Ιδιαίτερη έμφαση στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, αλλά και στη στήριξη προς την Κύπρο και στην ανάγκη υπεράσπισης του διεθνούς δικαίου έδωσε το πρωί της Τρίτης ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, μιλώντας στη διάσκεψη των πρέσβεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις Βρυξέλλες, χαρακτηρίζοντας ως «ένα ισχυρό παράδειγμα ευρωπαϊκής αυτονομίας και ακλόνητης αλληλεγγύης» την αποστολή δυνάμεων από Ελλάδα, Γαλλία, Ιταλία και Ισπανία για την προστασία της Κύπρου.
Στην ομιλία του παρουσίασε το πλαίσιο της ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής σε έναν κόσμο που, όπως σημείωσε, γίνεται ολοένα και πιο πολυπολικός και ασταθής, τονίζοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να υπερασπιστεί τη διεθνή τάξη που βασίζεται σε κανόνες. Όπως ανέφερε, «πρέπει να υπερασπιστούμε τη διεθνή τάξη που βασίζεται σε κανόνες. Πρέπει να διαφυλάξουμε τις αρχές που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και στις Συνθήκες μας. Παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου δεν μπορούν να γίνονται αποδεκτές – είτε στην Ουκρανία, είτε στη Γροιλανδία, είτε στη Λατινική Αμερική, είτε στην Αφρική, είτε στη Γάζα είτε στη Μέση Ανατολή».
Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου χαρακτήρισε τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή ως μία από τις πιο ανησυχητικές εξελίξεις για την Ευρώπη και τη διεθνή κοινότητα, επισημαίνοντας ότι το Ιράν φέρει σημαντική ευθύνη για την ένταση στην περιοχή. «Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή προκαλεί τη μέγιστη ανησυχία. Το Ιράν είναι ασφαλώς υπεύθυνο για τις ρίζες αυτής της κατάστασης. Οι επιθέσεις του Ιράν και των πληρεξουσίων του, όπως η Χεζμπολάχ, εναντίον των γειτόνων τους – συμπεριλαμβανομένης της Κύπρου, κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης – πρέπει να σταματήσουν», τόνισε.
Στο πλαίσιο αυτό στάθηκε ιδιαίτερα στην αντίδραση ευρωπαϊκών χωρών για την προστασία της Κύπρου, χαρακτηρίζοντάς την παράδειγμα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης και στρατηγικής αυτονομίας. «Η ταχεία αντίδραση της Ελλάδας, της Γαλλίας, της Ιταλίας και της Ισπανίας, που απέστειλαν στρατιωτικές δυνάμεις για την προστασία της Κύπρου, αποτελεί ένα ισχυρό παράδειγμα ευρωπαϊκής αυτονομίας και ακλόνητης αλληλεγγύης», σημείωσε, προσθέτοντας ότι σε πρόσφατη τηλεδιάσκεψη με εταίρους της Μέσης Ανατολής και της περιοχής του Κόλπου εξέφρασε «την πλήρη αλληλεγγύη και στήριξη» της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Παράλληλα, κάλεσε όλες τις πλευρές να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση και να επιστρέψουν στη διπλωματία. «Η Ευρωπαϊκή Ένωση καλεί όλα τα μέρη να επιδείξουν τη μέγιστη αυτοσυγκράτηση και να επιστρέψουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Η προστασία των αμάχων, η διασφάλιση της πυρηνικής ασφάλειας και ο σεβασμός του διεθνούς δικαίου είναι απολύτως κρίσιμα. Πρέπει να αποφύγουμε περαιτέρω κλιμάκωση», προειδοποίησε, υπογραμμίζοντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα απειλούσε τη Μέση Ανατολή, την Ευρώπη και την παγκόσμια οικονομία.
Ο κ. Κόστα αναφέρθηκε επίσης στην κατάσταση στο Ιράν, τονίζοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση στηρίζει τον ιρανικό λαό και τα δικαιώματά του, απορρίπτοντας όμως τη λογική της στρατιωτικής λύσης. «Η Ευρωπαϊκή Ένωση στέκεται στο πλευρό του λαού του Ιράν, που έχει υποφέρει για πολύ καιρό. Υποστηρίζουμε το δικαίωμά του να ζει με ειρήνη και να καθορίζει το μέλλον του», δήλωσε, συμπληρώνοντας ότι «η ελευθερία και τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν μπορούν να επιτευχθούν με βόμβες. Μόνο το διεθνές δίκαιο μπορεί να τα διασφαλίσει».
