Το Ιράν έχει αρχίσει να χρεώνει τέλη διέλευσης σε ορισμένα εμπορικά πλοία που περνούν από το Στενό του Ορμούζ, ένα ακόμη σημάδι ελέγχου της Τεχεράνης στη σημαντικότερη ενεργειακή θαλάσσια οδό στον κόσμο.
Σύμφωνα με πηγές στο Bloomberg, ζητούνται πληρωμές ύψους έως και 2 εκατομμυρίων δολαρίων ανά ταξίδι, δημιουργώντας ουσιαστικά ένα άτυπο «διόδιο» στη θαλάσσια δίοδο. Ορισμένα πλοία έχουν καταβάλει τα ποσά, ωστόσο ο μηχανισμός πληρωμής, συμπεριλαμβανομένου του νομίσματος, παραμένει ασαφής και η πρακτική δεν φαίνεται να εφαρμόζεται συστηματικά, ανέφεραν οι ίδιες πηγές.
Οι πληρωμές αυτές αναδεικνύουν την επιρροή του Ιράν στο Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς και μεγάλες ποσότητες τροφίμων, μετάλλων και άλλων εμπορευμάτων. Με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή να βρίσκεται πλέον στην τέταρτη εβδομάδα, υπογραμμίζεται επίσης η πίεση που αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές ενέργειας να διασφαλίσουν τη συνέχιση των ροών.
Πηγές ανέφεραν ότι οι πληρωμές έχουν διεκπεραιωθεί υπό άκρα μυστικότητα. Η έλλειψη διαφάνειας και η αβεβαιότητα σχετικά με το ποιος μπορεί να αποτελέσει τον επόμενο στόχο εντείνουν την ανασφάλεια στη ναυσιπλοΐα. Μόνο ένας πολύ μικρός αριθμός πλοίων έχει διασχίσει το Στενό από την έναρξη του πολέμου, πολλά εκ των οποίων συνδέονται με το Ιράν, ενώ ορισμένα από τα υπόλοιπα φαίνεται να κινούνται κοντά στις ιρανικές ακτές.
Η Ινδία, η οποία κατάφερε να εξασφαλίσει την έξοδο τεσσάρων πλοίων μεταφοράς υγροποιημένου πετρελαϊκού αερίου (LPG) από τον Περσικό Κόλπο μέσω του Ορμούζ, δήλωσε την Τρίτη ότι οι διεθνείς νόμοι εγγυώνται το δικαίωμα της ελεύθερης ναυσιπλοΐας μέσω του Στενού και ότι κανείς δεν μπορεί να επιβάλει τέλη για τη χρήση του περάσματος. Ο πρωθυπουργός Ναρέντρα Μόντι ανέφερε ότι συζήτησε τον πόλεμο στο Ιράν σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων της σύγκρουσης στον θαλάσσιο διάδρομο.
«Η διασφάλιση ότι το Στενό του Ορμούζ θα παραμείνει ανοιχτό, ασφαλές και προσβάσιμο είναι απαραίτητη για ολόκληρο τον κόσμο», έγραψε ο Μόντι σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ενώ το Ιράν ζητά τα τέλη διέλευσης κατά περίπτωση, η Ισλαμική Δημοκρατία έχει αφήσει να εννοηθεί ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να τα θεσμοθετήσει στο πλαίσιο μιας ευρύτερης μεταπολεμικής συμφωνίας, σύμφωνα με μία πηγή. Την περασμένη εβδομάδα, Ιρανός βουλευτής δήλωσε ότι το κοινοβούλιο προωθεί πρόταση που θα υποχρεώνει τα κράτη να πληρώνουν το Ιράν για τη χρήση του Στενού του Ορμούζ ως ασφαλούς ναυτιλιακής οδού.
Για τους πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Κόλπου, ακόμη και ένα άτυπο «διόδιο» θεωρείται απαράδεκτο, σύμφωνα με πηγές στο Bloomberg, καθώς εγείρει ζητήματα κυριαρχίας, δημιουργίας προηγούμενου και πιθανής «εργαλειοποίησης» μιας κρίσιμης εμπορικής αρτηρίας για τις ενεργειακές τους εξαγωγές. Η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα εξαρτώνται από τη συγκεκριμένη διαδρομή για τη μεταφορά του πετρελαίου τους στις διεθνείς αγορές, ωστόσο πλέον στρέφονται σε εναλλακτικούς αγωγούς που παρακάμπτουν τo Στεν;o του Ορμούζ, προκειμένου να εξυπηρετήσουν τους πελάτες τους.
Iran Charges Ships to Transit Strait of Hormuz
Iran has begun charging transit fees to certain commercial ships passing through the Strait of Hormuz, creating an unofficial “toll” on the critical waterway. The charges reach up to $2 million per voyage, while the payment mechanism remains unclear. The practice is not applied systematically, but highlights Iran's influence in the region. This move comes during a period of heightened tension in the Middle East and threatens global energy security, as approximately one-fifth of the world’s oil and natural gas traffic passes through the Strait of Hormuz. India has already expressed its concern, emphasizing that international laws guarantee freedom of navigation. Sources report that Iran is considering formalizing the transit fees in a future agreement. Gulf countries consider this practice unacceptable, as it raises issues of sovereignty and creates a precedent for the potential “weaponization” of the maritime artery. The situation is being closely monitored by the international community, as ensuring free passage through the Strait of Hormuz is vital for the global economy and energy security.
