Οι εξελίξεις στο Ιράν είναι αρκετά πιθανόν να ασκήσουν σημαντικές πιέσεις στην κυπριακή οικονομία, αναφέρει το Δημοσιονομικό Συμβούλιο σε ανακοίνωσή του.
Παρόλο ότι σημαντικές παράμετροι βρίσκονται ακόμα σε αβεβαιότητα, τονίζει, απαιτείται άμεση προετοιμασία για αντιμετώπιση των επιπτώσεων.
Με το ενδεχόμενο συνέχισης της σύγκρουσης σε βάθος χρόνου, αλλά και μετατροπής της σε ασύμμετρο πόλεμο, η αντίδραση στις εξελίξεις θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη το υψηλό απόθεμα αβεβαιότητας που χαρακτηρίζει τα μέχρι σήμερα δεδομένα, προσθέτει.
Σημειώνεται πως οι κίνδυνοι που διαμορφώνονται, διαχέονται σε όλες τις πτυχές και βιομηχανίες της οικονομίας, ενώ και οι πληθωριστικές πιέσεις πολύ πιθανόν να είναι ευρείας βάσης και να μην περιοριστούν στο κόστος των καυσίμων, με εμπορεύματα, ενδιάμεσα αγαθά και λιπάσματα ήδη να καταγράφουν σημαντικές αυξήσεις, αλλά και καθυστερήσεις αφίξεων.
Ωστόσο, υποδεικνύει, ο κίνδυνος παραμένει εντός των ικανοτήτων της κυβέρνησης για απτή διαχείριση, ενώ και η υφιστάμενη δημοσιονομική εικόνα επιτρέπει τη δυνητική λήψη μέτρων, χάρη στις συνεχιζόμενες ενισχύσεις των ρευστών αποθεμάτων, και κυρίως λόγω της μείωσης του αποθέματος δημόσιου χρέους.
Όχι σε οριζόντια μέτρα
Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο καλεί την εκτελεστική εξουσία να αποφύγει οριζόντια μέτρα ενίσχυσης των διαθέσιμων εισοδημάτων και να εστιάσει σε στοχευμένα μέτρα για στήριξη των νοικοκυριών με χαμηλά εισοδήματα και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων προς διαφύλαξη της απασχόλησης και της ανάπτυξης.
Εξηγώντας αναφέρει ότι η στήριξη για τα νοικοκυριά δεν πρέπει να έχει οριζόντιο χαρακτήρα, ιδίως αν ληφθεί υπόψη ότι, α) τα νοικοκυριά χαμηλών εισοδημάτων αναμένεται πως θα επηρεαστούν περισσότερο από τα νοικοκυριά υψηλών εισοδημάτων, και β) πως το εισοδηματικό χάσμα μεταξύ των δύο εισοδηματικών κατηγοριών συνεχίζει να δείχνει τάση αύξησης.
Σημειώνεται πως τα μέτρα θα πρέπει να συνοδεύονται με εκ των προτέρων δεδηλωμένους, συγκεκριμένους και μετρήσιμους στόχους, ούτως ώστε να μπορούν να αξιολογηθούν, όχι μόνο η αποτελεσματικότητα τους, αλλά επίσης και η όποια ανάγκη αναθεώρησης, αναβάθμισης ή κατάργησής τους κατά την εξέλιξη της κρίσης.
Σημειώνεται επίσης πως η στήριξη ανά τομέα της οικονομίας θα πρέπει να λάβει υπόψη την υφιστάμενη κατάσταση, την δυνατότητα του κάθε τομέα της οικονομίας να αντέξει τις πιέσεις, την υφιστάμενη του ρευστότητα, τα επίπεδα κερδών των προηγούμενων ετών, καθώς και την έκθεση του τραπεζικού τομέα στον κάθε τομέα. Π.χ., τομείς της οικονομίας που είχαν πολύ μεγαλύτερους ρυθμούς αυξήσεων στις τιμές των προϊόντων ή υπηρεσιών τους σε σχέση με τον μέσο πληθωρισμό λόγω αυξημένης ζήτησης, θα πρέπει να αφεθούν τώρα να προσαρμοστούν στην αναμενόμενη χαμηλότερη ζήτηση χωρίς κρατική παρέμβαση, έτσι ώστε να αναπροσαρμόσουν προς τα κάτω τις τιμές τους.
Σε κάθε περίπτωση, ξεκαθαρίζει, τα όποια μέτρα θα πρέπει να έχουν αυστηρά προσωρινό χαρακτήρα, να είναι στοχευμένα και να έχουν ξεκάθαρους και εκ των προτέρων δεδηλωμένους στόχους.
Σημειώνεται τέλος, πως η θετική πορεία των δημοσίων οικονομικών αποτελεί κλειδί για την οικονομική θωράκιση της χώρας. Ωστόσο, η δημοσιονομική σταθερότητα θα πρέπει να διαφυλαχθεί εν όψει των σημαντικών πιέσεων που αναμένεται πως θα προκύψουν, τόσο στα έσοδα όσο και στις δαπάνες κατά την περίοδο μέχρι το 2028.
Fiscal Council: Pressures on the Economy from the War in Iran, Avoid Horizontal Measures
The Fiscal Council expresses concern about the pressures expected to be exerted on the Cypriot economy by the situation in Iran, calling for immediate preparation. Although there are uncertainties, it emphasizes the need for careful management of the effects, taking into account the high level of uncertainty. Pressures are expected to affect all sectors of the economy, leading to inflationary trends not only in fuels but also in other goods. However, the Council estimates that the government has the ability to manage the situation, thanks to its healthy fiscal reserves. It proposes avoiding horizontal support measures and focusing on targeted assistance for low-income households and SMEs, with clear goals and evaluation of the effectiveness of the measures.