Ο Πρόεδρος Κόστα προειδοποίησε επίσης ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή δημιουργεί γεωπολιτικά οφέλη για τη Ρωσία, η οποία, όπως είπε, εκμεταλλεύεται την κατάσταση σε βάρος της Ουκρανίας. «Μέχρι στιγμής υπάρχει μόνο ένας νικητής σε αυτόν τον πόλεμο: η Ρωσία. Υπονομεύει σταθερά τη θέση της Ουκρανίας, επωφελείται από την άνοδο των τιμών της ενέργειας και από την εκτροπή στρατιωτικών δυνατοτήτων που διαφορετικά θα μπορούσαν να σταλούν για τη στήριξη της Ουκρανίας», ανέφερε.
Υπενθύμισε, παράλληλα, ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει σταθερά στο πλευρό του Κιέβου από την αρχή της ρωσικής εισβολής. «Από την πρώτη ημέρα η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι αταλάντευτη στη στήριξή της προς την Ουκρανία – οικονομικά, πολιτικά, διπλωματικά, στον τομέα της ασφάλειας αλλά και στην ανοικοδόμηση», τόνισε, σημειώνοντας ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε δάνειο €90 δισ. για την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας τα επόμενα δύο χρόνια.
Υπογράμμισε ότι η ΕΕ πρέπει να συνεχίσει να λειτουργεί ως πυλώνας πολυμερούς συνεργασίας σε έναν κόσμο αυξανόμενης γεωπολιτικής αντιπαράθεσης. «Αυτός ο πολυπολικός κόσμος απαιτεί πολυμερείς λύσεις – όχι σφαίρες επιρροής όπου η πολιτική ισχύος αντικαθιστά το διεθνές δίκαιο», ανέφερε, τονίζοντας ότι οι αξίες και η εμπιστοσύνη αποτελούν τη βάση της επιρροής και της ισχύος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σε ευρύτερο επίπεδο, τόνισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να συνεχίσει να επενδύει στην πολυμερή συνεργασία, στη στήριξη των Ηνωμένων Εθνών και στη διεύρυνση του δικτύου διεθνών εταίρων της, ενώ χαρακτήρισε τη διεύρυνση της Ένωσης «την καλύτερη γεωστρατηγική επένδυση για το μέλλον της Ευρώπης», με την Ουκρανία, τη Μολδαβία και τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων να αποτελούν μέρος αυτής της προοπτικής.
Κλείνοντας, σημείωσε ότι σε έναν κόσμο όπου επιστρέφει η γεωπολιτική αντιπαράθεση, η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να παραμείνει προσηλωμένη στις αξίες της και στη διεθνή συνεργασία. «Αυτός ο πολυπολικός κόσμος απαιτεί πολυμερείς λύσεις, όχι σφαίρες επιρροής όπου η πολιτική ισχύος αντικαθιστά το διεθνές δίκαιο», τόνισε.
Πηγή: ΚΥΠΕ
Costa: Forces to Cyprus Exemplify European Autonomy
European Council President Antonio Costa emphasized the importance of European autonomy and solidarity, citing the deployment of forces from Greece, France, Italy, and Spain to protect Cyprus as a prime example. Speaking at a conference of EU ambassadors, he underscored the need to defend international law globally, referencing violations in Ukraine, the Middle East, and elsewhere. He expressed deep concern over the war in the Middle East, attributing significant responsibility to Iran for escalating tensions due to its attacks and those of its proxies, including Cyprus. Costa called on all parties to exercise restraint and return to negotiations, stressing the criticality of protecting civilians, ensuring nuclear safety, and respecting international law to avoid further escalation. He warned that such escalation could threaten the Middle East, Europe, and the global economy. Additionally, he expressed the EU's solidarity with the Iranian people while rejecting a military solution. The emphasis was placed on the need for a strong European foreign policy in an increasingly multipolar and unstable world. The EU must uphold the principles of the UN Charter and its Treaties, as well as address violations of international law wherever they occur. The deployment of forces to Cyprus was highlighted as a specific example of the EU's ability to act autonomously and support its member states. Overall, Costa's speech underscored the need for a united and decisive Europe that can defend its interests and promote peace and stability in a turbulent global landscape. Protecting Cyprus, addressing the crisis in the Middle East, and upholding international law are key priorities for the EU.
