αποτύπωμά της τόσο στην τέχνη όσο και σε όσους τον γνώρισαν
Όπως αναφέρει σε ανάρτηση η Αννίτα Δημητρίου, στην πλατφόρμα X, «με βαθιά θλίψη αποχαιρετούμε σήμερα έναν σπουδαίο Κύπριο καλλιτέχνη, ζωγράφο, φωτογράφο και συγγραφέα, τον Ανδρέα Καραγιάν.
Πνεύμα ακούραστο και επαναστατικό, μια ελεύθερη ψυχή που άφησε με αυθεντικότητα και ευαισθησία το αποτύπωμά της τόσο στην τέχνη όσο και σε όσους τον γνώρισαν. Με το έργο του, εκπροσώπησε επάξια την Κύπρο σε διεθνείς διοργανώσεις, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προβολή του τόπου μας στον παγκόσμιο πολιτιστικό χάρτη.
Ως ελάχιστη αναγνώριση της πολυσχιδούς προσφοράς του, η Βουλή των Αντιπροσώπων τον τίμησε, λίγους μόλις μήνες πριν, με το Μετάλλιο της Βουλής, αναδεικνύοντας το έργο και τη συμβολή του στον πολιτισμό.
Ειλικρινή συλλυπητήρια προς την οικογένεια και τους οικείους του.
Καλό ταξίδι στο φως, Ανδρέα μας».
Με βαθιά θλίψη αποχαιρετούμε σήμερα έναν σπουδαίο Κύπριο καλλιτέχνη, ζωγράφο, φωτογράφο και συγγραφέα, τον Ανδρέα Καραγιάν.
— Annita Demetriou (@AnnitaDemetriou) March 26, 2026
Πνεύμα ακούραστο και επαναστατικό, μια ελεύθερη ψυχή που άφησε με αυθεντικότητα και ευαισθησία το αποτύπωμά της τόσο στην τέχνη όσο και σε όσους τον… pic.twitter.com/n0BOdjvx8B
Φωτογραφία από βράβευση του Ανδρέα Καραγιάν μαζί με την ΠτΒ
Ποιος ήταν ο Ανδρέας Καραγιάν
Ζωγράφος. Γεννήθηκε στη Λευκωσία το 1943. Αφού αποφοίτησε από το Παγκύπριο Γυμνάσιο ενεγράφη στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών απ' όπου πήρε και το δίπλωμα της ιατρικής. Στο Λονδίνο όπου μετέβη για ειδικότητα, εγκατέλειψε την ιατρική και σπούδασε ζωγραφική στο Camberwell και Central Schools of Art, ακολούθως χαρακτική στην Στουτγάρδη Δυτικής Γερμανίας και εκπαιδευτικά στο Λονδίνο.
Ο Καραγιάν επέστρεψε στην Κύπρο το 1978 αφού είχε κάνει ήδη την πρώτη βασική του ατομική έκθεση στην γκαλερί «Ώρα» (Αθήνα). Έκτοτε μοιράζει το χρόνο του μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου απ' όπου αντλεί κυρίως τα θέματά του. Χαρακτηριστικό θέμα του το ανδρικό γυμνό. Ο καθηγητής Χρύσανθος Χρήστου επισημαίνει στη σύντομη Ἱστορία τῆς Σύγχρονης Κυπριακῆς Τέχνης ότι ὁ Καραγιάν πρόσθεσε μιά νέα διάσταση στή σύγχρονη κυπριακή ζωγραφική. Μιά διάσταση ἐρωτική καί αἰσθησιακή, καβαφική, ἀπολογητική καί αὐτοαναλυτική.
Το 1985 εκθέτει στην «Ώρα» (Αθήνα) την τριλογία του «Κύπρος 82 - 85»: το «μαρτύριο του Αγίου Σεβαστιανού» ὅπου ὁ καλλιτέχνης ἀποβλέπει νά μεταφέρει ἀπό τό ἀτομικό καί ἱστορικό γεγονός στό καθολικό καί διαχρονικό, ἀναφέρεται σέ κάθε εἶδος καί μορφή καταπίεσης, (Χρ. Χρήστου) — και που ανήκει τώρα στο μουσείο μοντέρνας τέχνης του Ι. Βορρέ στην Αθήνα, «τους πειρασμούς του Αγίου Αντωνίου» και «τον Ευαγγελισμό» —συλλογή επιμορφωτικού ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης Ελλάδος.
