Τη δική της απάντηση στην ενεργειακή κρίση που προκαλεί το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν προωθεί η Τουρκία, προτείνοντας την επέκταση του πετρελαιαγωγού Ιράκ-Τουρκίας έως τη Βασόρα. Η τουρκική κυβέρνηση επιχειρεί με αυτόν τον τρόπο να αναδείξει έναν εναλλακτικό ενεργειακό διάδρομο για το ιρακινό πετρέλαιο, ώστε να μειωθεί η εξάρτηση από τα Στενά του Ορμούζ.
Συγκεκριμένα, ο υπουργός Ενέργειας της Τουρκίας, Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, πρότεινε, σε συνέντευξή του σήμερα στο τηλεοπτικό δίκτυο NTV, την επέκταση του υφιστάμενου αγωγού που συνδέει την Τουρκία με το Ιράκ μέχρι τη νότια πόλη-λιμάνι της Βασόρας.
«Προτείναμε επίσης το εξής: Να επεκτείνουμε αυτόν τον αγωγό, ο οποίος σήμερα φτάνει μέχρι το Κιρκούκ, μέχρι τη Βασόρα», ανέφερε ο Τούρκος υπουργός Ενέργειας.
Δυνατότητα μεταφοράς έως και του 50% των ιρακινών εξαγωγών
Η Άγκυρα εκτιμά ότι το σχέδιο μπορεί να καλύψει σημαντικό μέρος των εξαγωγών του Ιράκ και να ανοίξει νέες αγορές.
Ο Μπαϊρακτάρ σημείωσε ότι μέσω του αγωγού θα μπορούσαν αρχικά να μεταφέρονται από 170.000 έως 250.000 βαρέλια ημερησίως, ενώ τόνισε τις ευρύτερες δυνατότητες του έργου.
«Σήμερα, το Ιράκ εξάγει περίπου τρία εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου ημερησίως. Περίπου 1,5 εκατομμύριο βαρέλια από αυτό, σχεδόν το 50%, θα μπορούσαν στην πραγματικότητα να μεταφερθούν μέσω αυτού του αγωγού, με δυνατότητα να φτάσουν σε νέους πελάτες, ιδιαίτερα στη λεκάνη της Μεσογείου», δήλωσε.
Η νέα ενεργειακή κρίση
Η τουρκική πρόταση έρχεται ως απάντηση στην έντονη αναστάτωση που έχει προκαλέσει η διακοπή της ροής πετρελαίου μέσω του Ορμούζ.
Το Ιράν έχει ουσιαστικά διακόψει τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, πλήττοντας σοβαρά το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας, καθώς από το πέρασμα αυτό διακινούνταν περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου και προϊόντων ημερησίως.
Ο Τούρκος υπουργός υπογράμμισε ότι η Άγκυρα είχε προειδοποιήσει εδώ και χρόνια για την ανάγκη ύπαρξης εναλλακτικών διαδρομών.
Ο υφιστάμενος αγωγός
Η πρόταση βασίζεται σε υφιστάμενη υποδομή, η οποία ωστόσο παραμένει σε μεγάλο βαθμό ανενεργή τα τελευταία χρόνια.
Ο αγωγός Ιράκ-Τουρκίας, μήκους περίπου 970 χιλιομέτρων, συνδέει από το 1976 το Κιρκούκ με το τουρκικό λιμάνι του Τζεϊχάν. Παρά τη λειτουργία επιμέρους γραμμών από την αυτόνομη κουρδική περιοχή, ο βασικός αγωγός παραμένει ουσιαστικά ανενεργός από το 2014, έπειτα από επιθέσεις του Ισλαμικού Κράτους.
Η Βαγδάτη ανακοίνωσε ότι οι εργασίες αποκατάστασης βρίσκονται κοντά στην ολοκλήρωση, ενώ έχει ήδη επιτευχθεί συμφωνία με την Περιφερειακή Κυβέρνηση του Κουρδιστάν για την επανέναρξη των εξαγωγών μέσω Τουρκίας.
Σύνδεση με ευρύτερα περιφερειακά σχέδια
Το ενδεχόμενο επέκτασης έως τη Βασόρα συνδέεται με το σχέδιο «Αναπτυξιακός Δρόμος», που προβλέπει δίκτυο μεταφορών και ενέργειας από τον Περσικό Κόλπο προς την Τουρκία και την Ευρώπη. Ωστόσο, πολιτικές διαφωνίες στο εσωτερικό του Ιράκ καθυστερούν την πρόοδο του έργου, το οποίο εκτιμάται ότι θα απαιτήσει χρόνια και σημαντικές επενδύσεις για να υλοποιηθεί.
Ενεργειακή συνεργασία με Σαουδική Αραβία
Παράλληλα, η Άγκυρα εξετάζει και άλλες ενεργειακές διασυνδέσεις, ενισχύοντας τον ρόλο της ως κόμβου μεταφοράς ενέργειας.
Ο Μπαϊρακτάρ αποκάλυψε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνομιλίες με τη Σαουδική Αραβία για τη δημιουργία γραμμής μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας προς την Τουρκία και, μέσω αυτής, προς την Ευρώπη.
«Εργαζόμαστε σε μια γραμμή μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας από τη Σαουδική Αραβία προς την Τουρκία και στη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας προς την Ευρώπη μέσω της Τουρκίας. Επομένως, η Τουρκία είναι πλέον μια χώρα όπου μπορεί να οικοδομηθεί αυτή η αλυσίδα αξίας», υποστήριξε ο Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ.
Ankara Proposes Extending Turkey-Iraq Pipeline to Basra – Proposal to Bypass Strait of Hormuz
Turkey is proposing the extension of the Turkey-Iraq pipeline to Basra, as a response to the energy crisis caused by Iran's closure of the Strait of Hormuz. Ankara seeks to create an alternative energy corridor for Iraqi oil, reducing dependence on the Strait of Hormuz. Turkish Energy Minister Alparslan Bayraktar proposed extending the pipeline to the southern port city of Basra, estimating it could transport up to 50% of Iraqi exports. Turkey estimates that the plan will open new markets for Iraqi oil, particularly in the Mediterranean basin. This proposal comes in response to the disruption of oil flow through the Hormuz, which has caused significant disruption to global energy trade. Bayraktar stressed that Ankara had been warning for years about the need for alternative routes. The existing Iraq-Turkey pipeline, 970 kilometers long, connects Kirkuk to the Turkish port of Ceyhan, but has remained largely inactive since 2014. Baghdad announced that restoration work is nearing completion, while an agreement has been reached with the Kurdistan Regional Government to restart exports. The extension of the pipeline is linked to the 'Development Road' project, which envisages a transport and energy network from the Persian Gulf to Turkey and Europe. However, political disagreements in Iraq are delaying progress on the project, which is estimated to require years and significant investment to implement.