Three Years of Cyprus Policy: A Critical Assessment

*Του Άντρου Κυπριανού
Συμπληρώνονται αυτές τις μέρες τρία χρόνια από την ανάληψη της προεδρίας της Δημοκρατίας από τον Ν. Χριστοδουλίδη. Είναι πολλά τα σοβαρά και κρίσιμα ζητήματα που έχει να χειριστεί κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης του.
Ένα από τα πιο σοβαρά είναι το Κυπριακό που αφορά την επιβίωση του λαού στην χώρα μας.
Οι μέχρι στιγμής χειρισμοί του Ν. Χριστοδουλίδη είναι το λιγότερο απογοητευτικοί και καθόλου στοχευμένοι. Ποιο είναι το κύριο εμπόδιο για την επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών με στόχο την επίλυση του Κυπριακού; Η απαράδεκτη αξίωση της Τουρκικής πλευράς, που ενθαρρύνθηκε από τη θέση Αναστασιάδη, για λύση δύο χωριστών κρατών. Η εκλογή Τ. Ερχιουρμάν δυστυχώς δεν κατάφερε, μέχρι στιγμής τουλάχιστον, να διαφοροποιήσει τη στάση της.
Ποιος θα έπρεπε να ήταν ο στόχος του Προέδρου με αυτά τα δεδομένα; Να επιδιώξει με πρωτοβουλίες και συγκεκριμένες προτάσεις, να πείσει την Τουρκική πλευρά να μετακινηθεί από την απαράδεκτη της αξίωση. Το ΑΚΕΛ κατάθεσε σχετική πρόταση από τον Δεκέμβρη του 2020. Πώς λειτούργησε ο Ν. Χριστοδουλίδης μέχρι σήμερα; Τους πρώτους έξι μήνες εκλιπαρούσε την Ε.Ε. να διορίσει παρατηρητή στις συνομιλίες….που δεν διεξάγονταν. Κάτι ανάλογο είχε επιδιώξει και ο Ν. Αναστασιάδης το 2013, για να πάρουν και οι δύο την ίδια απάντηση. «Όταν ξεκινήσουν συνομιλίες θα διοριστεί και ο Παρατηρητής», όπως και έγινε όταν κάτι άρχισε να κινείται.
Όταν αυτή του η ιδέα δεν καρποφόρησε ζήτησε το διορισμό προσωπικής απεσταλμένης του Γ.Γ. του ΟΗΕ. Το έπραξε παραγνωρίζοντας πως το τεράστιο χάσμα στις θέσεις της Ελληνοκυπριακής και Τουρκοκυπριακής πλευράς και η απαράδεκτη αξίωση της τουρκικής πλευράς για λύση δύο κρατών, δεν θα της επέτρεπαν να παραγάγει το όποιο έργο. Τελικά συγκρουστήκαμε μαζί της.
Η εκλογή Τ. Ερχιουρμάν στην ηγεσία της τουρκοκυπριακής κοινότητας, προκάλεσε κάποια κινητικότητα και προσδοκίες ότι θα ήταν δυνατή η επίτευξη προόδου. Δυστυχώς κάτι τέτοιο δεν κατέστη δυνατό μέχρι της στιγμής.
Όλα αυτά τα τρία χρόνια ο Πρόεδρος δηλώνει συνεχώς την ετοιμότητα του για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και συμμετοχή σε πενταμερή διάσκεψη. Θέσεις που μπορεί να πείθουν όσους δεν γνωρίζουν το Κυπριακό ή όσους ικανοποιούνται από την παρούσα κατάσταση των πραγμάτων. Για όσους γνωρίζουν το Κυπριακό και τις δυσκολίες που υπάρχουν για την επανέναρξη των συνομιλιών είναι προφανές ότι αυτές οι δηλώσεις του κ. Χριστοδουλίδη έχουν αποκλειστικά και μόνο επικοινωνιακό χαρακτήρα.
Το χειρότερο από όλα είναι ότι ο Πρόεδρος φαίνεται πως δεν συνειδητοποιεί ότι αυτή του η στάση δεν δυσκολεύει την Τουρκία, όπως δεν την δυσκολεύει και η σκλήρυνση της στάσης μας σε διάφορα θέματα που την αφορούν. Αυτή του η στάση δεν πρόκειται να δημιουργήσει προοπτική να ξαναρχίσουν συνομιλίες.
Είναι προφανές ότι ο κ. Χριστοδουλίδης δεν κατανοεί πως το παρατεταμένο αδιέξοδο θα ωθήσει πολλούς στη διεθνή κοινότητα να αρχίζουν να σκέφτονται εναλλακτικές επιλογές λύσης, έξω από το συμφωνημένο πλαίσιο. Αυτό θα γίνει πιο έντονο με την αποχώρηση του κ. Γκουτέρες από το πόστο του ΓΓ του ΟΗΕ τον ερχόμενο Δεκέμβρη.
Καταλήγω λέγοντας ότι αν στο μυαλό κάποιων υπάρχει η άποψη ότι, όσες περισσότερες εκδουλεύσεις προσφέρουμε στον Τραμπ θα μας λύσει το Κυπριακό, αυτό είναι πολύ επικίνδυνο. Ο Τραμπ απέδειξε ότι δεν σέβεται το διεθνές δίκαιο, που είναι η ασπίδα προστασίας μας, και λειτουργεί με λογική του….παραλόγου.
*Τέως Γενικός Γραμματέας ΑΚΕΛ