Τα θέματά του (τηλεφωνικοί θάλαμοι, καφενεία, στάσεις λεωφορείων, ποδηλάτες, σκηνές δρόμου αλλά προπαντός το ανδρικό γυμνό σε εσωτερικούς και ερωτικούς χώρους [σειρά Καβάφης στην «Ώρα», 1981]) που διέπουν κοινωνικές και διαπροσωπικές σχέσεις, αντιμετωπίζονται μέσα από μια προσέγγιση ερωτική και αισθησιακή όπου το σώμα, οι στολές, τα υφάσματα, ο χώρος εξελίσσονται σε αισθήσεις με μια κριτική και ψυχογραφική τοποθέτηση του καλλιτέχνη απέναντι στον κόσμο και τα πράγματα.
Ο Χρύσανθος Χρήστου σημειώνει: Εἶναι εὔκολο νά διαπιστωθεῖ ὁ ἰδιαίτερος χαρακτήρας τῆς ζωγραφικῆς πού βασίζεται πέρα ἀπό τή θεματογραφία του στά θαυμάσια σχέδιά του, τή συνθετική σαφήνεια, τή μορφική δύναμη καί τήν χρωματική ἐπάρκεια.
Παρουσίασε το έργο του σε ομαδικές και ατομικές εκθέσεις στην Κύπρο και το εξωτερικό, Γερμανία, Ελλάδα, Αίγυπτο, Ιταλία. Αντιπροσώπευσε επίσης την Κύπρο το 2001 στη Μπιενάλε Βενετίας. Χαρακτηριστικές οι τρεις ατομικές εκθέσεις που έκανε στην αθηναϊκή γκαλερί «Ώρα» (1978,1981,1985). Έργα του βρίσκονται στο μουσείο Βορρέ, συλλογή Δ. Πιερίδη, Τελόγλειο Ίδρυμα Θεσσαλονίκης, Πινακοθήκη Μυτιλήνης, Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης Ελλάδος, Κρατική Συλλογή υπουργείου Παιδείας Κύπρου και σε ιδιωτικές συλλογές στη Γερμανία, Ελλάδα, Αγγλία και Κύπρο.
Ο Ανδρέας Καραγιάν ασχολείτο επίσης με την εικονογράφηση και την κριτική. Μεταξύ άλλων εικονογράφησε και ποιήματα του Κ.Π.Καβάφη.
Το 2001 και το 2006 αντιπροσώπευσε την Κύπρο στις Μπιενάλε Βενετίας και Καΐρου αντίστοιχα. Το 2007 προσκλήθηκε από τη Βιβλιοθήκη Αλεξανδρείας όπου φιλοτέχνησε σειρά έργων με αλεξανδρινά θέματα.
Από το 2004 ασχολείτο με την συγγραφή μιας μυθιστορηματικής αυτοβιογραφίας. Μέχρι στιγμής έχουν εκδοθεί τέσσερις τόμοι: «Η Αληθής ιστορία», εκδόσεις Καστανιώτη 2008, «Ανήθικες ιστορίες, Λονδίνο- Αλεξάνδρεια», εκδόσεις Γαβριηλίδη 20011 ( Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος Κυπριακής Δημοκρατίας 2012) και «Σκοτεινές ιστορίες», εκδόσεις της ΕΣΤΙΑΣ 2013 (Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος Κυπριακής Δημοκρατίας 2014). Ο τέταρτος τόμος « Άκρατος γέλωτας» κυκλοφόρησε από της εκδόσεις της ΕΣΤΙΑΣ τον Μάρτιο του 2016.
Πηγή: Μεγάλη Κυπριακή Εγκυκλοπαίδεια