Charles Ellinas: Uncertain Return of US Oil Companies to Venezuela

«Οι αμερικανικές (πετρελαϊκές) εταιρείες θα επενδύσουν δισεκατομμύρια στη Βενεζουέλα» είπε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, το Σάββατο, μετά τη στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ στη χώρα και την ανατροπή του Προέδρου Νικολάς Μαδούρο. Ωστόσο, παρά τις τεράστιες προοπτικές που προσφέρουν τα μεγάλα αποθέματα πετρελαίου της Βενεζουέλας, το ενδεχόμενο εκμετάλλευσής τους από αμερικανικές εταιρείες φαίνεται αβέβαιο, εξαιτίας της αστάθειας, είπε στο ΚΥΠΕ, ο ειδικός για θέματα ενέργειας Τσάρλς Έλληνας.
Ερωτηθείς για τα κίνητρα της επέμβασης Τραμπ στη χώρα της Λατινικής Αμερικής, ο κ. Έλληνας εξήγησε ότι το πετρέλαιο της Βενεζουέλας είναι «βαρύ πετρέλαιο», αφού έχει μέσα άλλα υλικά που χρειάζονται τα διυλιστήρια των ΗΠΑ. Σημείωσε ότι οι ΗΠΑ παράγουν «ελαφρύ πετρέλαιο», σχεδόν σαν βενζίνη, το οποίο δεν είναι κατάλληλο για την εσωτερική κατανάλωση της χώρας, η οποία χρειάζεται πρόσβαση σε «βαρύ» πετρέλαιο. «Αυτό μπορεί να το πάρει είτε από τη Βενεζουέλα, ή από το Μεξικό ή από τον Καναδά», είπε.
Επιπλέον, σημείωσε ότι πριν τη διακυβέρνηση του Ούγκο Τσάβες, οι αμερικανικές εταιρείες Exxon Mobil, Conoco και η Chevron ενεργούσαν σε μεγάλο βαθμό στη Βενεζουέλα, με τεράστια έργα. Μετά την εθνικοποίηση των πετρελαίων από την Κυβέρνηση Τσάβες στις αρχές του αιώνα, η Conoco και η Exxon έφυγαν από τη χώρα. «Έμεινε μόνο η Chevron, η οποία εξάγει περίπου 150.000 βαρέλια τη μέρα από τη Βενεζουέλα», ανέφερε ο κ. Έλληνας, σημειώνοντας ότι στόχος του Τραμπ είναι να ανοίξει την αγορά για να επανέλθουν αυτές οι εταιρείες.
Όπως ανέφερε, υπάρχει ενδιαφέρον από μέρους τους να επιστρέψουν, όπως και από τη Shell, η οποία εξέφρασε ενδιαφέρον για εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στη θάλασσα της Βενεζουέλας.
Ωστόσο, υπογράμμισε ότι όλες αυτές οι εταιρείες είναι πολύ προσεκτικές για το πού επενδύουν, και δίνουν μεγάλη έμφαση στο να υπάρχει πολιτική και κοινωνική σταθερότητα. «Θέλουν να είναι κάτι σίγουρο για αρκετά χρόνια. Οι επενδύσεις σε νέα έργα θέλουν 20-30 χρόνια για να αποδώσουν. Θέλουν να είναι σίγουρες ότι, ακόμα και αν υπερισχύσουν οι ΗΠΑ, που ακόμα δεν είναι σίγουρο ότι θα το κάνουν, αν φύγει ο Τραμπ σε 2-3 χρόνια, θα συνεχιστεί το νέο καθεστώς ή θα παν πίσω στα παλιά; Οι εταιρείες ανησυχούν γι’ αυτά», ανέφερε.
Επιπλέον, σε μια περίοδο που η τιμή πετρελαίου είναι χαμηλή και αναμένεται να παραμείνει χαμηλή για φέτος και ίσως και του χρόνου, διερωτήθηκε αν οι εταιρείες είναι πρόθυμες να επενδύσουν σε κάτι που δεν είναι σίγουρο. «Δεν είμαι σίγουρος ότι οι εταιρείες θα ανταποκριθούν στην πρόταση Τραμπ να παν στη Βενεζουέλα να κάνουν κάτι νέο. Ούτε η Chevron ακόμα», είπε, φέρνοντας ως παράδειγμα την περίπτωση της Κύπρου, όπου η Chevron αναμένεται εδώ και χρόνια να προωθήσει το κοίτασμα «Αφροδίτη» και ακόμα δεν έχει λάβει επενδυτική απόφαση.
