Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σημαντική αύξηση στην ερασιτεχνική παρασκευή αρωματικών κεριών και αρωματικών χώρου. Όλο και περισσότερα προϊόντα, σε διάφορες μορφές, έχουν κατακλύσει την αγορά. Συχνά η παραγωγή τους πραγματοποιείται σε χώρους χωρίς κατάλληλο εξαερισμό, χωρίς τις απαιτούμενες συνθήκες ασφάλειας και χωρίς προηγούμενη αξιολόγηση κινδύνου. Πολλά από τα προϊόντα αυτά διατίθενται στους καταναλωτές μέσω διαδικτυακών αγορών, ηλεκτρονικών καταστημάτων και μέσων κοινωνικής δικτύωσης (Facebook, Instagram, TikTok).
Το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας (ΤΕΕ) επισημαίνει ότι, πέρα από την ευχάριστη οσμή, τα ωραία σχέδια και την πολύχρωμη συσκευασία, τα αρωματικά κεριά και τα αρωματικά χώρου αποτελούν χημικά μείγματα που ενδέχεται να παρουσιάζουν κινδύνους και να υπάγονται σε συγκεκριμένες νομικές υποχρεώσεις.
Το γεγονός ότι ένα προϊόν χαρακτηρίζεται ως «φυσικό» δεν σημαίνει ότι είναι και ακίνδυνο. Τα περισσότερα αρωματικά προϊόντα, είτε πρόκειται για κεριά είτε για αρωματικά χώρου (σε μορφή σπρέι, ηλεκτρικά ή διάχυσης), περιέχουν αιθέρια έλαια, συνθετικές αρωματικές ενώσεις και άλλους διαλύτες. Πολλά από τα συστατικά αυτά διαθέτουν επικίνδυνες ιδιότητες που ενδέχεται να προκαλέσουν προβλήματα στην υγεία. Στην πλειονότητά τους, τα αιθέρια έλαια και οι αρωματικές ενώσεις ταξινομούνται ως ευαισθητοποιητικές για το αναπνευστικό σύστημα, μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό στο δέρμα και στα μάτια και ενδέχεται να είναι επικίνδυνες για το περιβάλλον.
Η ταξινόμηση, η επισήμανση και η συσκευασία των προϊόντων αυτών ρυθμίζονται από τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό (ΕΚ) 1272/2008 (Κανονισμός CLP). Σύμφωνα με τον Κανονισμό αυτό, κάθε παραγωγός ή εισαγωγέας χημικών προϊόντων οφείλει να προβαίνει στην ορθή ταξινόμηση των κινδύνων πριν από τη διάθεσή τους στην αγορά και να διασφαλίζει ότι τα προϊόντα φέρουν κατάλληλη συσκευασία και την απαιτούμενη επισήμανση (ετικέτα). Η ετικέτα κάθε χημικού μείγματος που ταξινομείται ως επικίνδυνο πρέπει να περιλαμβάνει τις υποχρεωτικές πληροφορίες σχετικά με τους πιθανούς κινδύνους του προϊόντος, όπως εικονογράμματα κινδύνου, δηλώσεις επικινδυνότητας και δηλώσεις προφύλαξης. Επιπρόσθετα, οι πληροφορίες που αφορούν στη σύσταση όσων προϊόντων ταξινομούνται ως επικίνδυνα για την ανθρώπινη υγεία πρέπει να κοινοποιείται στην Ευρωπαϊκή Βάση Δεδομένων για τα Κέντρα Δηλητηριάσεων. Επιπρόσθετα, τα προϊόντα αυτά πρέπει να φέρουν στην ετικέτα τους τον χαρακτηριστικό 16-ψήφιο κωδικό UFI (Unique Formula Identifier).
Η αυξανόμενη ερασιτεχνική παραγωγή αρωματικών προϊόντων δεν αναιρεί τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη νομοθεσία. Από τη στιγμή που τα προϊόντα αυτά διατίθενται στην αγορά, οφείλουν να συμμορφώνονται πλήρως με τις πρόνοιες της ισχύουσας νομοθεσίας. Η ορθή αξιολόγηση κινδύνου, η ορθή επισήμανση και η συμμόρφωση με όλες τις ισχύουσες νομοθετικές ρυθμίσεις αποτελούν τις βασικές προϋποθέσεις για την προστασία της υγείας των καταναλωτών, της δημόσιας ασφάλειας και του περιβάλλοντος. Η υπεύθυνη παραγωγή και διάθεση των προϊόντων αυτών είναι απαραίτητη, ανεξάρτητα από την κλίμακα ή τον τρόπο παρασκευής τους.
Το ΤΕΕ πληροφορεί τους παραγωγούς ότι οφείλουν να ενημερώνονται συστηματικά για το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο και να προβαίνουν σε τεκμηριωμένη αξιολόγηση κινδύνου των προϊόντων τους, διασφαλίζοντας την ορθή επισήμανση και κοινοποίηση της επικινδυνότητάς τους, όπου απαιτείται.
Από πλευράς τους, οι καταναλωτές καλούνται να επιλέγουν προϊόντα που φέρουν πλήρη και σαφή επισήμανση, να διαβάζουν προσεκτικά τις οδηγίες χρήσης και τις δηλώσεις προφύλαξης και να αποφεύγουν προϊόντα άγνωστης προέλευσης ή χωρίς τις προβλεπόμενες πληροφορίες, συμβάλλοντας έτσι στη διασφάλιση της δικής τους ασφάλειας και στην εφαρμογή υπεύθυνων πρακτικών στην αγορά.
Air Fresheners and Candles: "Natural" Doesn't Mean Safe
In recent years, there has been an increase in the amateur production of scented candles and air fresheners, with many products being sold through online stores and social media. The Department of Labour Inspection (TLI) points out that, despite their pleasant scent, these products are chemical mixtures that may be hazardous to health, causing irritation to the skin, eyes, and respiratory system. The fact that a product is labeled as "natural" does not automatically make it safe, as it often contains essential oils, synthetic compounds, and solvents with hazardous properties. Legislation (European Regulation (EC) No 1272/2008 - CLP Regulation) requires manufacturers and importers to assess risks, provide appropriate labeling and packaging, and report information on the composition of products to Poison Control Centers. The increasing amateur production does not negate legal obligations. Proper risk assessment, correct labeling, and compliance with legislation are essential to protect consumer health and the environment. Failure to comply with the rules can lead to serious consequences. The TLI calls on consumers to be careful and check product labels, while urging manufacturers to comply with legal requirements for the safe production and distribution of scented products.