Ως Κύπρος κι Ελλάδα, δεν ξεκινήσαμε τον πόλεμο στο Ιράν κι ούτε είναι στο χέρι μας να τον τερματίσουμε. Όμως, αξιοποιήσαμε την ευκαιρία για την γεωπολιτική αξία της Κυπριακής Δημοκρατίας με την Ελλάδα να προβάλλει επιτέλους ισχύ στην Ανατ. Μεσόγειο, ενδυναμώνοντας τον πανεθνικό δεσμό, πράγμα που λειτούργησε ως καταλύτης για να προστρέξουν κι άλλα κράτη της ΕΕ. Η πρώτη «αποκάλυψη» είναι πως, ως μέλη της ΕΕ, Κύπρος και Ελλάδα, μπορούμε να θέτουμε θέματα στην ΕΕ (π.χ. την λειτουργικότητα της ρήτρας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής), ενώ ταυτόχρονα οφείλουμε να αξιοποιούμε έμπρακτα κάθε ευκαιρία για την αντιμετώπιση του τουρκικού επεκτατισμού και την κατοχή εδάφους της Κύπρου, που είναι το πρόβλημα.
Παράλληλα, αυτός ο πόλεμος απογύμνωσε διάφορους σε Κύπρο κι Ελλάδα, που βούλιαξαν στο ατομικό ή κομματικό τους συμφέρον. Για παράδειγμα, η περιορισμένη μειοψηφία όσων δεν επιθυμούσαν την παρουσία ελληνικών αεροναυτικών δυνάμεων στην Κύπρο, η οποία ασχημονεί δυσανάλογα προς το πολιτικό της βάρος, είναι εκείνοι που πρώτοι θα χαιρεκακούσαν αν δεν είχαμε την αποστολή για προστασία της Κύπρου. Από την στιγμή που η Ελλάδα δήλωσε παρούσα, μαζί με άλλα κράτη, οι εγχώριοι αρνητές προβάλλουν άλλες μικρότητες όπως «δεν στάλθηκαν για την Κύπρο αλλά για τις αγγλικές βάσεις», «θα μείνουν ή θα επιστρέψουν πίσω στην Ελλάδα;», «θα κινηθούν εναντίον των Τούρκων ή ήρθαν για διακοπές;». Οι αρνητές δεν επιθυμούν μόνιμη στάθμευσή τους στην Κύπρο και για αυτό ουδέποτε στήριξαν την πρόταση που για χρόνια προωθώ για μόνιμη εγκατάσταση ευρωπαϊκών δυνάμεων στην Κύπρο στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Άμυνας. Μάλιστα, για να μειωθεί ο γεωπολιτικός θετικός αντίκτυπος από την αεροναυτική παρουσία της Ελλάδας με υπερσύγχρονα μέσα, καταφεύγουν σε ψευδολογίες και «κουτσομπολιά». Δεδομένου ότι, το πλέον επιβλητικό κτίριο στην Άγκυρα αφορά την τουρκική υπηρεσία που λειτουργεί χιλιάδες ελεγχόμενους λογαριασμούς και δήθεν αθώες ιστοσελίδες στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, μέσω των οποίων γίνεται διασπορά ψευδολογιών, επικρατεί έξαρση του «υβριδικού πολέμου». Κι είναι αξιοθρήνητη η προθυμότητα με την οποία εγχώριοι σε Ελλάδα και Κύπρο, εργαλειοποιούνται και ανακυκλώνουν απίστευτα έκδηλες στρεβλώσεις.
Παρεμπιπτόντως, μια παράπλευρη εξέλιξη του πολέμου ήταν η μεταστάθμευση έξι πολεμικών αεροσκαφών της Τουρκίας στο κατεχόμενο μέρος της Κύπρου, το οποίο και δεν αντισταθμίζει το ευρύτερο πανεθνικό και γεωπολιτικό κέρδος. Είναι όμως αυτό ευκαιρία για πρωτοβουλίες δικές μας.
Η μετεγκατάστασή τους παραβιάζει συγκεκριμένη νομοθεσία των ΗΠΑ εφόσον αφορά αμερικανικό εξοπλισμό και ζήτησα ήδη συνάντηση με την πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Κύπρο. Επιπλέον, προκύπτει ζήτημα για επιβολή κυρώσεων/μέτρων από την ΕΕ αλλά απαιτεί δική μας πρωτοβουλία. Αν Αθήνα και Λευκωσία, επιστρέψουν στην εμμονική θεωρία για «ήρεμα νερά», που έφερε τον τουρκικό στόλο στο μισό Αιγαίο και την Κάσο να… «κείται μακράν» αφού δεν έγινε πόντιση του καλωδίου σε διεθνή ύδατα, τα κέρδη θα γίνουν ζημιές.
Οι ευνοϊκές συνθήκες και ευκαιρίες που για χρόνια τεκμηρίωνα, ιδιαίτερα ως Πρόεδρος της Πολιτικής Επιτροπής για την Μεσόγειο, είναι μια πραγματικότητα για αξιοποίηση. Ταυτοχρόνως, Αθήνα και Λευκωσία είναι ενώπιον όσων για χρόνια προτείνουμε για να αντιμετωπίσουμε τον τουρκικό επεκτατισμό.
*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ-S&D
Collateral Revelations Due to the War in Iran
Although the war in Iran did not start from Cyprus and Greece, it has provided an opportunity to strengthen the geopolitical value of Cyprus and project Greece's power in the Eastern Mediterranean. Greece, by strengthening the national bond, has managed to attract the support of other EU countries. This situation allows Cyprus and Greece to raise issues in the EU, such as the functionality of the mutual defense assistance clause, and to address Turkish expansionism and the occupation of Cyprus. However, the war has also exposed some in Cyprus and Greece who prioritize their individual or party interests. Examples include those who oppose the presence of Greek air and naval forces in Cyprus or those who downplay the positive impact of this presence. Their criticism focuses on trivialities and falsehoods, while they are exploited by Turkish disinformation services. Furthermore, the relocation of six Turkish warplanes to the occupied part of Cyprus, although it does not offset the geopolitical benefits, is an opportunity for initiatives from Cyprus. This relocation violates US law and a meeting with the US ambassador has already been requested. In addition, the issue of imposing sanctions by the EU arises, but requires initiative from Cyprus and Greece. In summary, the war in Iran has created opportunities for Cyprus and Greece to strengthen their geopolitical position and address the challenges in the region, but determination and coordination are needed to fully exploit these opportunities and avoid mistakes of the past.
