Cyprus Tourism: From Recovery to Outperformance in 2024

Ο τουρισμός υπήρξε και παραμένει ένας από τους πιο σταθερούς και παραγωγικούς πυλώνες της κυπριακής οικονομίας. Η πορεία των τελευταίων ετών επιβεβαιώνει ότι δεν πρόκειται απλώς για έναν τομέα εποχικής δραστηριότητας, αλλά για ένα οικοσύστημα που επηρεάζει άμεσα την απασχόληση, τα δημόσια έσοδα, τις υποδομές και το συνολικό αναπτυξιακό αποτύπωμα της χώρας.
Η περσινή χρονιά κατέγραψε θεαματική επίδοση σε αφίξεις και έσοδα, ενώ το 2026 προδιαγράφεται όχι ως απλή συνέχιση της ανόδου, αλλά ως έτος ποιοτικής εδραίωσης και αναβάθμισης του τουριστικού μας προϊόντος.
Τα μέχρι στιγμής δεδομένα για την καλοκαιρινή περίοδο δείχνουν μια σαφή και μετρήσιμη δυναμική. H συνολική πληρότητα εμφανίζεται αυξημένη σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο, γεγονός που μεταφράζεται σε περισσότερες διανυκτερεύσεις και σταθερότερη ζήτηση. Το κρίσιμο, όμως, δεν είναι μόνο ο όγκος. Είναι η ποιότητα αυτής της ζήτησης και η δυνατότητα της αγοράς να απορροφήσει υψηλότερες τιμές, χωρίς να επηρεάζεται αρνητικά η ανταγωνιστικότητα της Κύπρου ως προορισμού.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά το σκέλος των εσόδων. Η εντυπωσιακή αύξηση που καταγράφηκε στην προηγούμενη χρονιά, σε σύγκριση με το 2024, δεν είναι αναγκαίο, ούτε ρεαλιστικό, να επαναληφθεί με τους ίδιους ρυθμούς.
Αντιθέτως, το 2026 φαίνεται να διαμορφώνει συνθήκες πιο βιώσιμης, αλλά εξίσου θετικής μεγέθυνσης, με ενίσχυση των εσόδων σε διψήφιο επίπεδο.
Ο βασικός μηχανισμός πίσω από αυτή την εξέλιξη είναι η άνοδος του μέσου ημερήσιου εσόδου ανά δωμάτιο. Το γεγονός ότι η αγορά «αντέχει» υψηλότερες τιμές, χωρίς να μειώνεται η ζήτηση, αποτελεί ένδειξη ότι το κυπριακό τουριστικό προϊόν αναβαθμίζεται ουσιαστικά. Πρόκειται για μετάβαση από τη λογική του «περισσότερο» στη λογική του «καλύτερο», δηλαδή από την αύξηση αφίξεων στην αύξηση αξίας ανά επισκέπτη.
Η δυναμική αυτή συνδέεται και με τη σύνθεση των αγορών που στηρίζουν τον τουρισμό. Η Γερμανία αναδεικνύεται σε ισχυρό μοχλό ανάπτυξης, πλαισιωμένη από το Ηνωμένο Βασίλειο, την κεντρική Ευρώπη, το Ισραήλ και τις σκανδιναβικές χώρες. Πρόκειται για αγορές με αγοραστική δύναμη, αυξημένες απαιτήσεις και προσήλωση στην ποιότητα της εμπειρίας, στοιχεία που ευνοούν έναν προορισμό που επενδύει στη συνέπεια, στην ασφάλεια και στη συνολική εικόνα.
Ο ρόλος της σταθερότητας
Η Κύπρος διαθέτει ένα σύνολο πλεονεκτημάτων που σπάνια συνυπάρχουν τόσο συμπυκνωμένα σε έναν προορισμό. Ήλιος σχεδόν ολόχρονα, καθαρές θάλασσες, παραλίες με γαλάζιες σημαίες, ορεινούς προορισμούς σε μικρές αποστάσεις, πλούσια ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά, αλλά και γαστρονομία που ισορροπεί ανάμεσα στην παράδοση και τις σύγχρονες τάσεις. Οι μικρές αποστάσεις επιτρέπουν στον επισκέπτη να συνδυάσει εμπειρίες μέσα σε λίγες ημέρες, γεγονός που ενισχύει την αίσθηση «υπεραξίας» του ταξιδιού.
Σε ένα περιβάλλον διεθνούς αβεβαιότητας, καθοριστική αναδεικνύεται και η παράμετρος της θεσμικής και πολιτικής σταθερότητας. Η Κύπρος, ως κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ενόψει της ενίσχυσης του διεθνούς της ρόλου στην περιοχή, προβάλλει ως ασφαλής, αξιόπιστος και οικείος προορισμός για τον Ευρωπαίο ταξιδιώτη. Η ευρωπαϊκή ταυτότητα, η αίσθηση ασφάλειας και η προβλεψιμότητα λειτουργούν πλέον ως ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα ισάξια με το κλίμα ή τη φυσική ομορφιά.
Η θετική εικόνα δημιουργεί και αυξημένες ευθύνες. Το 2025 ανέδειξε, έστω προειδοποιητικά, το ενδεχόμενο υπέρ-τουρισμού και τις πιέσεις που μπορούν να ασκηθούν σε υποδομές και υπηρεσίες. Το 2026 οφείλει να είναι χρονιά στρατηγικής ωριμότητας, να κεφαλαιοποιήσει τη ζήτηση χωρίς να φθείρει το προϊόν.
Οι ξενοδόχοι καλούνται να συνεχίσουν να επενδύουν στην ποιότητα, στο ανθρώπινο δυναμικό και στη βιωσιμότητα, ώστε οι υψηλότερες τιμές να συνοδεύονται από αντίστοιχη εμπειρία. Το Υφυπουργείο Τουρισμού οφείλει να επιμείνει σε μια μακροπρόθεσμη πολιτική επιμήκυνσης της περιόδου και διαφοροποίησης του προϊόντος, πέρα από το παραδοσιακό τρίπτυχο «ήλιος-θάλασσα-ξενοδοχείο».
Οι τοπικές αρχές, τέλος, έχουν καθοριστικό ρόλο στη συνολική εικόνα, καθαριότητα, κυκλοφοριακή λειτουργικότητα, σήμανση, δημόσιες συγκοινωνίες, αλλά και προστασία φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος.
Παράλληλα, η πράσινη μετάβαση δεν μπορεί να είναι συμπληρωματική, αλλά κεντρική επιλογή. Η ενεργειακή αναβάθμιση καταλυμάτων, η ενίσχυση βιώσιμων μεταφορών, η διαχείριση αποβλήτων και η ορθολογική χρήση πόρων αποτελούν πλέον προϋποθέσεις ανταγωνιστικότητας, όχι απλώς «καλές πρακτικές».
Κατάληξη
Το 2026 δεν είναι απλώς μια χρονιά θετικών προσδοκιών. Είναι ένα τεστ στρατηγικής ωριμότητας. Αν η υφιστάμενη δυναμική αξιοποιηθεί με σύνεση, συντονισμό και όραμα, ο κυπριακός τουρισμός μπορεί να περάσει οριστικά από τη φάση της ανάκαμψης σε εκείνη της διατηρήσιμης υπεραπόδοσης, προς όφελος της οικονομίας και της κοινωνίας συνολικά.
* Δικηγόρος στη Λάρνακα