Σημείωσε, εξάλλου, ότι οι εξαγωγές πετρελαίου της Βενεζουέλας τα τελευταία χρόνια είχαν πέσει σε μεγάλο βαθμό. Το 2025 κατά μέσο όρο εξήγαγε 500.000 βαρέλια την ημέρα, που αντιστοιχεί στο 0,5% της παγκόσμιας χρήσης πετρελαίου. Μέχρι το 1970, σημείωσε, η Βενεζουέλα ήταν ο πιο μεγάλος παραγωγός πετρελαίου στον κόσμο, με παραγωγή μεγαλύτερη της Σαουδικής Αραβίας. «Έχει αποδεδειγμένα αποθέματα περισσότερα από τη Σαουδική Αραβία», είπε ο Χαράλαμπος Έλληνας, σημειώνοντας ότι αν μπει μια σταθερή Κυβέρνηση στη Βενεζουέλα, υπάρχει μεγάλη προοπτική, διότι τα τεράστια αποθέματα της Βενεζουέλας είναι ακόμα αχρησιμοποίητα.
Όσον αφορά την τιμή του πετρελαίου, ο κ. Έλληνας είπε ότι μετά την επέμβαση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα δεν φαίνεται να επηρεάστηκε η αγορά. Αυτό γίνεται, αφενός, επειδή υπάρχει υπερπροσφορά πετρελαίου και οι τιμές είναι χαμηλές, εξήγησε, και αφετέρου, επειδή η Βενεζουέλα είναι προς το παρόν ένας «μικρός παίχτης» για να επηρεάσει την αγορά.
Ερωτηθείς αν τυχόν εκμετάλλευση των μεγάλων αποθεμάτων της χώρας αναμένεται να ρίξει περαιτέρω τις τιμές, ο κ. Έλληνας εκτίμησε ότι δεν θα γίνει κάτι τέτοιο, διότι οι χαμηλές τιμές διεθνώς είναι προσωρινές και θα αρχίσουν να ανεβαίνουν ξανά.
Κληθείς να σχολιάσει τη σχέση Βενεζουέλας-Κίνας, ο κ. Έλληνας είπε ότι η Κίνα δεν έκανε απευθείας επενδύσεις στα πετρέλαια της Βενεζουέλας, αλλά έκανε άλλες επενδύσεις και δάνεια στη χώρα και είχε αρκετή ανάμιξη. «Η αντίδραση της Κίνας, ωστόσο, δεν ήταν δραματική, ήταν ήπια, που σημαίνει ότι δεν επηρεάζεται σε τόσο μεγάλο βαθμό που να αντιδράσει δραματικά», εκτίμησε.
«Μένει να δούμε πώς θα προχωρήσει (η κατάσταση). Υπάρχουν προοπτικές. Δεν λέει κανένας ότι ο Μαδούρο ήταν ένας καλός Πρόεδρος, αλλά ο τρόπος που έφυγε προκαλεί μια αστάθεια που μένει να δούμε πού θα καταλήξει. Οι αγορές αυτή τη στιγμή δεν επηρεάζονται, αλλά το μέλλον των πετρελαίων της Βενεζουέλας εξαρτάται από το πώς θα εξελιχτεί η κατάσταση. Αν καταφέρουν να κάνουν μια μετάβαση σε νέα Κυβέρνηση με ειρηνικό και αποδεκτό τρόπο, υπάρχουν προοπτικές. Πάντως δεν αναμένω τίποτα δραματικό σύντομα, όσον αφορά τις επενδύσεις των αμερικανικών εταιρειών. Μάλλον το αντίθετο, γιατί εταιρείες που είχαν απώλειες από την εθνικοποίηση των πετρελαίων, θα προσπαθήσουν να πάρουν τη Βενεζουέλα στο δικαστήριο για να πάρουν τα λεφτά τους πίσω», εκτίμησε.
Καταληκτικά, ανέφερε ότι είναι γεγονός ότι υπάρχει μια τεράστια προοπτική για τα πετρέλαια της Βενεζουέλας. «Υπάρχει τεράστιο ενδιαφέρον από τις αμερικανικές εταιρείες, αλλά χρειάζεται σταθερότητα», είπε.